Đề xuất của Việt Nam được các nhà lãnh đạo ASEAN đánh giá cao
Phát biểu tại đây, ông Marcos nhấn mạnh cam kết của Philippines trong vai trò Chủ tịch ASEAN 2026 sẽ cùng các nước thành viên củng cố đoàn kết, nâng cao tự cường, phát huy vai trò trung tâm, tinh thần tương trợ, gia tăng phối hợp giữa các nước thành viên và các đối tác để ứng phó hiệu quả với các thách thức cũng như duy trì hợp tác, quyết tâm hiện thực hóa các mục tiêu đề ra trong Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN.
Các bên đánh giá về tác động tiêu cực từ những biến động địa chính trị phức tạp trên thế giới nhất là xung đột Trung Đông đối với hòa bình, ổn định, chuỗi cung ứng năng lượng quốc tế, đe dọa tính mạng người dân. Trong bối cảnh đó, các nước ASEAN cần phải tăng cường đoàn kết, củng cố vai trò trung tâm, tăng cường và mở rộng hợp tác với các đối tác, đẩy mạnh và nâng cao hiệu quả triên khai các kế hoạch và chương trình hợp tác nhất là về bảo đảm an ninh năng lượng, an ninh lương thực, ổn định kinh tế, bảo đảm chuỗi cung ứng và hỗ trợ người dân ASEAN.
Cùng với đó, ASEAN cần có tiếng nói chung mạnh mẽ về các vấn đề quốc tế then chốt, trong đó có an ninh, an toàn, tự do hàng hải và hàng không với mục tiêu đảm bảo hòa bình, an ninh, ổn định và phát triển của khu vực.
Phát biểu tại phiên họp toàn thể, Thủ tướng Lê Minh Hưng một lần nữa khẳng định sự ủng hộ và cam kết hợp tác của Việt Nam với nước Chủ tịch ASEAN 2026 Philippines. Ông cũng nhắc lại trước những thách thức mang tính liên thông, đa chiều cũng như câu hỏi lớn đặt ra đối với ASEAN không còn là “có bị ảnh hưởng hay không?” mà là “ASEAN sẽ ứng phó thế nào và các quốc gia cùng nhau ứng phó ra sao”. Từ đó, Thủ tướng Việt Nam nêu 3 đề xuất lớn.
Trước nhất, ASEAN cần tập trung nguồn lực nhằm đảm bảo các nhu cầu an ninh thiết yếu bao gồm an ninh năng lượng, an ninh lương thực và an ninh con người, trong đó, phê chuẩn và triển khai hiệu quả Hiệp định An ninh dầu khí ASEAN (APSA), thực hiện thực chất Kế hoạch hành động hợp tác năng lượng ASEAN giai đoạn 2026-2030, Lưới điện ASEAN và Hệ thống Đường ống dẫn khí ASEAN.
Thủ tướng Việt Nam đề cập đến việc đa dạng hóa các nguồn năng lượng, thúc đẩy chuyển đổi năng lượng, tăng tiếp cận tài chính xanh và công nghệ tiên tiến, đồng thời, nâng cao hiệu quả các khuôn khổ và thỏa thuận về an ninh lương thực hiện có. Tăng cường dự trữ chiến lược và thiết lập cơ chế dự trữ khẩn cấp, chuyên biệt đối với gạo và các mặt hàng thiết yếu khác.
“Việt Nam sẵn sàng hỗ trợ lương thực trong các tình huống khẩn cấp, chia sẻ kinh nghiệm liên quan với các quốc gia thành viên ASEAN và sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các quốc gia thành viên ASEAN trong công tác hỗ trợ công dân”, người đứng đầu Chính phủ nêu rõ.
Tiếp đó, Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị thúc đẩy hợp tác thực chất nhằm tăng cường năng lực nội tại và khả năng chống chịu của ASEAN. Theo đó, cần triển khai hiệu quả Hiệp định Thương mại hàng hóa ASEAN (ATIGA) và sớm hoàn tất Hiệp định khung Kinh tế số ASEAN (DEFA).
Thứ ba, Thủ tướng Việt Nam kêu gọi tăng cường phối hợp và đoàn kết ASEAN, trong đó, cần nâng cao hiệu quả tham vấn và điều phối liên ngành trong các tình huống khẩn cấp, cũng như tiếp tục phát huy vai trò điều phối của Ban Thư ký ASEAN nhằm đảm bảo các cam kết khu vực được triển khai liên tục, đồng bộ và hiệu quả.
Theo TTXVN, các đề xuất của Việt Nam được lãnh đạo ASEAN hoan nghênh, đánh giá cao về nội dung và tính kịp thời. Trên cơ sở đề xuất của Việt Nam, hội nghị thảo luận, nhất trí ra Tuyên bố Lãnh đạo ASEAN về các hành động ưu tiên củng cố tự cường khu vực ứng phó với các hệ lụy từ tình hình Trung Đông, qua đó thể hiện quan điểm chính trị của ASEAN, tầm nhìn của các nhà lãnh đạo định vị ASEAN trong cấu trúc khu vực cùng với chiến lược, biện pháp ứng phó chung mang tính hành động thực thi cao.