Theo Thủ tướng, yếu tố đầu tiên và quan trọng nhất là phải thống nhất từ nhận thức, tư duy đến hành động. Khi mục tiêu đã được đặt ra, cần quyết tâm thực hiện, đồng thời việc này có cơ sở để triển khai. Mục tiêu tăng trưởng cũng đã được phân bổ cụ thể cho từng ngành, lĩnh vực và địa phương.
Trả lời câu hỏi về cách đạt mức tăng trưởng hai con số, Thủ tướng nhắc lại ba đột phá chiến lược đã được xác định trong các nghị quyết Đại hội Đảng.
Đột phá thứ nhất là về thể chế. Thủ tướng ví thể chế như con đường tạo hành lang thông thoáng cho “cỗ xe kinh tế” vận hành. Trong bối cảnh Trung ương, Bộ Chính trị giao Ban Chính sách, chiến lược Trung ương nghiên cứu trình Hội nghị Trung ương 3 dự thảo nghị quyết đổi mới mô hình tăng trưởng, ông cho rằng nền kinh tế vẫn đang vận hành, nhưng nếu thể chế được đồng bộ, “cỗ xe” sẽ đạt tốc độ cao hơn. Vì vậy, thể chế tiếp tục là yếu tố then chốt quyết định khả năng đạt mục tiêu tăng trưởng.
Người đứng đầu Chính phủ yêu cầu trong năm 2026 phải xử lý dứt điểm nhiều vấn đề thể chế, tiến hành rà soát tổng thể hệ thống pháp luật và xây dựng chiến lược pháp luật trong giai đoạn mới. Các vướng mắc trong vận hành chính quyền địa phương hai cấp cũng cần được giải quyết triệt để để bộ máy hoạt động thông suốt. “Muốn đạt được tăng trưởng hai con số, vai trò và sứ mệnh kiến tạo, phát triển của chính quyền cấp xã, phường là then chốt”, Thủ tướng chia sẻ.
Ông cũng lưu ý việc lập, điều chỉnh và phê duyệt quy hoạch phải hoàn tất trong quý II/2026 nhằm bảo đảm hệ thống quy hoạch đồng bộ, phục vụ mục tiêu tăng trưởng.
Khơi thông dự án tồn đọng, huy động nguồn lực cho tăng trưởng
Đối với các dự án tồn đọng, Thủ tướng cho biết Chính phủ sẽ nghiên cứu, báo cáo Quốc hội sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Nghị quyết 170, với mục tiêu xử lý dứt điểm trong quý II năm nay. Trách nhiệm được đặt trực tiếp lên địa phương, yêu cầu bí thư tỉnh ủy và ban thường vụ phải chỉ đạo tháo gỡ vướng mắc.
“Trước khi nói đến nguồn lực, động lực tăng trưởng mới, một nguồn lực rất lớn đang nằm ở hàng nghìn dự án đất đai tồn đọng. Nếu khơi thông trở lại, đó chính là một trong những nguồn lực rất lớn để góp phần cho tăng trưởng”, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh.
Về cơ chế đặc thù, Thủ tướng cho rằng mỗi địa phương có đặc điểm riêng nên không thể áp dụng một khuôn khổ chung. Trong năm nay, Chính phủ sẽ rà soát, đánh giá các cơ chế hiện hành để báo cáo, những chính sách hiệu quả sẽ được áp dụng rộng rãi.
Cùng với đó, cải cách thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh tiếp tục được đẩy mạnh. Thủ tướng yêu cầu cắt giảm thủ tục, giảm chi phí và thời gian tuân thủ, với phương án cụ thể phải báo cáo Chính phủ trước ngày 15/4.
Điều chỉnh quy hoạch điện, đầu tư lớn cho hạ tầng và nhân lực
Đột phá thứ hai là về hạ tầng. Bên cạnh giao thông đường bộ, hàng không, cảng biển, hạ tầng năng lượng sẽ được thúc đẩy. Thủ tướng cho biết Quy hoạch điện VIII sẽ được điều chỉnh, bổ sung để phù hợp với bối cảnh quốc tế và khu vực. Đồng thời, việc xây dựng dự trữ quốc gia đối với xăng dầu và các mặt hàng thiết yếu sẽ được triển khai, cùng với phát triển các nhà máy điện nền và ứng dụng công nghệ mới nhằm đáp ứng tiêu chuẩn môi trường.
Đột phá thứ ba là về nguồn nhân lực. Bộ Giáo dục và Đào tạo được giao xây dựng chương trình đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ đổi mới sáng tạo và phát triển khoa học công nghệ.
Về nguồn lực, Thủ tướng cho biết tổng vốn đầu tư toàn xã hội giai đoạn tới dự kiến đạt 40% GDP, tương đương khoảng 38,5 triệu tỷ đồng, so với khoảng 33% của nhiệm kỳ trước. Tổng vốn đầu tư công dự kiến trên 8 triệu tỷ đồng, so với 2,87 triệu tỷ đồng trước đó; huy động ngân sách nhà nước khoảng 6,5 triệu tỷ đồng, tăng 2,7 lần. Ông đánh giá đây là áp lực rất lớn.
Với khoảng 80% vốn đầu tư công được huy động từ các nguồn lực khác, Thủ tướng nhấn mạnh cần có giải pháp cụ thể để huy động và đưa nguồn lực này vào sản xuất, kinh doanh, thông qua việc xây dựng hành lang pháp lý minh bạch, tạo điều kiện cho người dân và doanh nghiệp đầu tư.
Tăng trưởng phải gắn với ổn định vĩ mô
Khẳng định nền kinh tế đang dựa trên nền tảng ổn định vĩ mô, Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu tăng trưởng phải đi đôi với ổn định.
“Vì thế, tăng trưởng phải đi kèm với ổn định và kiểm soát được các cân đối lớn của nền kinh tế, chúng ta không chấp nhận tăng trưởng nóng, tăng trưởng cao mà đánh đổi bằng sự bất ổn vĩ mô”, Thủ tướng nêu quan điểm.
Ông cảnh báo việc chạy theo tăng trưởng ngắn hạn có thể dẫn tới bất ổn trong trung và dài hạn với chi phí rất lớn. Chính phủ, theo Thủ tướng, nhận thức rõ yêu cầu kiểm soát ổn định vĩ mô và đang triển khai các biện pháp điều hành.
Trong thời gian gần đây, Chính phủ thường xuyên họp, chỉ đạo các bộ, ngành phối hợp điều tiết thị trường xăng dầu và thị trường tiền tệ nhằm kiểm soát diễn biến, hạn chế tác động từ bên ngoài tới thị trường trong nước.