Như ấn phẩm lưu ý, vật chất tối là chất bí ẩn chiếm khoảng 85% tổng lượng vật chất trong toàn vũ trụ. Nó không phát ra ánh sáng hay nhiệt năng, nhưng lại ảnh hưởng đến chuyển động của các thiên hà bằng lực hấp dẫn mạnh mẽ. Suốt thời gian dài các nhà khoa học tập trung nghiên cứu vào các hạt tương tác yếu giả định - các hạt có khối lượng lớn.
Hiện nay, ngày càng nhiều chuyên gia khoa học chuyển chú ý sang các hạt vật chất tối nhẹ hơn. Tuy nhiên, như tờ báo viết, tương tác của các hạt này với vật chất thông thường cực kỳ yếu, còn các tín hiệu thu được yếu hơn đáng kể so với giới hạn phát hiện của các máy dò hiện có, khiến các phương pháp phát hiện truyền thống thực tế hầu như vô dụng.
Hiệu ứng Migdal do nhà vật lý Xô-viết Arkady Migdal dự đoán vào năm 1939, mang lại hy vọng vượt qua bế tắc này. Hiệu ứng mô tả một hiện tượng lượng tử: khi một hạt va chạm với hạt nhân nguyên tử, nó có thể truyền một phần năng lượng của mình cho một electron bên ngoài hạt nhân, có tiềm năng khiến electron thoát ra rời khỏi hạt nhân.
Như bài viết trên tờ báo, các nhà khoa học đã sử dụng thiết bị dò điểm ảnh khí đặc biệt do chính họ thiết kế để trực tiếp quan sát hiệu ứng Migdal. Các nhà nghiên cứu đã thành công ghi nhận hiệu ứng này, đạt được độ tin cậy thống kê vượt quá năm độ lệch chuẩn, tương ứng với tiêu chí "phát hiện" trong vật lý.
"Điều này không chỉ xác nhận dự đoán trong cơ học lượng tử đã được đưa ra cách đây 87 năm mà còn cung cấp bằng chứng thực nghiệm quan trọng cho việc tìm kiếm các hạt vật chất tối nhẹ hơn trong vũ trụ", bài báo viết.
Theo lời Giáo sư Trịnh Dương Hằng (Zheng Yanheng) từ Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc và là tác giả chính của bài báo đã công bố trước đó trên tạp chí Nature, các thí nghiệm phát hiện vật chất tối trong tương lai có thể sử dụng hiệu ứng này để cải thiện độ chính xác nhận biết tín hiệu và mở rộng phạm vi phát hiện vật chất tối.