Trong văn bản gửi Ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội, Đoàn Đại biểu Quốc hội TP.HCM cho rằng việc áp thuế đối với chuyển nhượng vàng miếng có thể làm gia tăng chi phí giao dịch, ảnh hưởng đến tâm lý sở hữu vàng của người dân – vốn là kênh tích trữ truyền thống – đồng thời tiềm ẩn nguy cơ gây xáo trộn thị trường vàng.
Phản hồi, Bộ Tài chính cho rằng quy định áp thuế vàng miếng không gây xáo trộn thị trường, và là bước đi cần thiết góp phần hạn chế việc đầu cơ.
Thuế 0,1% trên từng lần chuyển nhượng vàng miếng
Trả lời kiến nghị, Bộ Tài chính cho biết Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109 năm 2025, có hiệu lực từ ngày 1-7-2026, đã quy định việc thu thuế thu nhập cá nhân đối với chuyển nhượng vàng miếng với thuế suất 0,1% tính trên giá trị chuyển nhượng của từng lần giao dịch.
Theo Bộ Tài chính, quy định này đã được rà soát và nghiên cứu kỹ lưỡng, trên cơ sở tổng hợp ý kiến của các bộ, ngành, cơ quan liên quan và ý kiến rộng rãi của người dân. Nội dung luật cũng đã được các cơ quan của Quốc hội thẩm tra và được đa số đại biểu Quốc hội biểu quyết thông qua.
Đáng chú ý, Luật Thuế thu nhập cá nhân giao Chính phủ quy định cụ thể ngưỡng giá trị vàng miếng chịu thuế nhằm loại trừ các trường hợp cá nhân mua, bán vàng với mục đích tiết kiệm, cất trữ, không nhằm mục đích kinh doanh. Quy định này được thiết kế để phù hợp với tập quán tích trữ vàng lâu nay của người dân.
Để bảo đảm tính khả thi, luật cũng giao Chính phủ quy định ngưỡng chịu thuế, thời điểm áp dụng và điều chỉnh thuế suất thuế thu nhập cá nhân đối với chuyển nhượng vàng miếng theo lộ trình quản lý thị trường vàng. Trên cơ sở đó, khi các điều kiện về quản lý thị trường vàng đáp ứng yêu cầu, Chính phủ sẽ quyết định thời điểm chính thức thu thuế.
Bộ Tài chính khẳng định việc đánh thuế chuyển nhượng vàng miếng không làm ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, không gây xáo trộn thị trường, đồng thời được xem là một bước đi cần thiết nhằm hạn chế đầu cơ vàng và góp phần ổn định thị trường vàng trong dài hạn.
Đang nghiên cứu ngưỡng chịu thuế
Liên quan đến việc triển khai cụ thể, ông Lưu Đức Huy, Phó Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát chính sách thuế, phí (Bộ Tài chính), cho biết Bộ Tài chính đang được Chính phủ giao xây dựng dự thảo Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập cá nhân, trong đó có nội dung quản lý thuế đối với chuyển nhượng vàng miếng.
Theo kế hoạch, Bộ Tài chính sẽ trình dự thảo Nghị định trong tháng 4 tới. Hiện nay, Bộ đang phối hợp với Ngân hàng Nhà nước và các bộ, ngành liên quan để nghiên cứu, đề xuất ngưỡng giá trị vàng miếng chịu thuế khi chuyển nhượng. Ngưỡng này sẽ được quy định cụ thể trong nghị định của Chính phủ.
Theo ý kiến của các chuyên gia trong lĩnh vực vàng, việc xác định ngưỡng giá trị chịu thuế là bài toán không đơn giản. Yêu cầu đặt ra là phải lựa chọn mức ngưỡng phù hợp, vừa không ảnh hưởng đến người dân mua vàng với mục đích tích cóp, tiết kiệm, vừa có thể đánh trúng nhóm đầu tư, đầu cơ vàng.
Thách thức nằm ở chỗ thuế được tính trên từng lần giao dịch chuyển nhượng vượt ngưỡng, trong khi nguồn gốc vàng của người dân rất đa dạng, bao gồm vàng mua tích trữ, vàng được cho, tặng, thừa kế, hồi môn… và không được xác lập quyền sở hữu rõ ràng như bất động sản hay nhiều loại tài sản khác.
Trong bối cảnh đó, việc xây dựng cơ chế thu thuế đối với chuyển nhượng vàng miếng được đánh giá cần thận trọng, đồng bộ và có lộ trình phù hợp, nhằm vừa đạt mục tiêu quản lý thị trường vàng, vừa bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân.