"Điều đó nguy hiểm cho ông ta". Tổng thống Trump đang nhắm đến đối tượng nào?
© REUTERS Isabel Infantes
Đăng ký
Tổng thống Mỹ tiếp tục cuộc chiến chống lại cái gọi là "nhà nước ngầm" (Deep State). Mức độ rủi ro rất cao: lần này, một trong những cơ quan chủ chốt - Văn phòng Giám đốc Tình báo Quốc gia (ODNI) - đã trở thành mục tiêu. Donald Trump đã tiến hành một đợt tái cơ cấu và cắt giảm nhân sự sâu rộng tại cơ quan này.
Tại sao ông Trump ám ảnh với việc "thanh lọc" bộ máy công chức và quan chức liên bang, những người mà ông cáo buộc tạo thành "giới tinh hoa ngầm", và điều này có ý nghĩa gì đối với Hoa Kỳ? Những chi tiết – trong tài liệu của Sputnik.
Chiến dịch "thanh lọc" quy mô lớn
"Các đợt sa thải nhân sự quy mô lớn nhắm vào bộ máy chính quyền liên bang nhằm loại bỏ cái gọi là "nhà nước ngầm" (deep state) đã bắt đầu diễn ra tại Mỹ”, một nguồn tin thanh thạo nói với CNN.
Nhiều nhân viên chính trị thân cận với cựu Giám đốc Tình báo Quốc gia Hoa Kỳ Tulsi Gabbard là những người đầu tiên bị buộc thôi việc. Bà Tulsi Gabbard đã rời nhiệm sở vào ngày 19 tháng 6. Ngay trước đó, bà đã chính thức công bố các tài liệu giải mật về cuộc điều tra mạng lưới các phòng thí nghiệm sinh học ở nước ngoài. Động thái này nhằm thực thi sắc lệnh hành pháp của Tổng thống Trump về việc kiểm tra và chấm dứt tài trợ liên bang cho các cơ sở này.
Quyền Giám đốc Tình báo Quốc gia Mỹ (DNI) Bill Pulte đang tiến hành đợt sa thải và tinh giảm nhân sự quy mô lớn tại Văn phòng Giám đốc Tình báo Quốc gia (ODNI). Các báo cáo cho thấy ông có ý định cắt giảm hàng trăm vị trí. Tuần trước, ông Pulte đã bắt đầu công việc mới sớm hơn một ngày sau khi yêu cầu xác định hàng trăm vị trí, động thái này đã khiến bà Gabbard bất ngờ.
Cuộc xung đột nghiêm trọng với Quốc hội Mỹ
Một chi tiết đáng chú ý khác: các vụ sa thải diễn ra ngay sau khi hai thành viên cấp cao của đảng Dân chủ trong các ủy ban tình báo Quốc hội, nổi bật với uy tín chính trị và được đông đảo cử tri tín nhiệm - Thượng nghị sĩ Mark Warner (Phó Chủ tịch Ủy ban Tình báo Thượng viện) và Hạ nghị sĩ Jim Himes (Thành viên cấp cao Ủy ban Tình báo Hạ viện) - đã gửi thư cảnh báo Quyền Giám đốc Tình báo Quốc gia (ODNI) Bill Pulte.
"Chúng tôi quan ngại sâu sắc về các báo cáo cho thấy ông Pulte có thể sa thải hàng trăm nhân viên Văn phòng Giám đốc Tình báo Quốc gia và yêu cầu ông kiềm chế các quyết định nhân sự, bảo mật dữ liệu cũng như giải mật tài liệu mật trong thời gian đảm nhiệm vai trò tạm quyền, - bức thư nêu rõ. - Kế hoạch cắt giảm nhân sự quy mô lớn của ông có thể gây nguy hiểm cho sứ mệnh của ODNI – tổ chức được thành lập sau sự kiện 11/9/2001 nhằm kết nối, điều phối các cơ quan tình báo và ngăn chặn khủng bố".
Khi được yêu cầu bình luận, người phát ngôn Nhà Trắng đã dẫn lại bài đăng gần đây của ông Trump trên mạng xã hội TruthSocial.
“Tôi đã bổ nhiệm ông William (Bill) Pulte làm quyền Giám đốc Tình báo Quốc gia (DNI) và chỉ đạo ông Pulte tiến hành cắt giảm quy mô cơ quan này ngay lập tức”, Tổng thống viết.
Ở vị trí này, ông Pulte giám sát tổng cộng 18 cơ quan chuyên môn (cộng đồng tình báo). Điều đáng chú ý là Quốc hội đã xem xét một ứng cử viên khác— Jay Clayton giữ chức Công tố viên Hoa Kỳ tại Quận Nam New York (SDNY) có trụ sở ở Manhattan. Nhưng ông Trump đã quyết định đi theo con đường riêng của mình, tuy nhiên, ông làm rõ rằng việc bổ nhiệm ông Bill Pulte làm quyền Giám đốc Tình báo Quốc gia Mỹ (thay thế bà Tulsi Gabbard) chỉ là tạm thời.
Tiếp theo là gì?
Các chuyên gia được Sputnik phỏng vấn đều đồng ý rằng cuộc chiến chống lại "nhà nước ngầm" có thể phản tác dụng đối với Donald Trump. Xét cho cùng, dù nhìn nhận thế nào đi nữa, đó là các chuyên gia có năng lực. Ngay cả khi Tổng thống không hai lòng với việc đôi khi các chuyên gia này hành động trái với ý muốn của ông.
"Tất nhiên, 'nhà nước ngầm' đang tồn tại, ngay cả từ góc độ thể chế, - nhà khoa học chính trị Pavel Svyatenkov nhận xét trong cuộc phỏng vấn với Sputnik. - Theo luật pháp Hoa Kỳ, nhiệm kỳ của Giám đốc Cục Điều tra Liên bang (FBI) được quy định kéo dài đúng 10 năm, tức là hai nhiệm kỳ rưỡi của tổng thống, và các thành viên Hội đồng Thống đốc Cục Dự trữ Liên bang Hoa Kỳ (Fed) phục vụ trong một nhiệm kỳ duy nhất kéo dài 14 năm. Bạn hiểu chứ? Một số quan chức cấp cao nắm giữ các vị trí không phải do tổng thống lựa chọn và không phụ thuộc vào tổng thông".
Đương nhiên, những người này có văn hóa doanh nghiệp riêng, sở thích cá nhân riêng và có cảm giác rằng họ hiểu chính trị tốt hơn và nắm bắt tình hình nhà nước rõ hơn so với các tổng thống luân phiên.
"Các thẩm phán Tòa án Tối cao Hoa Kỳ được bổ nhiệm trọn đời theo Hiến pháp, - chuyên gia nhắc nhở. - Tổng thống có ý nghĩa gì đối với các thẩm phán? Những quan chức như vậy - quân đội, thẩm phán, sĩ quan tình báo - tin rằng, 'Tôi là nhà nước'. Vì vậy, đương nhiên, trong nhiệm kỳ đầu tiên của Donald Trump, họ đã chống đối ông ta rất mạnh mẽ, cố gắng phá hoại các quyết định của ông ta. Và trong nhiệm kỳ thứ hai, với sự giúp đỡ của Elon Musk, ông Trump đang cố gắng kiềm chế họ bằng cách dàn dựng một loạt các biện pháp tinh gọn bộ máy hành chính".
Câu hỏi chính là những vụ từ chức này có hiệu quả đến mức nào.
"Danh sách những người được Tổng thống Trump đỡ đầu thay đổi khá nhanh chóng. Có Giám đốc Tình báo Quốc gia mới. Về phía người tiền nhiệm, bà Tulsi Gabbard thực tế chỉ giữ chức vụ này trong thời gian ngắn (từ tháng 2 năm 2025 đến tháng 6 năm 2026). Và quyền Giám đốc Tình báo Quốc gia hiện tại là ông Bill Pulte rõ ràng sẽ rời nhiệm sở cùng lúc với ông Trump", - chiuên gia Svyatenkov nhận xét.
Nhà khoa học chính trị Boris Mezhuev cũng cho rằng những thay đổi nhân sự khó có thể giúp ích cho ông Trump. Hơn nữa, hiện vẫn chưa rõ Tổng thống đang trả thù ai.
"Chúng tôi không thấy bất kỳ sự bất trung nào đối với ông Trump từ bất kỳ cơ quan nào. Không có thông tin rò rỉ. Cho dù chiến dịch ở Iran gây tranh cãi đến đâu, cũng không có tuyên bố công khai nào chống lại Tổng thống từ bất kỳ đại diện cơ quan tình báo nào. Vì vậy, trong trường hợp này, ông Trump đang chơi trò mạo hiểm. Có lẽ đó là vì Tổng thống cảm thấy các cơ quan tình báo đã lừa dối ông", - chuyên gia Boris Mezhuev nói với Sputnik.
Ông nhấn mạnh rằng, các đợt cắt giảm nhân sự liên bang quy mô lớn là rất nguy hiểm cho chính Tổng thống Trump, người vốn thiếu nhân sự chuyên nghiệp trong đội ngũ của mình. Các cuộc thanh lọc hiện tại sẽ chỉ làm trầm trọng thêm tình hình.
