"Không có bất kỳ sự đảm bảo nào". Các ngân hàng trung ương thế giới ký "bản án" cho đồng đô la

© AIĐồng USD và giá dầu tăng giá sau các sự kiện ở Trung Đông
Đồng USD và giá dầu tăng giá sau các sự kiện ở Trung Đông - Sputnik Việt Nam, 1920, 03.07.2026
Đăng ký
Hầu hết các ngân hàng trung ương trên thế giới có kế hoạch giảm đầu tư vào đồng tiền Mỹ trong thập kỷ tới, mặc dù theo dữ liệu của IMF, tỷ trọng của nó trong dự trữ toàn cầu vốn đang ở mức thấp kỷ lục. Các nhà quản lý đang chuyển dịch vốn đến đâu, vì sao và điều này dẫn đến điều gì, theo nội dung bài viết của Sputnik.

Quá trình được khởi động

Theo báo cáo tháng 6 của IMF về quý II, tỷ trọng của đồng đô la trong dự trữ của các ngân hàng trung ương là 56,32%.
Để so sánh: năm 2000-2001 là 72-73%, giai đoạn 2021-2025 là 57-59%.
Ở đây không chỉ tính đến tiền mặt mà còn tất cả các công cụ bằng đô la – trái phiếu chính phủ, chứng khoán doanh nghiệp, thế chấp và các tài sản khác.
Các nhà phân tích khẳng định: một xu hướng cơ cấu dài hạn hình thành với sự suy giảm bền vững.

Rủi ro chính trị

Theo nghiên cứu của OMFIF (Diễn đàn chính thức về các tổ chức tiền tệ và tài chính), hầu hết các ngân hàng trung ương thế giới có kế hoạch giảm đầu tư vào tài sản bằng đô la trong thập kỷ tới.
Có 90 ngân hàng trung ương, quỹ hưu trí nhà nước và quỹ chủ quyền tham gia nghiên cứu, cùng quản lý khối tài sản trị giá khoảng 10 nghìn tỷ đô la.
Các nhà quản lý viện dẫn trước hết là sự gia tăng các rủi ro chính trị.
Việc đóng băng dự trữ của Nga và các nỗ lực tịch thu chúng vào năm 2022 cho thế giới thấy: đồng đô la là một vũ khí. Và không ai an toàn khỏi việc sử dụng vũ khí đó, ngay cả khi nước đó không bị trừng phạt.
Kể từ đó, OMFIF lưu ý, tình hình chỉ trở nên tồi tệ hơn. Mỹ nhiều lần phát động các cuộc chiến tranh thương mại, và tại Trung Đông, họ tiến hành một cuộc chiến thực sự, với bom và tên lửa. Chính sách đối ngoại khó đoán của Washington đã làm lung lay an ninh năng lượng của nhiều khu vực.
Trụ sở chính của Euroclear tại Brussels - Sputnik Việt Nam, 1920, 27.04.2026
Ai có thể chống lại thói tống tiền và khống chế tài chính toàn cầu của phương Tây?

Rủi ro ngân sách

Một yếu tố quan trọng không kém là tài chính của chính nước Mỹ. Nợ công ở mức 40 nghìn tỷ, thâm hụt ngân sách kinh niên, liên tục nâng trần vay nợ, đó là mối đe dọa trực tiếp đến khả năng thanh toán dài hạn.
Mặc dù chưa thấy trước được vụ vỡ nợ, nhưng khả năng đồng đô la Mỹ mất giá thông qua lạm phát ngày càng khiến các nhà quản lý lo ngại.
"Một vai trò quan trọng là cái gọi là thuế lạm phát của Mỹ – sự mất sức mua tiềm ẩn của đồng đô la do lạm phát gây ra bởi việc phát hành tiền quá mức. Về bản chất, các ngân hàng trung ương nắm giữ dự trữ bằng đô la đang tài trợ cho thâm hụt ngân sách Mỹ thông qua việc giảm giá trị thực tế dự trữ của chính họ", Ekaterina Bessmertnaya, Trưởng khoa Kinh tế và Kinh doanh của Đại học Tài chính trực thuộc Chính phủ Nga, giải thích.

Đa dạng hóa tích cực

Ngay từ thời kỳ khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008, các ngân hàng trung ương thế giới đã nhận ra: việc tập trung quá mức dự trữ vào tài sản bằng đô la là không hợp lý. Cần xây dựng danh mục đầu tư cân bằng hơn.
Theo OMFIF, vàng vẫn là kênh được ưa chuộng nhất ở đây. 82% ngân hàng trung ương sở hữu kim loại quý này và 30% có kế hoạch tăng dự trữ vàng.
Từ năm 2022 đến 2025, các nhà quản lý mua hơn 1.000 tấn vàng thỏi mỗi năm – một con số chưa từng có. Theo dữ liệu của Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), trong quý III năm 2025, vàng lần đầu tiên vượt qua đồng euro về giá trị trong các danh mục dự trữ. Điều này dễ hiểu: không thể đóng băng thỏi vàng bằng các lệnh trừng phạt.
Ngoài ra, dự trữ cũng được đa dạng hóa tích cực bằng các loại tiền tệ không nằm trong số các loại tiền tệ lớn nhất thế giới: krone Na Uy, đô la New Zealand, bảng Anh. Các nhà quản lý cũng đang để mắt đến nhân dân tệ Trung Quốc.
Đô la Mỹ  - Sputnik Việt Nam, 1920, 06.04.2026
"Mức thấp kỷ lục". IMF nhìn nhận sự suy giảm đối với vai trò của đồng đô la

Điều gì tiếp theo?

Tất nhiên, không ai sẽ đột ngột từ bỏ đồng đô la.
"Ở Mỹ có thị trường trái phiếu kho bạc quy mô lớn, khá minh bạch và có tính thanh khoản. Các thị trường châu Âu bị phân mảnh hơn, ở Nhật Bản thì bị kiểm soát chặt chẽ bởi ngân hàng trung ương, nơi sở hữu phần lớn nợ công. Ở Trung Quốc có các hạn chế đối với di chuyển vốn, hơn nữa nhân dân tệ không được tự do chuyển đổi", Evgeny Sumarokov, Phó Giáo sư Khoa Kinh doanh Quốc tế của Đại học Tài chính, lưu ý.
Tuy nhiên, vai trò của đồng tiền Mỹ là đồng tiền chính để thanh toán trong thương mại và đầu tư quốc tế đang dần bị xói mòn. Một mô hình đa cực đang được hình thành.

"Phi đô la hóa có thể thay đổi cán cân quyền lực, tái cấu trúc nền kinh tế và thị trường thế giới. Trong thương mại hàng hóa cơ bản, điều này đặc biệt có lợi cho các quốc gia như Ấn Độ, Trung Quốc, Brazil, Thái Lan và Indonesia, những nước không chỉ có thể mua dầu với giá chiết khấu mà còn có thể thanh toán bằng đồng nội tệ của họ. Đương nhiên, điều này làm giảm nhu cầu nắm giữ dự trữ bằng đô la và trái phiếu kho bạc Mỹ", ông Evgeny Sumarokov kết luận.

Theo khảo sát của OMFIF, các ngân hàng trung ương kỳ vọng trong 10 năm tới, trung bình các danh mục dự trữ sẽ không có quá 52% tài sản bằng đô la.
Tin thời sự
0
Để tham gia thảo luận
hãy kích hoạt hoặc đăng ký
loader
Phòng chat
Заголовок открываемого материала