Những sự kiện này có thể lan rộng ra ngoài phạm vi địa lý của Trung Đông.
Các quốc gia ở Nam và Đông Nam Á đang đối mặt với một thách thức chưa từng có: làm thế nào để duy trì sự ổn định năng lượng trong bối cảnh giá dầu tăng vọt và mối đe dọa trực tiếp đến các tuyến đường biển? Thực tế mới này đã buộc nhiều chính phủ châu Á phải tái cấu trúc ngân sách, thực hiện các biện pháp thắt lưng buộc bụng nghiêm ngặt và phải dùng đến những biện pháp không được lòng dân.
Các chuyên gia cảnh báo rằng hậu quả của cuộc chiến này sẽ cực kỳ nghiêm trọng và sẽ leo thang nếu xung đột không được ngăn chặn. Việt Nam, Bangladesh và Thái Lan đã và đang trải qua tình trạng thiếu năng lượng và chi phí sản xuất tăng cao, điều này chắc chắn sẽ dẫn đến lạm phát phi mã.
Những quyết định khó khăn
Nhà nghiên cứu người Lebanon và chuyên gia về châu Á, Tamara Barrow, tin rằng cuộc chiến Iran-Israel-Mỹ là một cú sốc mạnh mẽ đối với Đông Nam Á. Trả lời phỏng vấn hãng tin Sputnik, bà cho biết khu vực này nhập khẩu hơn 60% năng lượng từ Trung Đông.
Theo bà, nhiều quốc gia châu Á đã buộc phải thực hiện các biện pháp cực đoan để đối phó với tình trạng thiếu năng lượng nghiêm trọng. Tại Thái Lan, người dân được khuyến cáo sử dụng cầu thang bộ thay vì thang máy.
Chuyên gia này dự đoán một cuộc khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng, đặc biệt là ở Philippines và Indonesia, nơi các đảo xa xôi phụ thuộc vào điện diesel. Dự trữ chiến lược ở đó chỉ đủ dùng trong 50-60 ngày, và việc cạn kiệt nguồn dự trữ này đe dọa gây ra tình trạng mất điện trên diện rộng.
Bà Barrow lưu ý rằng giá dầu tăng vọt đã buộc nhiều quốc gia châu Á phải tăng chi tiêu cho trợ cấp nhiên liệu, tạo ra thâm hụt ngân sách. Điều này kéo theo sự tăng giá chung và đe dọa khu vực với lạm phát lan rộng. Kéo dài xung đột sẽ dẫn đến tốc độ tăng trưởng giảm, căng thẳng xã hội và mất ổn định cho các quốc gia này.
Hậu quả kinh tế và xã hội
Nhà phân tích Samer Khair Ahmad, chuyên gia về Trung Quốc và châu Á người Jordan, nói với Sputnik rằng cuộc chiến giữa Iran, Mỹ và Israel, nếu tiếp diễn thêm vài tuần nữa, sẽ dẫn đến những hậu quả thảm khốc. Ông lưu ý rằng tác động tiêu cực đã bắt đầu hiện hữu trong nền kinh tế và đời sống xã hội của các nước Nam và Trung Á.
Chuyên gia nhấn mạnh rằng việc phong tỏa eo biển Hormuz và gián đoạn nguồn cung dầu mỏ sẽ chỉ làm trầm trọng thêm tình hình, làm tê liệt cuộc sống thường nhật, tiềm ẩn nguy cơ bất ổn xã hội trên diện rộng.
Ahmad tin chắc rằng cuộc chiến này không có lợi cho bất kỳ ai trên thế giới. Nó trực tiếp gây thiệt hại cho nền kinh tế toàn cầu và làm suy yếu an ninh ở Trung Đông. Ông nhấn mạnh cần có một lệnh ngừng bắn ngay lập tức.
Nói về lý do khiến châu Á dễ bị tổn thương, nhà phân tích nêu ra hai yếu tố. Thứ nhất là sự phụ thuộc vào nhập khẩu: hơn 60% dầu mỏ đến từ Trung Đông. Thứ hai là sự mong manh của chính nền kinh tế: Việt Nam hay Bangladesh đơn giản là không thể chịu đựng được những cú sốc ở mức độ này, dẫn đến giá cả tăng không kiểm soát. Ông ấy nói thêm rằng tình trạng thiếu năng lượng không chỉ ảnh hưởng đến các nước nghèo mà còn cả các cường quốc kinh tế như Hàn Quốc.