300 năm trước Việt Nam đã có người sở hữu trí tuệ vượt thời đại

© AP Photo / Jacques BrinonUNESCO
UNESCO - Sputnik Việt Nam, 1920, 02.08.2026
Đăng ký
UNESCO đã chính thức trao nghị quyết vinh danh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn cho Việt Nam. Theo lãnh đạo Chính phủ, sau 300 năm, những tư tưởng về trọng hiền tài, đề cao giáo dục và thực học của Lê Quý Đôn vẫn còn nguyên giá trị đến hôm nay.

UNESCO vinh danh nhà bác học Lê Quý Đôn

Tối 31/8 tại Hưng Yên, Trưởng đại diện UNESCO tại Việt Nam Jonathan Wallace Baker đã trao nghị quyết của UNESCO vinh danh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn cho đại diện Việt Nam và tỉnh Hưng Yên.
Trước đó, ngày 31/10/2025, tại kỳ họp lần thứ 43 Đại hội đồng UNESCO tổ chức ở Samarkand (Cộng hòa Uzbekistan), UNESCO đã thông qua nghị quyết vinh danh và cùng tham gia kỷ niệm 300 năm ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn.
Đề cử của Việt Nam nhận được sự ủng hộ của Ấn Độ, Indonesia, Nhật Bản, Hàn Quốc và Thái Lan. Sự đồng thuận này phản ánh sức lan tỏa của những giá trị mà Lê Quý Đôn theo đuổi như tôn trọng tri thức, đề cao giáo dục, thúc đẩy đối thoại văn hóa và phụng sự con người. Đây cũng là những giá trị phù hợp với các lý tưởng tiến bộ mà UNESCO và cộng đồng quốc tế đang cùng vun đắp.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu khai mạc Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV - Sputnik Việt Nam, 1920, 01.08.2026
Việt Nam không thể chỉ ngồi chờ

Lê Quý Đôn - biểu tượng của trí tuệ và nhân cách Việt Nam

Phát biểu tại Lễ kỷ niệm cấp quốc gia 300 năm ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (1726-2026), Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc khẳng định, dù đã 3 thế kỷ trôi qua, tinh thần hiếu học, ý chí tự học, thái độ tôn trọng sự thật, tư duy thực tiễn và khát vọng cống hiến của Lê Quý Đôn vẫn luôn bền vững và tiếp tục tỏa sáng.
Phó Thủ tướng Thường trực cho rằng, Lê Quý Đôn là biểu tượng của khát vọng chinh phục tri thức, của đạo đức người quân tử và tinh thần trách nhiệm của người trí thức đối với đất nước. Cuộc đời và sự nghiệp của ông đã trở thành hình mẫu đẹp về bản lĩnh, trí tuệ Việt Nam, đồng thời là niềm tự hào của dân tộc.
Ông nhấn mạnh, giá trị trường tồn của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn không chỉ nằm ở sự uyên bác hiếm có hay khối lượng và tầm vóc các công trình trước tác, mà còn ở nhân cách của một học giả lớn. Đó là người học rộng nhưng luôn coi trọng thực tiễn; tiếp thu tinh hoa bên ngoài song vẫn giữ gìn bản sắc dân tộc; nghiên cứu học thuật gắn với trách nhiệm xã hội; làm quan luôn hướng đến chăm lo cho dân, cho nước.
Với Lê Quý Đôn, học không phải để cầu danh mà để thấu hiểu đạo lý, giúp ích cho đời, phụng sự Tổ quốc và phục vụ Nhân dân. Viết không nhằm lưu danh hậu thế mà để gìn giữ tri thức của dân tộc. Làm quan cũng không vì quyền lực mà vì trách nhiệm đối với quốc gia.
Nhà máy Panko Vina - Sputnik Việt Nam, 1920, 01.08.2026
Mỹ vào tận nhà máy liên kết Trung Quốc ở Việt Nam để kiểm tra nhưng chưa tìm thấy gì
Đó là tư tưởng xuyên suốt trong cuộc đời của một bậc đại nho, thể hiện sự thống nhất giữa tri thức, đạo đức và hành động - những giá trị có ý nghĩa lâu bền, luôn cần được các thế hệ gìn giữ và tiếp nối.

"Đối với sự hưng thịnh của đất nước, Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn cũng là người sớm nhận thức sâu sắc rằng trước hết phải trọng hiền tài, trọng giáo dục và trọng thực học. Đây chính là những tư tưởng có ý nghĩa vượt thời đại, còn nguyên giá trị cho đến ngày nay", Phó Thủ tướng nói.

Theo kế hoạch, vào tháng 10 tới, tỉnh Hưng Yên sẽ tổ chức triển lãm về Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn tại trụ sở UNESCO ở Pháp, đồng thời tiếp tục triển khai các giải pháp nhằm bảo tồn và phát huy giá trị di sản của ông.

Nhà bác học toàn tài của Việt Nam

Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn tên thật là Lê Danh Phương, tự Doãn Hậu, hiệu Quế Đường. Ông sinh ngày 2/8/1726 trong một gia đình khoa bảng ở làng Diên Hà, trấn Sơn Nam Hạ, nay thuộc xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên.
Ông là con trưởng của quan Hình bộ Thượng thư Lê Phú Thứ (sau đổi tên là Lê Trọng Thứ). Ngay từ nhỏ, Lê Quý Đôn đã nổi tiếng thông minh, ham học, có trí nhớ xuất chúng và được người đương thời ca ngợi là một "thần đồng".
Năm 17 tuổi, ông đỗ đầu kỳ thi Hương với danh hiệu Giải nguyên. Đến năm 27 tuổi, ông tiếp tục đỗ đầu kỳ thi Hội (Hội nguyên), sau đó đỗ Đình nguyên Bảng nhãn. Sau khi thành danh trên con đường khoa cử, Lê Quý Đôn được bổ nhiệm làm quan và lần lượt đảm nhiệm nhiều trọng trách trong triều Lê - Trịnh.
Với vốn học vấn uyên thâm, Lê Quý Đôn được nhiều học giả Trung Quốc và Triều Tiên đương thời đánh giá cao, khâm phục. Ông để lại gần 50 công trình có giá trị trên nhiều lĩnh vực như văn học, lịch sử, triết học, tư pháp, ngôn ngữ và ngoại giao. Trong đó, "Vân đài loại ngữ" được đánh giá là một bộ bách khoa thư tiêu biểu của Việt Nam.
Quang cảnh Hà Nội - Sputnik Việt Nam, 1920, 01.08.2026
Hà Nội xưa lùi vào ký ức. Người dân Thủ đô sẽ được hưởng lợi gì?
Tin thời sự
0
Để tham gia thảo luận
hãy kích hoạt hoặc đăng ký
loader
Phòng chat
Заголовок открываемого материала