Vì sao các nước đang “thoát” khỏi trái phiếu kho bạc Mỹ? Sputnik phân tích trong bài viết dưới đây.
Nhiều vàng hơn
Một năm trước, Ấn Độ nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ trị giá 242 tỷ USD. Hiện nay con số này chỉ còn 227 tỷ USD. Trong khi đó, Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ bổ sung thêm 39,22 tấn vàng vào dự trữ, nâng tổng lượng vàng lên 880.000 tấn.
Tổng dự trữ ngoại hối và vàng của Ấn Độ hiện đạt 690 tỷ USD. Bằng cách giảm nắm giữ trái phiếu kho bạc Mỹ (treasuries), New Delhi đang đa dạng hóa dự trữ ngoại hối. Hơn nữa, trong những giai đoạn bất ổn địa chính trị toàn cầu, kim loại quý luôn được ưa chuộng hơn. Đây là công cụ dài hạn để bảo vệ trước biến động giá cả.
Giá vàng cũng đang ở mức tương ứng , duy trì gần mức kỷ lục 3.600 USD/ounce.
“Tự bảo vệ khỏi đồng đô la”
Trái phiếu chính phủ Mỹ vẫn là tài sản không rủi ro với tính thanh khoản cao nhất, và đồng đô la vẫn là đồng tiền dự trữ chủ chốt của thế giới. Tuy nhiên, sau sự kiện một nửa dự trữ của Nga bị đóng băng, việc chỉ dựa hoàn toàn vào chúng là không an toàn.
Nhiều ngân hàng trung ương điều chỉnh lại cơ cấu dự trữ ngoại hối: giảm nắm giữ trái phiếu kho bạc Mỹ dài hạn, tăng nắm giữ vàng, và , ở một số nhà quản lý, chuyển sang các tài sản nằm ngoài phạm vi pháp lý Mỹ.
“Kim loại quý, đặc biệt là vàng, không chịu rủi ro trừng phạt. Ngoài ra, quỹ đạo tài khóa của Mỹ với thâm hụt cao và phần bù rủi ro kỳ hạn tăng khiến trái phiếu chính phủ dài hạn trở nên biến động hơn đối với bảng cân đối ngân hàng trung ương so với trước đây", Evgeny Shatov, đối tác tại Capital Lab, giải thích.
Rủi ro tín dụng ngày càng tăng của Mỹ cũng được tính đến. Thâm hụt ngân sách và sự chỉ trích ngày càng gay gắt đối với chính sách nợ của Washington đang làm suy giảm niềm tin vào đồng đô la, thúc đẩy các nước tìm kiếm các lựa chọn đầu tư thay thế, theo Svetlana Frumina, Trưởng khoa Thị trường Tài chính Toàn cầu và Fintech tại Đại học Kinh tế Plekhanov.
Phản ứng trước thuế quan
Theo các chuyên gia, quyết định của cơ quan quản lý Ấn Độ cũng có thể liên quan đến áp lực thương mại từ phía Mỹ.
Nhắc lại: Tháng Tám, Donald Trump áp thêm mức thuế 25% đối với New Delhi vì mua dầu của Nga, và đến cuối tháng, thuế hải quan đối với hàng nhập khẩu từ Ấn Độ tăng lên 50%. Tuy nhiên, New Delhi giữ lập trường cứng rắn: không từ bỏ hợp tác với Moskva.
Điều này khiến Washington khá bất ngờ. “Họ không chịu khuất phục", Peter Navarro, cố vấn cấp cao của Tổng thống Mỹ về thương mại, thừa nhận.
Quan hệ Ấn - Mỹ rõ ràng xấu đi. Sự bất ổn trong chính sách thương mại làm tăng cái giá của những sai lầm trong quản lý dự trữ, Shatov lưu ý.
“Đối mặt với áp lực như vậy, Ấn Độ thể hiện rõ ràng lập trường đứng về phía Nam và Đông bán cầu , nơi trọng lượng kinh tế của họ quan trọng hơn nhiều so với ở phương Tây", Frumina nhấn mạnh.
Thay đổi chiến lược
Các nhà kinh tế chỉ ra việc đa dạng hóa dự trữ quốc gia ra khỏi các tài sản bằng đô la là xu hướng toàn cầu. Cụ thể, Nhật Bản, Anh và Trung Quốc, ba chủ nợ lớn nhất của Mỹ, cũng thực hiện những điều chỉnh tương tự.
Chiến lược này đặc biệt quan trọng với các ngân hàng trung ương các nước đang phát triển. Nga bắt đầu rút khỏi trái phiếu kho bạc Mỹ từ năm 2018. Hiện tại, Moskvachỉ còn nắm giữ một lượng nhỏ 36 triệu USD. Trung Quốc giảm tỷ trọng trái phiếu kho bạc Mỹ trong dự trữ ngoại hối xuống mức thấp nhất trong 15 năm , 759 tỷ USD.
Về lý thuyết, Bắc Kinh có thể bán tháo một lượng lớn trái phiếu Mỹ để đáp trả các rào cản thuế quan, gây ra hỗn loạn trên thị trường và làm tổn hại đồng đô la. Tuy nhiên, điều đó chắc chắn sẽ không xảy ra, vì Trung Quốc không có lợi gì trong việc đối đầu công khai với Washington. Dù vậy, họ vẫn nắm trong tay một đòn bẩy ảnh hưởng mạnh mẽ.