Việt Nam: Đề xuất phạt nguội người hút thuốc lá ở nơi cấm

© Sputnik / Konstantin Chalabov / Chuyển đến kho ảnhThuốc lá
Thuốc lá - Sputnik Việt Nam, 1920, 21.10.2026
Đăng ký
PGS-TS Nguyễn Văn Ngọc, Phó hiệu trưởng Trường ĐH Đà Lạt, đề xuất cho phép sử dụng hình ảnh, dữ liệu từ thiết bị kỹ thuật hoặc do người dân cung cấp để phát hiện, xử lý người hút thuốc lá tại địa điểm cấm.

Làm rõ người chịu trách nhiệm, bổ sung công cụ xử lý vi phạm

Trong phiên thảo luận tổ sáng 21/10, thuộc chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, các đại biểu đã cho ý kiến về một số dự án luật. Với dự án luật sửa đổi, bổ sung luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, những vấn đề được đặt ra gồm thẩm quyền xử lý vi phạm, bảo vệ người nhắc nhở và độ tuổi được mua, sử dụng thuốc lá.
Đề cập hiệu quả phòng, chống tác hại của thuốc lá, đại biểu Nguyễn Văn Ngọc (đoàn Lâm Đồng) cho biết mức độ tiếp xúc thụ động với khói thuốc tại các môi trường công cộng có xu hướng giảm, nhưng kết quả giữa các nơi còn chênh lệch. Tại nhà hàng, quán ăn, tỷ lệ này vẫn lên tới 67,3%, chưa đáp ứng mục tiêu đặt ra.
Thượng tướng Phạm Thế Tùng, Thứ trưởng Bộ Công an thuyết trình về nội dung cơ bản của dự thảo - Sputnik Việt Nam, 1920, 23.09.2026
Ở Việt Nam đề xuất cắt mạng Internet, điện, nước để cưỡng chế xử phạt
Bộ Y tế đã chỉ ra nhiều trở ngại trong quá trình xử lý. Người vi phạm thường hút thuốc trong thời gian ngắn, khiến việc xác định hành vi gặp khó khăn nếu không có thiết bị nghiệp vụ hỗ trợ. Lực lượng kiểm tra vừa thiếu, vừa phải kiêm nhiệm, trong khi chế tài được quy định ở nhiều văn bản khác nhau.
Theo ông Ngọc, muốn ngăn việc hút thuốc tại nơi công cộng, trước hết phải giao rõ quyền kiểm tra, xử phạt cho từng cơ quan, cá nhân. Nếu trách nhiệm không gắn với một đầu mối trực tiếp thực hiện, rất dễ dẫn đến tình trạng “ai cũng có trách nhiệm nhưng không ai trực tiếp làm”. Ông kiến nghị bổ sung quy định giao công an cấp xã trực tiếp kiểm tra và xử lý các trường hợp hút thuốc tại địa điểm cấm thuộc địa bàn quản lý. Kết quả triển khai sẽ thuộc trách nhiệm của chủ tịch UBND cấp xã.
Để hỗ trợ phát hiện và xử lý, đại biểu đề xuất cho cơ quan, người có thẩm quyền khai thác hình ảnh, dữ liệu từ phương tiện, thiết bị kỹ thuật. Thông tin và hình ảnh do tổ chức, cá nhân cung cấp qua ứng dụng điện tử cũng cần được sử dụng làm cơ sở phát hiện, xác minh, xử lý hành vi vi phạm.
Bên cạnh đó, ông Ngọc lưu ý sự bất cập giữa trách nhiệm và quyền hạn của những người quản lý địa điểm. Chủ quán, quản lý nhà hàng, bảo vệ bệnh viện, hiệu trưởng nhà trường… không được pháp luật trao quyền xử phạt người hút thuốc, nhưng người quản lý địa điểm vẫn có thể chịu mức phạt 3 - 5 triệu đồng nếu không tổ chức kiểm tra, đôn đốc.
Đại biểu khái quát tình trạng này bằng nhận xét: “Trách nhiệm thì có, công cụ thì không”.
Ông đề nghị luật bổ sung nhóm hành vi bị nghiêm cấm nhằm bảo vệ người lên tiếng trước vi phạm. Theo đó, không được đe dọa, cản trở, trả thù, xúc phạm hay xâm hại người yêu cầu, nhắc nhở, phản ánh hoặc tố giác việc hút thuốc tại địa điểm cấm.
Với người đứng đầu, người quản lý các địa điểm này, ông kiến nghị trao quyền yêu cầu người vi phạm ngừng hút thuốc, ghi nhận bằng hình ảnh và lập biên bản sự việc. Từ đó, họ có thể đề nghị công an cấp xã hoặc người có thẩm quyền xử lý.

Vì sao đại biểu đề nghị lấy mốc 21 tuổi?

Góp ý về điều kiện mua và sử dụng thuốc lá, đại biểu Nguyễn Hải Long, đoàn TP.Đà Nẵng, cho rằng cần nâng giới hạn tuổi lên 21.
Đại biểu ủng hộ hướng sửa đổi nhằm ràng buộc trách nhiệm của người bán thông qua việc kiểm tra căn cước, VNeID; đồng thời cấm kinh doanh thuốc lá trên nền tảng số và cấm trưng bày sản phẩm. Tuy nhiên, ông lưu ý những quy định này vẫn được xây dựng trên ngưỡng 18 tuổi.
Lý giải kiến nghị của mình, ông Long phân tích rằng trước tuổi 18, đa số các em đang học phổ thông, sống với bố mẹ và chịu sự quản lý của cả gia đình lẫn thầy cô. Do chưa có nhiều tiền riêng, tỷ lệ hút thuốc trong nhóm tuổi này còn thấp. Báo cáo đánh giá tác động của Bộ Y tế dẫn điều tra STEPS năm 2021 cho thấy 5,46% nam giới trong độ tuổi 15 - 19 hút thuốc. Đối với học sinh 13 - 15 tuổi, tỷ lệ sử dụng thuốc lá điếu vào năm 2022 chỉ còn 1,9%.
Bước qua tuổi 18, nhiều thanh niên bắt đầu một nếp sống khác. Người lên thành phố học đại học, sống ở ký túc xá hoặc thuê trọ; người đi làm và có thu nhập đầu tiên.
Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Cần Thơ tống đạt Quyết định khởi tố bị can, bắt tạm giam ông Võ Chí Công - Sputnik Việt Nam, 1920, 23.06.2026
Bộ Công an đề xuất tăng mạnh mức phạt tối đa 1,5 tỷ đồng với cá nhân, 3 tỷ đồng với tổ chức
Theo phân tích của đại biểu, việc rời xa sự giám sát của bố mẹ, tự chủ hơn về tiền bạc và tiếp xúc với nhóm bạn mới tạo điều kiện để thanh niên thử hút thuốc. Khi pháp luật cũng cho phép mua thuốc lá ở độ tuổi này, việc bắt đầu sử dụng càng dễ xảy ra.
Sự thay đổi thể hiện qua tỷ lệ hút thuốc ở nam giới: từ 5,46% trong nhóm 15 - 19 tuổi lên tới 32,6% trong nhóm 20 - 24 tuổi, tức tăng gần 6 lần. Ngoài ra, khoảng một nửa nam giới đang hút thuốc hằng ngày bắt đầu sử dụng từ tuổi 19 trở đi.
Vì vậy, ông Long đề nghị chuyển ngưỡng tuổi được mua và sử dụng thuốc lá lên 21. Ông dẫn thông tin ít nhất 15 quốc gia đã lựa chọn mốc tuổi này; sau khi áp dụng, doanh số thuốc lá điếu giảm 12,4% tại những địa bàn có tỷ lệ người dưới 21 tuổi cao.
Theo đại biểu, khi bước sang tuổi 21, phần lớn thanh niên đã hoàn thành việc học, đi làm và chuẩn bị xây dựng gia đình. Tâm lý lúc này vững vàng hơn, khả năng cân nhắc lợi hại cũng tốt hơn và ít bị bạn bè tác động. Bởi vậy, khả năng bắt đầu hút thuốc ở giai đoạn này thấp hơn nhiều so với lứa tuổi trước đó.
Tin thời sự
0
Để tham gia thảo luận
hãy kích hoạt hoặc đăng ký
loader
Phòng chat
Заголовок открываемого материала