https://kevesko.vn/20260309/cuoc-chien-o-trung-dong-dang-lam-rung-chuyen-cac-thi-truong-hang-hoa-41647747.html

Cuộc chiến ở Trung Đông đang làm rung chuyển các thị trường hàng hóa

Cuộc chiến ở Trung Đông đang làm rung chuyển các thị trường hàng hóa

Sputnik Việt Nam

Cuộc chiến ở Trung Đông đã gây ra sự tăng vọt giá năng lượng và lương thực, sự hoảng loạn trên thị trường toàn cầu. Còn sự gián đoạn về logistic qua eo biển... 09.03.2026, Sputnik Việt Nam

2026-03-09T20:34+0700

2026-03-09T20:34+0700

2026-03-09T20:34+0700

quan điểm-ý kiến

chuyên gia

kinh tế

trung đông

lạm phát

eo biển hormuz

thế giới

hàng hóa

nhật bản

hàn quốc

https://cdn.img.kevesko.vn/img/07ea/03/05/41594868_0:0:2706:1523_1920x0_80_0_0_5752d2542151a6e85ea6b786b955a9d3.jpg

8 ngày trước, ngày 28/3/2026, Hoa Kỳ và Israel đã bắt đầu cuộc tấn công xâm lược Iran. Iran đã đáp trả, tấn công bằng tên lửa và UAV vào Israel và các căn cứ quân sự của Hoa Kỳ ở các nước láng giềng. Cuộc chiến đã tác động tới các thị trường hàng hóa, tài chính như thế nào? Sputnik đã có cuộc phỏng vấn TS kinh tế Lê Xuân Hòa, chuyên gia quan hệ kinh tế quốc tế về chủ đề này.Hậu quả đầu tiên và rõ ràng nhất: giá dầu và khí đốt tăng mạnhSputnik: Thưa TS Lê Xuân Hòa, như vậy, cuộc chiến ở Trung Đông đã diễn ra 8 ngày. Nói đến thị trường hàng hóa, theo ông, hậu quả trước tiên là gì?TS kinh tế Lê Xuân Hòa, chuyên gia quan hệ kinh tế quốc tế:Hậu quả đầu tiên và rõ ràng nhất do các cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran gây ra là thị trường nhiên liệu, trước hết là giá dầu và khí hóa lỏng tăng mạnh: chỉ sau 3 ngày từ khi Mỹ và Israel tấn công xâm lược Iran giá dầu thô Brent tăng khoảng 10%, trở lại mức khoảng 80 đô la một thùng trong bối cảnh lo ngại về sự ổn định nguồn cung và rủi ro đối với hoạt động hậu cần trong khu vực. Trong khi đó, dầu thô Urals của Nga cũng tăng gần 10 đô la, từ 58 đô la lên 66,5 đô la một thùng.Và sau 1 tuần chiến tranh thì giá một thùng dầu thô Brent đang tự tin tiến về mốc 100 đô la...Hôm 6/3, giá một thùng dầu thô Brent đã vượt qua mốc 90 đô la và không có dấu hiệu chậm lại.Còn giá khí hóa lỏng cũng tăng mạnh, ví dụ, tại thị trường khí hóa lỏng ở Nhật Bản và Hàn Quốc tăng 106% ngày 3/3 so với ngày 27/2. Còn giá khí đốt ở châu Âu ngày 3/3 đã tăng vọt lên mức cao nhất trong ba năm, kể từ khi đóng giao dịch ngày 27/2 - một ngày trước khi Mỹ và Israel tấn công xâm lược Iran - giá khí đốt đã tăng khoảng 90%.Iran đóng eo biển Hormuz đối với tàu của Hoa Kỳ, Israel, Liên minh châu Âu và các quốc gia ủng hộ Hoa Kỳ và Israel, tạo “ngoại lệ” cho Trung QuốcSputnik: Việc Iran đóng eo biển Hormuz là “đòn tiếp theo” đẩy giá nhiên liệu lên mạnh bởi vì hiện 20% lượng dầu và 20% khí hóa lỏng thể giới đi qua eo biển này. Ông có dự đoán như thế nào về thị trường năng lượng trong tuần tới?TS kinh tế Lê Xuân Hòa, chuyên gia quan hệ kinh tế quốc tế:Iran đóng eo biển Hormuz đối với tàu của Hoa Kỳ, Israel, Liên minh châu Âu và các quốc gia ủng hộ Hoa Kỳ và Israel. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran tuyên bố nắm quyền kiểm soát hoàn toàn eo biển và đe dọa tấn công những kẻ vi phạm.Theo dữ liệu giám sát vệ tinh ghi nhận thì có sự sụt giảm mạnh lưu lượng hàng hải. Nhìn những con số sau là thấy rõ điều đó: trong năm ngày đầu tiên của tháng 1/2026, có 561 tàu đi qua eo biển Hormuz, nhưng trong 5 ngày đầu tháng 3/2026 thì chỉ có 46 tàu đi qua eo biển này, có nghĩa là giảm tới hơn 90%.Từ ngày 4/3 tới ngày 6/3, chỉ có 6 tàu có trọng tải trên 10.000 tấn đi về phía Tây. Bốn trong số các tàu này thuộc "hạm đội ngầm" có liên hệ với Iran. Trong hai ngày qua, không một tàu chở dầu lớn nào đi vào Vịnh Ba Tư. Mặc dù Hải quân Iran chưa chính thức phong tỏa eo biển, nhưng một loạt các cuộc tấn công vào các cảng và tàu đã đóng vai trò như một "biện pháp răn đe hiệu quả".Nếu tình hình vẫn gia tăng căng thẳng, giá dầu thô sẽ tăng cao hơn nữa, hoàn toàn có thể vượt qua mốc 100 đô la vào ngày thứ Hai tới và sẽ tăng tiếp. Có thể nói, một cuộc khủng hoảng kinh tế và năng lượng hoàn toàn có thể sẽ là hiện thực, những dấu hiệu đầu tiên của nó đã rõ ràng.Sputnik: Trong những ngày qua đã có nhiều thông tin và bình luận về việc Trung Quốc và Ấn Độ bị ảnh hưởng nặng...TS kinh tế Lê Xuân Hòa, chuyên gia quan hệ kinh tế quốc tế:Trung Quốc và Ấn Độ là hai thị trường rất lớn, không chỉ trong khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương mà cả toàn cầu. Nhu cầu của hai thị trường này cũng vô cùng lớn. Tất nhiên, trong bối cảnh chiến tranh ở Trung Đông hiện nay điều đáng lo ngại trước nhất đối với họ là nguồn cung năng lượng từ Iran và Trung Đông bị hạn chế hoặc cắt đứt.Với Ấn Độ, thì ngay vào ngày thứ 3 của cuộc xung đột, thậm chí trước cả khi Iran tuyên bố về việc đóng eo biển Hormuz, các công ty của Ấn Độ đã yêu cầu chính phủ nối lại việc mua dầu của Nga. Và theo Bloomberg, dầu thô của Nga đang được bán cho Ấn Độ với giá cao hơn cả dầu thô mác Brant. Hơn nữa, ba nguồn tin đã xác nhận rằng người tiêu dùng Ấn Độ hiện đang mua dầu của Nga để giao đến các cảng của Ấn Độ trong tháng Ba và đầu tháng Tư với giá cao hơn 4-5 đô la mỗi thùng so với dầu mác Brant của châu Âu. Sáng 6/3, giá dầu ở mức 85-86 đô la/thùng, có nghĩa là dầu Ural của Nga đang được bán với giá 90 đô la tại các cảng của Ấn Độ. Điều đáng chú ý là đây mới chỉ là ngày thứ 7 của cuộc chiến tranh này.Còn với Trung Quốc thì Iran và Trung Quốc đã nhất trí tạo ra một ngoại lệ cho các tàu Trung Quốc đi qua eo biển Hormuz. Có nghĩa là, Iran vẫn có thể tiếp tục giao dịch dầu mỏ với Trung Quốc – nước mua tới 80% lượng dầu Iran xuất khẩu. Nhưng Trung Quốc vẫn phải mua với giá cao hơn trước trong bối cảnh chiến tranh và giá dầu thế giới tăng.Thị trường lương thực, thực phẩm, phân bón cũng bị ảnh hưởngSputnik: Ngày 6/3, chỉ một tuần sau khi chiến tranh bắt đầu, Stefan Paul, người đứng đầu một trong những công ty logistic lớn nhất thế giới, cho biết: ở Dubai (UAE) chỉ còn lượng thực phẩm tươi sống đủ dùng trong 10 ngày. Tất nhiên, đồ hộp thì vẫn còn, nhưng cũng có thể hết nhanh. Mà chiến tranh thì chưa thấy có dấu hiệu giảm độ nóng. Có thể nói, thị trường thực phẩm ở Trung Đông cũng bị ảnh hưởng nặng bởi cuộc đối đầu giữa Iran với hai nước Hoa Kỳ và Israel xâm lược?TS kinh tế Lê Xuân Hòa, chuyên gia quan hệ kinh tế quốc tế:Từ phát biểu trên, có thể hiểu rằng, việc thiếu lương thực, thực phẩm, thậm chí đói hoàn toàn có thể xảy ra, nếu chiến tranh kéo dài nhiều tháng.Sputnik: Các chuyên gia thương mại tại Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) cho rằng, nếu cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran kéo dài, thị trường phân bón và thực phẩm toàn cầu sẽ bị ảnh hưởng tiêu cực...TS kinh tế Lê Xuân Hòa, chuyên gia quan hệ kinh tế quốc tế:Đánh giá này là khách quan và có cơ sở. Ở trên, chúng ta mới đề cập tới thị trường lương thực, thực phẩm khu vực. Rộng hơn, thị trường toàn cầu cũng có thể bị ảnh hưởng.Về phân bón, khoảng 25% phân bón trong thương mại thế giới được vận chuyển qua eo biển Hormuz. Theo S&P Global Energy, giá phân bón đã tăng 36% ngày 5/3 so với ngày 27/2. Còn chi phí vận tải đường biển tăng 201% ngày 5/3 so với ngày 23/2. Nếu việc vận chuyển qua tuyến đường này vẫn bị đóng cửa trong thời gian dài, thì nó có thể trở thành một vấn đề toàn cầu, đặc biệt là đối với các nước đang phát triển.Thiết bị điện tử sẽ trở nên đắt đỏ hơn nhiềuSputnik: Cuộc tấn công xâm lược Iran do Israel và Hoa Kỳ phát động, đã làm gián đoạn hệ thống hậu cần toàn cầu. Nó đã gây ra sự hỗn loạn trong vận chuyển hàng hóa bằng đường biển và đường hàng không, và điều này chắc chắn sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến chi phí và thời gian giao hàng nhiều mặt hàng. Trong số đó, máy tính xách tay, điện thoại thông minh và các thiết bị điện tử khác sẽ chứng kiến ​​giá cả tăng thêm, ngay sau những đợt tăng giá do tình trạng thiếu hụt bộ nhớ gây ra. Ông có đánh giá như thế nào về thị trường thiết bị điện tử thời gian tới?TS kinh tế Lê Xuân Hòa, chuyên gia quan hệ kinh tế quốc tế:Các cuộc ném bom và tấn công tên lửa của Mỹ và Israel vào Iran cũng như các cuộc tấn công trả đũa của Iran đã làm tê liệt các trung tâm hậu cần quan trọng cho vận tải đường biển và đường hàng không ở Trung Đông.Như trên, chúng ta đã đề cập tới nguy cơ đối với thị trường hàng lương thực, thực phẩm. Nhưng UAE còn là trung tâm phân phối chính cho nhiều mặt hàng khác trong khu vực, như công nghệ. Trong tình hình không phận và giao thông cảng biển bị đóng cửa hoặc hạn chế, thị trường nội địa của khu vực sẽ phải đối mặt với nhiều thách thức. Tất cả các thiết bị điện tử sẽ trở nên đắt đỏ hơn nhiều trong tương lai gần do chiến tranh. Và điều này đang diễn ra trong bối cảnh giá cả công nghệ liên tục tăng cao và tình trạng thiếu hụt RAM do sự phát triển nhanh chóng của ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo.Thị trường tài chính của Thổ Nhĩ Kỳ lung laySputnik: Thị trường tài chính khu vực cũng khó trụ trong bối cảnh hiện nay. Ví dụ, do cuộc chiến tranh Mỹ và Israel gây ra chống Iran Thổ Nhĩ Kỳ đã bị thiệt hại 12 tỷ đô la! Đó là số tiền mà nước này phải chi để giữ ổn định tài chính, nhằm ngăn chặn lao dốc không phanh của đồng nội tệ. Ông có thể bình luận về vấn đề này như thế nào?TS kinh tế Lê Xuân Hòa, chuyên gia quan hệ kinh tế quốc tế:Thổ Nhĩ Kỳ buộc phải can thiệp khẩn cấp vào thị trường tiền tệ trong bối cảnh xung đột leo thang ở Trung Đông. Theo các nguồn tin tài chính, Ngân hàng Trung ương nước này đã “đốt” khoảng 12 tỷ đô la trong tuần qua để ngăn đồng lira sụp đổ. Con số này tương đương với 15% dự trữ ngoại hối của Thổ Nhĩ Kỳ.Theo số liệu mới nhất, dự trữ ngoại hối ròng của Ngân hàng Trung ương Thổ Nhĩ Kỳ là khoảng 78,4 tỷ đô la, và nếu tính cả vàng thì con số này vào khoảng 200 tỷ đô la. Nhưng không ai biết sẽ phải tiêu tốn thêm bao nhiêu nếu ngọn lửa chiến tranh tiếp tục bùng cháy.Nhưng mối đe dọa hàng đầu hiện nay đối với nước này là yếu tố địa lý. Thổ Nhĩ Kỳ nằm ở vị trí rất nhạy cảm và nguy hiểm. Một số chuyên gia quốc tế ví nước này như là đang đứng trước các làn đạn. Cộng thêm, sự phụ thuộc của nước này vào nhập khẩu năng lượng khiến mỗi đợt tăng giá dầu đều trở thành một cú đánh mạnh vào nền kinh tế. Kể từ khi chiến tranh bắt đầu, giá dầu đã tăng hơn 30%, và điều này càng tác động mạnh hơn vào vòng xoáy lạm phát đang bào mòn sức mua của nền kinh tế. Nếu chiến tranh kéo dài, nền kinh tế của Thổ Nhĩ Kỳ sẽ khó trụ.Cuộc chiến ở Trung Đông mới chỉ kéo dài 8 ngày nhưng đã gây ra thiệt hại đáng kể cho hệ thống hậu cần toàn cầu, thị trường năng lượng, lương thực, thực phẩm, hàng công nghệ, tài chính, du lịch...Sputnik: Xin cảm ơn ông!

https://kevesko.vn/20260309/viet-nam-du-kien-ap-thue-nhap-khau-0-voi-mot-so-san-pham-xang-dau-41644244.html

https://kevesko.vn/20260305/eo-bien-hormuz-tuyen-huyet-mach-quan-trong-cho-nang-luong-toan-cau-41596278.html

https://kevesko.vn/20260303/tu-trung-dong-den-dong-nam-a-hau-qua-cua-su-leo-thang-xung-dot-quanh-iran-41554196.html

https://kevesko.vn/20260308/nha-hoat-dong-moi-truong-chien-tranh-chong-iran-co-the-gay-ra-hau-qua-tham-khoc-cho-sinh-thai-41640754.html

eo biển hormuz

nhật bản

hàn quốc

thổ nhĩ kỳ

ấn độ

2026

tin thời sự

vn_VN

quan điểm-ý kiến, chuyên gia, kinh tế, trung đông, lạm phát, eo biển hormuz, thế giới, hàng hóa, nhật bản, hàn quốc, thổ nhĩ kỳ, logistics, tác giả, dầu mỏ, giá dầu, dầu thô, dầu khí, năng lượng, ấn độ