Đề xuất này nằm trong dự thảo nghị định hướng dẫn Luật Hàng không dân dụng 2025, với mục tiêu siết chặt trách nhiệm của hãng bay khi chuyến bị chậm hoặc hủy, đồng thời khắc phục tình trạng hành khách gặp khó khăn khi yêu cầu hoàn vé, bồi thường như thời gian qua.
Đề xuất hãng phải hoàn vé nếu chuyến bay chậm 3 giờ
Để triển khai Luật Hàng không dân dụng 2025 vừa được Quốc hội thông qua, Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến đối với dự thảo nghị định về vận tải hàng không. Một trong những nội dung đáng chú ý là sửa đổi các quy định liên quan đến trách nhiệm của hãng hàng không khi chuyến bay bị chậm hoặc bị hủy, theo hướng siết chặt nghĩa vụ của doanh nghiệp và bảo đảm tốt hơn quyền lợi của người đi máy bay.
Theo dự thảo, chuyến bay được xác định là chậm khi thời gian khởi hành thực tế muộn từ 15 phút trở lên so với giờ ghi trong lịch bay. Trong trường hợp này, hãng hàng không phải kịp thời thông báo, xin lỗi hành khách, nêu rõ nguyên nhân chậm chuyến và cập nhật thời gian khởi hành dự kiến mới trên hệ thống màn hình thông tin tại sân bay, với tần suất tối thiểu 30 phút một lần.
Nếu chuyến bay chậm từ 2 giờ trở lên, ngoài các nghĩa vụ nêu trên, hãng phải phục vụ ăn uống hoặc phát phiếu voucher có giá trị tương đương cho hành khách. Đồng thời, hãng cần xem xét việc chuyển đổi thời gian bay theo yêu cầu của khách và miễn trừ các điều kiện, phụ phí phát sinh nếu có.
Đối với chuyến bay chậm từ 3 giờ trở lên, hãng hàng không phải tiếp tục thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ và hoàn trả toàn bộ tiền vé, hoặc hoàn trả phần vé chưa sử dụng trong trường hợp hành khách không đồng ý chuyển đổi hành trình, thay đổi thời gian khởi hành hay chuyển sang chuyến bay khác.
Khi thời gian chậm chuyến kéo dài từ 4 giờ trở lên, ngoài việc hoàn vé theo yêu cầu, hãng còn phải bồi thường cho hành khách. Trường hợp chuyến bay chậm từ 6 giờ trở lên, trong khung giờ từ 7h đến 22h, hãng không chỉ phải hoàn vé và bồi thường mà còn có trách nhiệm bố trí chỗ ở phù hợp hoặc đưa ra giải pháp thay thế khác, nếu được hành khách chấp thuận.
So với các quy định đang áp dụng, dự thảo lần này đã rút ngắn đáng kể các mốc thời gian làm phát sinh nghĩa vụ hoàn vé và bồi thường. Hiện nay, chuyến bay chậm từ 2 giờ mới chỉ được phục vụ đồ uống, chậm từ 3 giờ mới được phục vụ ăn. Nghĩa vụ hoàn trả tiền vé chỉ phát sinh khi chuyến bay chậm từ 5 giờ trở lên, với hình thức hoàn toàn bộ tiền vé hoặc hoàn phần vé chưa sử dụng theo lựa chọn của hành khách.
Dự thảo cũng bổ sung quy định đối với trường hợp hãng hàng không thay đổi lịch bay sớm hoặc muộn hơn từ 4 giờ so với giờ khởi hành ghi trên vé. Theo đó, hãng phải thực hiện hoàn vé, chuyển đổi hành trình hoặc chuyển sang chuyến bay khác cho hành khách trong thời hạn 72 giờ tính từ giờ khởi hành ghi trên vé. Quy định này được đưa ra nhằm hạn chế tình trạng kéo dài việc hoàn vé, đổi chuyến, gây bức xúc cho hành khách như đã xảy ra trong thời gian qua.
Bên cạnh đó, dự thảo nêu rõ hãng hàng không không phải bồi thường trong các trường hợp chuyến bay bị chậm hoặc hủy do thời tiết xấu, nguy cơ mất an ninh hoặc các tình huống bất khả kháng khác theo quy định.
Theo Cục Hàng không Việt Nam, việc sửa đổi các quy định nêu trên nhằm nâng cao trách nhiệm của doanh nghiệp vận tải hàng không, bảo vệ quyền lợi của hành khách trong bối cảnh lịch bay bị thay đổi nhiều lần, ảnh hưởng đến kế hoạch cá nhân và công việc. Đồng thời, các quy định mới cũng buộc các hãng phải chú trọng hơn đến công tác xây dựng lịch bay, bố trí đội tàu bay khai thác, qua đó hạn chế tình trạng chậm chuyến.
Thực tế thời gian qua cho thấy, tình trạng chậm chuyến, hủy chuyến vẫn diễn ra khá phổ biến, trong khi việc thực thi các quy định hiện hành chưa đồng bộ, khiến hành khách thường ở thế yếu khi yêu cầu bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình.
Góp ý cho dự thảo, một số đại diện hãng hàng không cho rằng các quy định mới, nếu được áp dụng, sẽ làm gia tăng chi phí hoạt động và tạo thêm áp lực cho doanh nghiệp trong bối cảnh vận tải hàng không thương mại đang đối mặt với nhiều khó khăn.