“Gây chiến sẽ trở nên khó khăn hơn”. Không quân Mỹ hé lộ điểm yếu nghiêm trọng

CC0 / U.S. Air Force photo/Master Sgt. Vincent De Groot / KC-135 Stratotanker with patriotic nose art from the frontMáy bay KC 135
Máy bay KC 135 - Sputnik Việt Nam, 1920, 18.09.2026
Đăng ký
Việc đưa đội máy bay tiếp dầu hiện có vào trật tự có thể kéo dài hàng thập kỷ. Ngành công nghiệp đơn giản là không kịp thực hiện việc sửa chữa và hiện đại hóa cần thiết đối với các máy bay tiếp dầu. Mà nếu không có chúng, Mỹ sẽ mất phần lớn khả năng triển khai sức mạnh quân sự ở xa biên giới của mình.
Về những vấn đề của không quân Mỹ – trong bài báo của Andrei Kots viết cho Sputnik.

Áp lực sử dụng cao

Mỹ có lực lượng không quân hùng mạnh nhất hành tinh: trong Không quân, Hải quân, Lục quân và Thủy quân lục chiến có hơn 13 nghìn máy bay và trực thăng, chưa kể UAV. Và Washington không ngần ngại sử dụng chúng tối đa – chính không quân đóng vai trò quyết định trong các chiến dịch quân sự của Lầu Năm Góc trên khắp thế giới.
Chiến lược tiêu chuẩn là giành ưu thế trên không, gây thiệt hại tối đa cho đối phương bằng máy bay tấn công và vũ khí chính xác cao, rồi sau đó mới đưa lực lượng mặt đất vào trận. Bộ binh và xe tăng thường chỉ còn việc chiếm những đống đổ nát còn bốc khói. Tuy nhiên, các chuyên gia của Viện Hudson cho điều này sẽ không hiệu quả với Nga hoặc Trung Quốc.
Lầu Năm Góc - Sputnik Việt Nam, 1920, 16.09.2026
Lầu Năm Góc đánh giá chi phí cuộc chiến với Iran
Vấn đề nằm ở tình trạng, nói nhẹ đi là không lý tưởng, của các máy bay tiếp dầu, lực lượng bảo đảm nhiên liệu cho không quân khi hoạt động xa căn cứ. Nếu không có chúng, tiêm kích và máy bay ném bom sẽ không thể tấn công ở khoảng cách lớn. Điều này đặc biệt nghiêm trọng trong xung đột với các quốc gia có lãnh thổ rộng lớn.
“Sau Chiến tranh Lạnh ba thập kỷ trước, các máy bay tiếp dầu của chúng ta vẫn tiếp tục hoạt động trên khắp thế giới, cả trong các chiến dịch gìn giữ hòa bình lẫn tác chiến,” nghiên cứu của Trung tâm Các khái niệm và Công nghệ Quốc phòng thuộc Viện Hudson viết. “Kể từ đó, đội máy bay tiếp dầu giảm từ 701 xuống còn 470 chiếc, trong khi yêu cầu lại tăng lên. Về cơ bản, hiện nay tất cả máy bay tiếp dầu đều đang được sử dụng. Và chúng ta không có lực lượng dự trữ cho trường hợp chiến tranh với Trung Quốc hoặc Nga. Đối phương biết điểm yếu này và sẽ tích cực khai thác. Kết quả là Không quân Mỹ có thể mất hiệu quả trên chiến trường”.

Cập nhật đội bay

Thiếu hụt máy bay tiếp dầu bay không phải là vấn đề duy nhất. Tuổi trung bình của các máy bay tiếp dầu KC-10 Extender và KC-135 Stratotanker là 52 năm. Theo tiêu chuẩn hàng không, đây là con số rất lớn. Và nếu những chiếc “Extender” được đưa vào biên chế năm 1981 vẫn chưa cạn kiệt tài nguyên, thì phần lớn “Stratotanker” được chế tạo từ 1954 đến 1965 đến lúc phải đưa vào bãi phế liệu.
Lầu Năm Góc tìm kiếm phương án thay thế cho các máy bay lỗi thời từ năm 2001. Họ khởi động chương trình phát triển 3 loại máy bay tiếp dầu mới. Dự kiến chế tạo 179 chiếc theo các dự án KC-X và KC-Y để thay thế KC-135, và đến năm 2040 thiết lập sản xuất hàng loạt KC-Z nhằm loại bỏ những chiếc KC-10 còn lại. Tuy nhiên, khó khăn nảy sinh ở đây.
Lầu Năm Góc - Sputnik Việt Nam, 1920, 07.11.2025
Lục quân Hoa Kỳ có kế hoạch mua 1 triệu máy bay không người lái trong 2-3 năm tới
Năm 2011, tập đoàn Boeing giành được hợp đồng cho dự án KC-X, và phát triển máy bay tiếp dầu KC-46 Pegasus trên cơ sở Boeing-767 dân dụng. Trên giấy tờ, nó tiếp nhận 95 tấn nhiên liệu – gần gấp đôi so với KC-135. Máy bay được trang bị nhiều công nghệ hiện đại. Ví dụ, các nhân viên vận hành có kính 3D đặc biệt giúp đơn giản hóa việc tiếp dầu trên không.
Thực tế không hề tươi sáng như vậy. Nhiều chiếc trong số khoảng 50 máy bay bàn giao cho Không quân mắc cả một loạt “bệnh vặt”. Truyền thông khẳng định các máy bay mới không đáng tin cậy. Phi công phàn nàn về thiết bị trên khoang được gắn không chắc chắn, rung mạnh chỉ với một chút chấn động, thậm chí từ chối cất cánh trên “Pegasus”. Không có gì lạ, vì các cụm thiết bị bật khỏi giá đỡ có thể làm sai lệch trọng tâm máy bay, dẫn đến nguy cơ tai nạn.
Kết cấu quá cứng của ống tiếp dầu suýt nữa hủy hoại 1 máy bay tiêm kích-ném bom F-15E Strike Eagle vào năm 2020. Hóa ra máy bay tiếp dầu phải chịu tải trọng quá mức và tuổi thọ của nó bị giảm. Lầu Năm Góc đã phân bổ 55 triệu USD để khắc phục các thiếu sót và hoãn việc tiếp tục cung cấp KC-46 cho Không quân thêm vài năm. Tất nhiên, điều này sẽ ảnh hưởng đến thời hạn hoàn thành các dự án KC-Y và KC-Z.

Ít sân bay

Ngoài việc tăng cường đội máy bay tiếp dầu, các chuyên gia Mỹ còn nhấn mạnh việc xây dựng thêm sân bay ở khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương để tiếp nhận máy bay hạng nặng và dự trữ nhiên liệu. Họ đưa ra tính toán: nếu chi từ 400 đến 600 triệu USD mỗi năm cho việc này, thì đến năm 2040 số chuyến bay tiếp dầu sẽ tăng gấp đôi, điều này sẽ giúp ích rất nhiều trong một cuộc chiến giả định với Trung Quốc. Nếu không, theo Washington, Không quân sẽ chỉ có không quá một tá sân bay phù hợp và điều này sẽ hạn chế nghiêm trọng khả năng của không quân.
Ngoài ra, cần tính đến việc Nga và Trung Quốc có hệ thống phòng không mạnh. Một chuyện là chiến dịch tác chiến ở đâu đó tại Trung Đông, nơi có thể tiếp nhiên liệu cho máy bay ném bom trên bầu trời các đồng minh. Chuyện hoàn toàn khác là hỗ trợ không quân ở sâu trong lãnh thổ một quốc gia rộng lớn.
Máy bay chiến đấu Lockheed/Boeing F-22 Raptor - Sputnik Việt Nam, 1920, 14.03.2025
Xướng danh kẻ thù mới của máy bay chiến đấu F-22
Máy bay tiếp dầu là mục tiêu dễ dàng cho các tổ hợp tên lửa phòng không. Nga có S-400 với tầm bắn 400 km và các máy bay đánh chặn MiG-31BM, có thể bắn tên lửa R-37 ở tầm 300 km, nên máy bay tiếp dầu Mỹ có lý do để lo ngại. Hơn nữa, vẫn chưa rõ làm thế nào để sử dụng chúng cùng với tiêm kích thế hệ thứ năm F-22 và F-35. Việc tiếp nhiên liệu trên không cho “máy bay tàng hình” sẽ hoàn toàn làm lộ nó, và phòng không đối phương có thể bằng một phát bắn tiêu diệt cùng lúc cả 2, thậm chí 3 mục tiêu.
Hiện Mỹ đang phát triển các máy bay tiếp dầu ít lộ diện, bao gồm cả không người lái. Nhưng chưa rõ khi nào chúng sẽ xuất hiện hàng loạt trong Không quân.
Tin thời sự
0
Để tham gia thảo luận
hãy kích hoạt hoặc đăng ký
loader
Phòng chat
Заголовок открываемого материала