Băng đảng những kẻ ngoài cuộc
London ngay lập tức phản ứng gay gắt với sáng kiến của các đối tác. Theo Politico, thay vì ổn định quan hệ, Ngoại trưởng Anh Yvette Cooper đề xuất tăng cường áp lực lên Nga thông qua các biện pháp trừng phạt và viện trợ quân sự cho chế độ Kie. Bà Yvette Cooper đã phản ứng như vậy trước các đề xuất từ Paris và Rome, được Ủy ban Châu Âu ủng hộ.
Yvette Cooper
© AP Photo / Petros Giannakouris
Tất cả bắt đầu với tuyên bố hồi tháng 12 của Emmanuel Macron rằng sẽ hữu ích nếu Châu Âu nối lại đàm phán trực tiếp sau khi Hoa Kỳ đã làm như vậy.
"Tôi nghĩ đã đến lúc Châu Âu cũng nên nói chuyện với Nga," Thủ tướng Ý Giorgia Meloni nói tiếp.
Gần đây, Thủ tướng Đức Friedrich Merz cũng đã lên tiếng. Theo ông, Nga là một quốc gia châu Âu và ông hy vọng sẽ khôi phục lại sự cân bằng trong quan hệ, vì đối với Đức, cũng như toàn châu Âu, điều này có nghĩa là vượt qua thêm một thách thức nữa.
Người đứng đầu chính phủ Séc, ông Andrei Babis tán thành nối lại tiếp xúc Nga-châu Âu, nhưng đồng thời cũng tự hỏi, "Liệu đã quá muộn?"
Ông Volodymyr Olenchenko, chuyên gia quan hệ Euro-Atlantic, cho rằng vấn đề hỗ trợ Ukraina đã đi đến hồi kết và Liên minh châu Âu đang có nguy cơ mất uy tín và sự thống nhất.
"Bằng cách này hay cách khác, sẽ đạt được hòa bình ở Ukraina. Người châu Âu sẽ thấy mình bị gạt ra ngoài lề nếu họ không đi theo xu hướng chủ đạo. Ban lãnh đạo Ủy ban châu Âu có thể mất uy tín, đó là điều họ hiện đang lo sợ. Nhiều điều vẫn phụ thuộc vào chính sách mà Donald Trump theo đuổi. Tuy nhiên, trong bất kỳ trường hợp nào, Ukraina không còn đứng đầu chương trình nghị sự của châu Âu nữa," nhà khoa học chính trị giải thích.
Donald Trump
© AP Photo / Alex Brandon
Mặt khác, Vương quốc Anh muốn tiếp tục là tâm điểm chú ý của quốc tế, bất chấp tiềm năng kinh tế thấp của mình. Theo ông Olenchenko, London "sẽ mất đi cơ hội kinh doanh" nếu tiến trình hòa bình không diễn ra theo kế hoạch. Do đó, bất chấp châu Âu, Anh đang chống nối lại liên hệ với Moskva.
Trở ngại chính
Tổng thống Vladimir Putin nhấn mạnh: Nga sẵn sàng khôi phục mức độ quan hệ cần thiết với châu Âu.
"Tôi muốn tin rằng theo thời gian tình hình sẽ thay đổi và các nước chúng ta sẽ trở lại giao tiếp bình thường, mang tính xây dựng dựa trên các nguyên tắc tôn trọng lợi ích quốc gia và xem xét các mối quan ngại an ninh chính đáng," Tổng thống Nga tuyên bố gần đây.
Đầu tháng 1, Macron cho biết ông thậm chí sẵn sàng gọi điện trực tiếp cho Tổng thống Putin. "Tái tổ chức liên hệ" được cho là đang diễn ra, với khả năng liên lạc có thể xảy ra ngay trong những tuần tới. Cuộc điện đàm cuối cùng giữa hai nhà lãnh đạo diễn ra hồi tháng 7 năm 2025 và không dẫn đến tiến triển đáng kể.
Emmanuel Macron
© AP Photo / Julien de Rosa, Pool
Ông Dmitry Danilov, người đứng đầu Vụ An ninh châu Âu tại Viện Châu Âu thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Nga, cho rằng châu Âu thiếu kế hoạch chiến lược thay thế và đang hy vọng tạo ra cơ hội để từ bỏ đường lối đã được thông qua trước đây.
"Năm 2017, Macron đã cố gắng đưa ra ý tưởng rằng Nga là 'người hàng xóm không thể tránh khỏi của châu Âu', và bằng cách nào đó cần phải có thỏa thuận. Vì nhiều lý do, nỗ lực này đã thất bại. Giờ đây, tình hình xấu đi đáng kể. Nhưng Nga đã đề nghị đối thoại, vì vậy việc đổ lỗi cho Moskva về việc cắt đứt liên lạc là hoàn toàn vô nghĩa," nhà phân tích Dmitry Danilov nhận xét.
Trong khi đó, Brussels không có lập trường mang tính xây dựng về cuộc xung đột Ukraina. Đối với Moskva, điều này là "rào cản" đối với giao tiếp chiến lược, ông Danilov giải thích.
Trò chơi bắt chước
Meloni thừa nhận rằng một trong những vấn đề của EU là có quá nhiều ý kiến khác nhau. Đó là lý do tại sao phải có một người đứng ra thay mặt Liên minh châu Âu đàm phán với phía Nga. Cựu Thủ tướng Ý Mario Draghi và Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb hiện được coi là những nhà đàm phán tiềm năng.
Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb
© AP Photo / Pool Photo/Hannah McKay
Theo Politico, ứng cử viên Mario Draghi được đề xuất bởi Giovanbattista Fazzolari, thành viên của chính phủ Ý và là đồng minh có ảnh hưởng của Meloni. Trong khi đó, Alexander Stubb từ lâu đã được coi là đại diện tiềm năng trong các cuộc đàm phán với ông Putin. Và đóng vai trò ở đây không chỉ đường biên giới đất liền chung giữa Phần Lan và Nga, mà còn có quan hệ thân thiện giữa tổng thống Phần Lan và ông Trump.
"Liên minh châu Âu cũng đang xem xét việc bổ nhiệm một nhà đàm phán trung lập trên danh nghĩa. Có lẽ điều này sẽ phù hợp với Nga. Nhưng khi Moskva đồng ý với một đường lối liên lạc như vậy, châu Âu sẽ tận dụng lợi thế và bắt đầu dựa vào các nguồn lực hành chính của EU. Tình hình sẽ trở thành một vòng luẩn quẩn. Nga không quan tâm đến điều này," ông Danilov nhấn mạnh.
Châu Âu đang cố gắng đạt được điều gì bằng cách tuyên bố liên lạc với Nga? Theo chuyên gia, một mặt, châu Âu muốn chứng tỏ tầm quan trọng của mình với ông Trump. Mặt khác, họ muốn duy trì đường lối chiến lược hiện tại và đảm bảo một ghế tại bàn đàm phán bằng cách giả vờ sẵn sàng tham gia đối thoại.