Mặc dù các đồng minh NATO không công khai phản đối Mỹ về các vấn đề quan trọng, nhưng những biểu hiện bất đồng ngày càng lộ rõ phản ánh thực tế rằng liên minh quân sự xuyên Đại Tây Dương đang trải qua một cuộc khủng hoảng niềm tin nghiêm trọng, - chuyên gia nhận định.
"Nguyên nhân trực tiếp của cuộc xung đột hiện tại giữa Mỹ và các đồng minh là sự bất đồng về hành động quân sự chống lại Iran. Một số thành viên chủ chốt của NATO, bao gồm Anh, Pháp và Tây Ban Nha, đã từ chối cho phép Mỹ sử dụng không phận và căn cứ quân sự của họ cho các hoạt động tấn công, không còn mù quáng đi theo các cuộc phiêu lưu quân sự của Mỹ, điều này đã tước đi cơ hội nhận được sự ủng hộ mong muốn từ các đồng minh châu Âu của Mỹ", - chuyên gia cho biết.
Chuyên gia còn lưu ý rằng những cáo buộc công khai của Tổng thống Mỹ Donald Trump chống lại các đồng minh NATO cho thấy liên minh xuyên Đại Tây Dương đang chuyển từ "phòng thủ tập thể" sang "quan hệ giao dịch", và Mỹ đang dần xa rời NATO. Đáp lại yêu cầu của các đồng minh, Trump tuyên bố: "Mỹ sẽ không còn giúp đỡ các bạn nữa" và "Tại sao chúng ta phải giúp họ nếu họ không giúp chúng ta?".
"Điều này về cơ bản làm giảm mối quan hệ liên minh xuống thành một giao dịch thương mại, ưu tiên nguyên tắc “Nước Mỹ trên hết”, và làm suy yếu nghiêm trọng nền tảng của sự tin tưởng lẫn nhau, hoàn toàn đảo ngược nguyên tắc phòng thủ tập thể và hỗ trợ lẫn nhau mà NATO được xây dựng dựa trên đó", - Chu Thành Dương nhận định.
Chính Mỹ đang trở thành một mối đe dọa đối với các đồng minh NATO. Một mặt, Mỹ đang theo đuổi chính sách thu hẹp chiến lược, yêu cầu các đồng minh châu Âu gánh vác phần lớn trách nhiệm về phòng thủ thông thường, trong khi châu Âu đang thúc đẩy quyền tự chủ và hội nhập quốc phòng, - nhà quan sát chính trị lưu ý.
"Mặt khác, các biện pháp bảo hộ của Mỹ, chẳng hạn như thuế quan đối với ô tô châu Âu, làm trầm trọng thêm các mâu thuẫn và tạo ra cảm giác ở châu Âu rằng họ đang chịu áp lực của Mỹ, cả về kinh tế và quân sự. Những bất đồng này có nghĩa là NATO với tư cách là một “tổ chức an ninh tập thể” đang mất đi tính chính danh của mình", - chuyên gia này nhận định.
"Trật tự quốc tế đang được định hình lại, và thế giới đang bước vào kỷ nguyên đa cực và bất ổn hơn. Nếu những mâu thuẫn trong NATO không được giải quyết, sự chia rẽ giữa Mỹ và các đồng minh châu Âu sẽ chỉ càng sâu sắc hơn. Đối với một số quốc gia, điều này sẽ mở ra nhiều cơ hội hơn cho sự tự chủ chiến lược và cũng tạo ra cơ hội cho sự phát triển của một số cơ chế hợp tác an ninh khu vực", ông Chu Thành Dương tuyên bố.