Viện Kiểm sát Nhân dân tối cao xác định, bị can Nguyễn Văn Dân (SN 1970, Giám đốc công ty Hoàng Dân) đã đưa hối lộ tổng số tiền 40,2 tỷ đồng cho nhiều lãnh đạo để công ty Hoàng Dân được trúng thầu trái quy định pháp luật với 5 gói thầu, gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 251 tỷ đồng.
Hối lộ đủ đường
Viện Kiểm sát Nhân dân tối cao mới đây đã ban hành cáo trạng truy tố 23 bị can trong vụ án xảy ra tại Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Đầu tư và Xây dựng Hoàng Dân cùng các đơn vị liên quan.
Theo cáo buộc, để trúng thầu tại nhiều dự án, Nguyễn Văn Dân, Giám đốc Công ty Hoàng Dân, đã chi hơn 40 tỷ đồng để đưa hối lộ cho nhiều cựu lãnh đạo và cán bộ thuộc Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. Ngoài ra, ông Dân còn chỉ đạo thực hiện các hành vi vi phạm quy định về kế toán và đấu thầu, gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 350 tỷ đồng.
Một trong những dự án xảy ra sai phạm là dự án hồ Bản Mồng tại Nghệ An, do Ban Quản lý và Xây dựng Công trình Thủy lợi số 4 làm chủ đầu tư.
Dự án có tổng mức đầu tư 4.455 tỷ đồng, gồm 256 gói thầu, trong đó gói thầu số 36 có giá trị hơn 1.200 tỷ đồng, do liên danh của Công ty Hoàng Dân thi công.
Do có mối quan hệ từ trước với ông Hoàng Văn Thắng, cựu Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, cuối năm 2017, khi có thông tin về dự án, ông Nguyễn Văn Dân đã đến gặp và đưa cho ông Thắng 200.000 USD, nhờ tác động để Công ty Hoàng Dân trúng thầu.
Sau đó, ông Thắng trao đổi với ông Trần Tố Nghị, quyền Cục trưởng Cục Quản lý Xây dựng Công trình, đồng thời hướng dẫn ông Dân đến gặp ông Nghị. Tại cuộc gặp, ông Nghị và ông Dân thống nhất việc Công ty Hoàng Dân sẽ chi “hoa hồng” cho lãnh đạo và cán bộ thuộc Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.
Tiếp đó, ông Nghị giới thiệu ông Dân đến gặp ông Nguyễn Hải Thanh, khi đó đang là Phó Cục trưởng Cục Quản lý Xây dựng Công trình kiêm Giám đốc Ban Quản lý và Xây dựng Công trình Thủy lợi số 4, sau này giữ chức Cục trưởng Cục Quản lý Xây dựng Công trình.
Tại trụ sở Ban Quản lý và Xây dựng Công trình Thủy lợi số 4, ông Dân đề nghị ông Thanh tạo điều kiện cho liên danh của mình trúng thầu và hứa sẽ có quà cảm ơn. Ông Thanh đồng ý và giao cho cấp phó làm đầu mối xử lý.
Theo chỉ đạo của ông Thanh, trước khi phát hành hồ sơ mời thầu, cán bộ Ban Quản lý và Xây dựng Công trình Thủy lợi số 4 đã cung cấp cho Công ty Hoàng Dân file dự toán đã được phê duyệt. Cùng với việc Công ty Hoàng Dân làm khống một số hồ sơ chứng minh năng lực, liên danh này đã trúng thầu theo đúng kịch bản sắp đặt.
Cơ quan tiến hành tố tụng xác định hành vi cung cấp file dự toán là trái quy định, gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 51 tỷ đồng.
Sau khi trúng thầu, ông Dân mang 10 tỷ đồng đến nhà riêng đưa cho ông Trần Tố Nghị, đồng thời chi 5 tỷ đồng để “cảm ơn” tập thể Ban Quản lý và Xây dựng Công trình Thủy lợi số 4. Trong số này, ông Nguyễn Hải Thanh giữ lại 1,25 tỷ đồng, số còn lại được chia cho cấp dưới.
Ngoài ra, ông Dân còn hai lần đưa cho ông Thanh tổng cộng 10 tỷ đồng. Sau đó, ông Thanh trả lại 5 tỷ đồng và yêu cầu ông Dân ký vào giấy vay tiền do chính ông Thanh soạn sẵn. Tổng số tiền ông Nguyễn Hải Thanh bị cáo buộc đã nhận hối lộ là 6,25 tỷ đồng.
Bỏ ra nước ngoài trước khi bị khởi tố
Một dự án khác có sai phạm là dự án hồ chứa nước Cánh Tạng, thuộc địa bàn tỉnh Hòa Bình trước đây, do Ban Quản lý dự án số 1 làm chủ đầu tư.
Dự án có tổng mức đầu tư hơn 3.900 tỷ đồng, gồm 41 gói thầu, trong đó gói thầu số 17 trị giá hơn 687 tỷ đồng do liên danh của Công ty Hoàng Dân thi công.
Cuối năm 2018, ông Dân đến gặp ông Thanh. Ông Thanh gợi ý Công ty Hoàng Dân lập liên danh và chỉ đạo ông Dân đến gặp ông Tạ Văn Thuyết, Giám đốc Ban Quản lý dự án số 1, để được tạo điều kiện.
Theo “đường đi” do ông Thanh vạch ra, ông Dân tìm đối tác lập liên danh rồi đến gặp ông Thuyết đề nghị được ưu ái. Tuy nhiên, ông Thuyết cho biết lúc đó cũng có một doanh nghiệp khác được đánh giá là “rất mạnh” muốn tham gia dự thầu, nên bên nào bỏ giá thấp hơn sẽ trúng thầu.
Dù không chấp thuận cho trúng thầu ngay, nhưng do có chỉ đạo từ ông Thanh, ông Thuyết vẫn yêu cầu cấp dưới cung cấp file dự toán đã được phê duyệt cho phía Công ty Hoàng Dân. Liên danh của công ty này sau đó bỏ giá thấp hơn dự toán 16,39%, qua đó trúng thầu.
Cơ quan tiến hành tố tụng xác định hành vi cung cấp file dự toán là trái quy định, gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 16 tỷ đồng.
Do đã bỏ giá thấp, ông Dân không chi tiền theo cơ chế như tại các dự án khác, mà chỉ đạo nhân viên chi quà cho lãnh đạo và cán bộ Ban Quản lý dự án số 1 vào các dịp lễ, tết, với tổng số tiền khoảng 540 triệu đồng.
Trong vụ án này, các ông Hoàng Văn Thắng và Trần Tố Nghị bị truy tố về tội nhận hối lộ. Nhiều bị can khác thuộc các ban quản lý và doanh nghiệp bị truy tố về tội vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng.
Riêng ông Nguyễn Hải Thanh, trước khi vụ án bị khởi tố đã xuất cảnh sang Canada. Cơ quan điều tra đã ra quyết định truy nã nhưng đến nay chưa bắt được. Dù vậy, ông Thanh vẫn bị truy tố vắng mặt về tội nhận hối lộ theo quy định pháp luật Việt Nam.