Từ cuối tuần trước, hàng nghìn container hàng hóa bị ùn ứ tại các cửa khẩu và cảng biển do những vướng mắc khi thực hiện Nghị định 46.
Tại phiên họp Chính phủ thường kỳ ngày 4/2, Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu các bộ, ngành thể hiện tinh thần cầu thị, lắng nghe ý kiến từ người dân và cộng đồng doanh nghiệp. Thủ tướng nhấn mạnh việc điều hành cần tránh tình trạng giật cục; khi ban hành văn bản quy phạm pháp luật phải có quy định rõ ràng về điều khoản chuyển tiếp.
Thủ tướng chỉ đạo Phó Thủ tướng Lê Thành Long tiếp tục chủ trì các cuộc họp với các bộ, ngành và cơ quan liên quan để xây dựng, trình Chính phủ ban hành Nghị quyết tháo gỡ vướng mắc của Nghị định 46 ngay trong ngày. Mục tiêu là giải quyết kịp thời, không để tình trạng ách tắc hàng hóa kéo dài.
Theo thống kê đến ngày 4/2 của Chi cục Hải quan TP HCM, riêng tại cảng Cát Lái còn tồn hơn 1.800 container. Phần lớn doanh nghiệp chưa thể mở tờ khai hải quan do chưa hoàn tất thủ tục đăng ký kiểm tra chuyên ngành, cũng như các thông báo cấp phép liên quan đến kiểm dịch và an toàn thực phẩm.
Một trong những nguyên nhân chính khiến hàng hóa bị nghẽn tại cảng biển và cửa khẩu là việc Nghị định 46 có hiệu lực ngay từ ngày ban hành (26/1) nhưng chưa có hướng dẫn chi tiết và cơ chế chuyển tiếp đối với công tác kiểm tra nhà nước với hàng nhập khẩu. Nhiều cơ quan đã tạm dừng cấp giấy chứng nhận kiểm dịch và an toàn thực phẩm, khiến doanh nghiệp không đủ hồ sơ để làm thủ tục thông quan. Bên cạnh đó, việc thay đổi phương thức kiểm tra trong bối cảnh hạ tầng chưa sẵn sàng cũng góp phần làm gia tăng tình trạng ùn ứ.
Một số hiệp hội và doanh nghiệp kiến nghị Chính phủ xem xét tạm ngừng áp dụng Nghị định 46 đến ngày 31/3 để có thời gian đánh giá lại mức độ phù hợp của các quy định mới. Các đơn vị này cũng đề xuất đơn giản hóa hoặc miễn yêu cầu công bố hợp quy đối với những nguyên liệu không thay đổi về bản chất, công nhận kết quả kiểm nghiệm của các tổ chức quốc tế uy tín, đồng thời làm rõ cơ chế chuyển tiếp đối với những hồ sơ đã được phê duyệt trước đó.
Cũng tại phiên họp Chính phủ ngày 4/2, Thủ tướng tiếp tục chỉ đạo một số bộ, ngành triển khai các giải pháp nhằm hướng tới mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai chữ số.
Theo đó, ưu tiên hàng đầu là giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát lạm phát. Thủ tướng giao Ngân hàng Nhà nước điều hành lãi suất, tỷ giá và thị trường ngoại hối phù hợp, bảo đảm giá trị đồng Việt Nam. Dòng vốn tín dụng cần được tập trung cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, các lĩnh vực ưu tiên, động lực tăng trưởng, nhà ở xã hội, hạ tầng, công nghệ số cũng như sản xuất, chế biến và tiêu thụ nông sản.
Bộ Tài chính được giao nhiệm vụ phấn đấu thu ngân sách nhà nước năm 2026 vượt tối thiểu 10% so với kết quả thực hiện năm trước. Bộ này đồng thời phải tăng cường quản lý, thúc đẩy thị trường chứng khoán và thị trường trái phiếu doanh nghiệp phát triển ổn định, an toàn và hiệu quả. Các bộ, ngành và địa phương cần triển khai các biện pháp quản lý, bình ổn thị trường và giá cả, đồng thời đẩy mạnh đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả. Theo kế hoạch, cơ quan quản lý sẽ sớm đưa vào vận hành sàn giao dịch vàng, thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa, trung tâm giao dịch bất động sản và quyền sử dụng đất.
Ngoài ra, Bộ Công Thương được yêu cầu bảo đảm cung ứng đầy đủ điện, xăng dầu, hàng hóa thiết yếu và nguyên liệu đầu vào cho hoạt động sản xuất, kinh doanh; đồng thời rà soát, xử lý các vướng mắc liên quan đến giá FIT trong tháng 2. Bộ Xây dựng có trách nhiệm đẩy mạnh phát triển thị trường bất động sản, bao gồm nhà ở xã hội, nhà ở cho người thu nhập trung bình và phân khúc nhà ở thương mại.
Theo báo cáo của Bộ Tài chính, tình hình kinh tế - xã hội trong tháng 1 tiếp tục duy trì xu hướng tích cực. Cụ thể, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 1 tăng gần 2,6% so với cùng kỳ năm trước. Thu ngân sách nhà nước ước đạt 370.700 tỷ đồng, tăng 20,4%.
Trong tháng đầu năm, tổng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đăng ký mới đạt gần 1,5 tỷ USD, cao hơn tốc độ tăng của cùng kỳ năm ngoái. Số doanh nghiệp đăng ký thành lập mới và quay trở lại hoạt động đạt 48.700 doanh nghiệp, tăng 76,2% so với tháng trước.