Hàng chục tỷ euro bị "chìm" tại eo biển Hormuz

© Ảnh : NASACảnh eo biển Hormuz nhìn từ không gian
Cảnh eo biển Hormuz nhìn từ không gian - Sputnik Việt Nam, 1920, 24.04.2026
Đăng ký
Theo ước tính sơ bộ, 50 tỷ euro đã bị mất đi do vụ gián đoạn nguồn cung năng lượng lớn nhất trong lịch sử hiện đại. Thị trường đã mất hơn 500 triệu thùng dầu thô, trữ lượng dầu thô và nhiên liệu toàn cầu có nguy cơ sụt giảm xuống mức thấp nguy hiểm vào mùa hè.
Sputnik phân tích xem ai bị ảnh hưởng nặng nề nhất bởi cuộc khủng hoảng Trung Đông và ai được hưởng lợi nhiều nhất.

Sự sụp đổ của hệ thống hậu cần

Theo hãng phân tích dữ liệu hàng hải và năng lượng Kpler, hơn 50 tỷ euro giá trị dầu thô đã bị bốc hơi trong chưa đầy 50 ngày do xung đột tại Trung Đông.
Cuối năm 2025, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) dự báo thị trường dầu mỏ toàn cầu sẽ đối mặt với tình trạng dư cung đáng kể vào năm 2026, với mức thặng dư dự kiến khoảng 3,84 triệu thùng/ngày, tương đương gần 4% tổng nhu cầu. Tuy nhiên, hiện nay tình trạng thiếu hụt thực tế đã xuất hiện.
Eo biển Hormuz - Sputnik Việt Nam, 1920, 16.04.2026
Chuyên gia kinh tế: Xung đột Trung Đông đe dọa nguồn cung những mặt hàng thiết yếu toàn cầu
Việc phong tỏa eo biển Hormuz đã khiến thị trường thiếu hụt hơn 500 triệu thùng dầu – sự gián đoạn nguồn cung lớn nhất trong lịch sử hiện đại. Theo phân tích của Wood Mackenzie, sự mất mát nguồn cung dầu nghiêm trọng đến mức tương đương với việc ngừng hoạt động toàn bộ ngành hàng không trong 10 tuần hoặc dừng giao thông đường bộ trong 11 ngày. Lưu lượng dầu qua eo biển Hormuz đã sụt giảm xuống còn 0,5 triệu thùng/ngày từ mức bình thường 19,8-20 triệu thùng.
Điều này đã dẫn đến sự sụt giảm mạnh lượng dự trữ dầu toàn cầu xuống còn khoảng 45 triệu thùng. Ngân hàng Citi dự báo lượng dự trữ dầu thô và sản phẩm dầu mỏ trên toàn cầu có thể giảm tổng cộng 900 triệu thùng vào cuối tháng 6/2026. 500 triệu thùng đã thâm hụt thực tế do gián đoạn logistics, xung đột địa chính trị và sản lượng giảm, và 400 triệu thùng nữa được dự báo sẽ tiếp tục "bốc hơi" (bổ sung vào lượng đã mất) do sự chậm trễ trong việc khôi phục sản lượng và các điểm nghẽn hậu cần kéo dài.

Thiệt hại trực tiếp

Tâm điểm của cuộc khủng hoảng là các quốc gia vùng Vịnh Ba Tư, vốn hoàn toàn phụ thuộc vào vận chuyển dầu bằng tàu chở dầu qua eo biển Hormuz. Thông tin từ Kpler cho thấy, trong tháng 3/2026, các nước Ả Rập vùng Vịnh đã mất khoảng 8 triệu thùng dầu thô mỗi ngày do cả việc tắc nghẽn vận chuyển và thiệt hại trực tiếp đối với cơ sở hạ tầng năng lượng. Theo IEA, sản lượng dầu và condensate của Qatar đã giảm mạnh gần 80% trong tháng 3, xuống còn 370.000 thùng/ngày. Nói cách khác, ngành công nghiệp dầu mỏ gần như tê liệt.
Một con tàu ở eo biển Hormuz - Sputnik Việt Nam, 1920, 24.04.2026
Iran miễn trừ cho Nga trong việc thu phí qua eo biển Hormuz
Công ty năng lượng quốc doanh Qatar đã ngừng sản xuất khí hóa lỏng (LNG) và tuyên bố bất khả kháng đối với các hợp đồng dài hạn, khiến 17% công suất bị tê liệt.
Việc phục hồi không thể thực hiện được trong ít nhất từ ​​ba đến năm năm. Do không thể xuất khẩu dầu, các kho chứa dầu trên bờ và ngoài khơi tại Trung Đông bắt đầu bị quá tải. Các quốc gia vùng Vịnh buộc phải cắt giảm sản lượng mạnh mẽ: sản lượng dầu của Iraq giảm hai phần ba, Kuwait và UAE giảm một nửa, và Ả Rập Xê Út giảm 23%.
Tổng lượng xuất khẩu nhiên liệu hàng không từ 6 quốc gia vùng Vịnh (Ả Rập Xê Út, Qatar, UAE, Kuwait, Bahrain, Oman) đã giảm mạnh từ 19,6 triệu thùng trong tháng 2 xuống còn 4,1 triệu thùng vào tháng 3 và tháng 4/2026.

Cuộc chạy đua tìm nguồn cung dầu thay thế

Dễ hiểu là tình trạng thiếu hụt dầu đã ảnh hưởng nặng nề nhất đến các quốc gia nhập khẩu dầu từ Trung Đông và không có đường ống dẫn dầu. Trước hết đó là các quốc gia châu Á. Trước cuộc khủng hoảng, khoảng 84% dầu thô và 83% khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) vận chuyển qua eo biển Hormuz đã đến các quốc gia châu Á.
Nga đã tận dụng các đợt nới lỏng tạm thời lệnh trừng phạt, đặc biệt là từ phía Mỹ liên quan đến xuất khẩu năng lượng, và đã tăng đáng kể nguồn cung. Trên thực tế, Nga đã trở thành “huyết mạch” cung cấp dầu mỏ cho một số quốc gia trong khu vực.
Các tàu chở dầu tại eo biển Hormuz - Sputnik Việt Nam, 1920, 24.04.2026
Chuyên gia Iran: Chủ nghĩa thực dân mới kiểu Mỹ bước vào giai đoạn mới, nguy hiểm hơn vào năm 2026
Xuất khẩu dầu của Nga sang Ấn Độ đã tăng mạnh, tiến sát mốc 2 triệu thùng/ngày trong tháng 3/2026 (gấp đôi so với tháng 2). Khối lượng này đã bù đắp cho New Delhi một nửa lượng dầu bị mất ở Vịnh Ba Tư.
Hàn Quốc đã nhập khẩu lô naphtha (một loại sản phẩm dầu mỏ) đầu tiên từ Nga. Philippines đã thực hiện các giao dịch mua khẩn cấp, bao gồm khoảng 2,48 - 2,5 triệu thùng dầu thô từ Nga. Đây là lô dầu Nga đầu tiên Philippines nhập khẩu kể từ tháng 11 năm 2021. Thái Lan, Indonesia, Việt Nam và Sri Lanka đã mở kho dự trữ chiến lược và bắt đầu đàm phán hợp đồng dài hạn với Matxcơva. Hơn nữa, dầu thô Nga được lưu trữ tại các cơ sở ở Trung Quốc được phân phối lại thông qua các lô nhỏ hơn để cung cấp cho các thị trường Nam Á. Xuất khẩu của Nga sang Trung Quốc vẫn duy trì ở mức cao ổn định—1,8 triệu thùng/ngày.

Cú sốc giá cả

Châu Âu chiếm khoảng 5% lượng dầu mỏ và 13% lượng khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) vận chuyển qua eo biển Hormuz. Liên minh châu Âu đã gặp phải những vấn đề nghiêm trọng về nhiên liệu diesel, do nguồn cung từ Trung Đông và Ấn Độ bị chuyển hướng về phía đông. Và EU đang đối mặt với một cú sốc giá khí đốt nghiêm trọng.
Vào tháng 3, giá khí đốt tự nhiên tại châu Âu (EU) đã ghi nhận mức tăng vọt, vượt qua ngưỡng 600 USD/1.000 mét khối. Việc mua LNG từ Nga đã phải tăng mạnh. Theo Kpler, trong quý I/2026, Châu Âu (EU) đã nhập khẩu khoảng 5 triệu tấn LNG từ dự án Yamal LNG tại Siberia, tăng 17% so với cùng kỳ năm trước. Châu Âu đã nhận 69 trong tổng số 71 lô hàng, tương đương 97%.
Theo ước tính của tổ chức phi lợi nhuận về môi trường Urgewald (Đức), các quốc gia thành viên Liên minh châu Âu đã chi khoảng 2,88 tỷ euro để nhập khẩu khí tự nhiên hóa lỏng từ dự án Yamal LNG của Nga trong quý 1 năm 2026.
Kể từ khi xung đột bùng phát, EU ước tính đã phải trả thêm khoảng 24 tỷ euro cho việc nhập khẩu nhiên liệu hóa thạch do giá dầu và khí đốt tăng vọt. Ủy viên châu Âu phụ trách Năng lượng Dan Jørgensen đã làm rõ, con số này tương đương với khoảng 500 triệu euro mỗi ngày.
Tại hội nghị thượng đỉnh tháng Tư, Ủy ban Châu Âu dự định đề xuất một gói biện pháp khẩn cấp nhằm kiềm chế giá năng lượng tăng cao bằng cách giải phóng nguồn dự trữ dầu mỏ.
Tin thời sự
0
Để tham gia thảo luận
hãy kích hoạt hoặc đăng ký
loader
Phòng chat
Заголовок открываемого материала