Quân đội Nga cần xe bọc thép gì trong chiến tranh hiện đại?
© Sputnik / Vitaliy Ankov
/ Đăng ký
Tại cuộc gặp với Tổng thống Vladimir Putin, Giám đốc KAMAZ PJSC Sergey Kogogin tuyên bố rằng, công ty có kế hoạch phát triển loại xe bọc thép chở quân hoàn toàn mới. Việc thử nghiệm xe bọc thép bánh lốp mới sẽ bắt đầu trong năm nay, với kế hoạch sản xuất lô thí điểm vào năm 2027.
Hãng tin Sputnik đưa tin về công nghệ mới và tương lai của xe bọc thép chở quân, có tính đến kinh nghiệm của chiến dịch quân sự đặc biệt.
Được thử thách trong thực chiến
Đến nay, chỉ có thông tin về sự tồn tại của dự án đầy triển vọng này, ngày dự kiến thử nghiệm và sản xuất hàng loạt, và mục tiêu "thay thế các xe bọc thép chở quân lỗi thời" được công bố chính thức. Đặc tính hiệu năng và hình dáng của xe vẫn đang được giữ bí mật, nhưng mục tiêu thì rõ ràng: lấp đầy khoảng trống chiến thuật và hiện đại hóa các đơn vị súng trường cơ giới mà dòng xe BTR-82A để lại, mà biến thể cơ bản của nó BTR-80, dù đã phục vụ tận tụy trong nhiều thập kỷ, nhưng đã lỗi thời.
Một mặt, BTR-82A sở hữu hỏa lực khá tốt: pháo tự hành 30mm 2A72 với 300 viên đạn có thể tấn công mục tiêu ở tầm bắn lên đến 3,6km, hiệu quả trong việc chống lại bộ binh và các phương tiện hạng nhẹ, và hệ thống ổn định hai mặt phẳng cho phép bắn khi đang di chuyển. Mặt khác, độ chính xác giảm đáng kể ở tầm bắn xa, và giá đỡ nòng súng thường cần được sửa đổi. Khả năng cơ động cao và khả năng vượt địa hình cũng là những ưu điểm. Tuy nhiên, về hầu hết các khía cạnh khác, chiếc xe này không còn đáp ứng đầy đủ các yêu cầu của chiến đấu hiện đại.
Huấn luyện chiến đấu của Lữ đoàn bộ binh cơ giới cận vệ độc lập số 15 của Nga đóng tại Alexandria, Cộng hòa Nhân dân Donetsk (DNR).
© Sputnik / Evgeny Biyatov
/ Lớp giáp của BTR-82A chỉ có thể chịu được hỏa lực súng bộ binh hạng nhẹ và mảnh đạn, trong khi dễ bị tổn thương bởi súng phóng lựu RPG, tên lửa chống tăng ATGM, đạn 12,7mm, đạn pháo từ xe chiến đấu bộ binh và xe bọc thép chở quân của đối phương và đặc biệt là máy bay không người lái cảm tử Kamikaze với đầu đạn xuyên giáp. Điều này có thể được khắc phục một phần bằng cách hàn thêm giáp, nhưng cần một giải pháp được lắp đặt sẵn từ nhà máy. Ngoài ra, BTR-82A có bố cục không lý tưởng. Khoang động cơ, nơi chứa động cơ diesel, nằm ở phía sau, trong khi khoang chở quân nằm ở giữa xe. Lính bộ binh buộc phải xuống xe qua các cửa hông khiến họ dễ bị tấn công. Đó là lý do tại sao binh lính thường thích ngồi trên giáp hơn là ở bên trong. Hầu hết các xe bọc thép chở quân hiện đại đều có động cơ đặt ở phía trước, cho phép thoát ra ngoài qua cửa dốc phía sau.
Hơn nữa, khả năng chống mìn không đủ. Phần gầm xe hầu như không chịu được một quả lựu đạn phân mảnh. Cuối cùng, hệ thống quan sát và điều khiển hỏa lực, mặc dù đã được cải thiện đáng kể so với BTR-80 tiêu chuẩn nhưng vẫn còn thua kém so với các đối thủ phương Tây.
Thiết kế đầy hứa hẹn
Dựa trên những điều này, giới chuyên gia có thể hình dung thiết kế của một xe bọc thép chở quân tiềm năng mà Quân đội Nga cần. Trước hết, khả năng bảo vệ bằng giáp phải được tăng cường. Ít nhất là ở phía trước, nó phải chịu được đạn 12,7mm và đạn pháo 23mm. Thân xe cần có đáy hình chữ V để chống mìn. Xe phải duy trì khả năng cơ động và khả năng chiến đấu ngay cả khi có ít nhất 6kg thuốc nổ TNT phát nổ dưới bánh xe. Để bảo vệ chống lại tên lửa chống tăng (ATGM) và súng phóng lựu chống tăng (RPG), hai bên hông cần được phủ giáp phản ứng. Các lưới tản nhiệt tiêu chuẩn, các module tác chiến điện tử và hệ thống che giấu dấu hiệu nhiệt là rất cần thiết để chống lại máy bay không người lái FPV và UAV thả dù.
Để tăng cường khả năng sống sót của kíp lái, module chiến đấu cần được thiết kế để điều khiển từ xa. Ví dụ, module chiến đấu điều khiển từ xa Ballista lần đầu tiên đã được giới thiệu tại diễn đàn kỹ thuật quân sự Army-2023, rất lý tưởng cho mục đích này. Các nhà phát triển định vị nó như một giải pháp kỹ thuật để tăng hỏa lực của xe bọc thép BTR-82A. Tuy nhiên, Ballista cũng có thể dễ dàng được trang bị thêm cho các phương tiện trong tương lai. Vũ khí chính của Ballista là pháo 30mm 2A42 với hệ thống nạp đạn kép, cho phép xạ thủ nhanh chóng chuyển đổi giữa đạn xuyên giáp và đạn nổ mảnh. Nó cũng có một súng máy PKTM 7,62mm đồng trục với 2.000 viên đạn. Để phòng thủ chống xe bọc thép, nó được trang bị hai tên lửa Konkurs-M. Module này có hệ thống điều khiển hỏa lực hiện đại, kính ngắm nhiệt và kính ngắm ban đêm. Hệ thống Ballista biến xe bọc thép chở quân thành một vũ khí đa năng. Mấu chốt là giữ trọng lượng chiến đấu của xe dưới 20 tấn, để nó có thể được vận chuyển bằng máy bay vận tải quân sự.
Xe bọc thép chở quân BTR-82A trang bị súng phóng lựu Ballista BMDU không người lái.
© Sputnik / Mikhail Voskresenskiy
/ Xe bọc thép chở quân dự kiến sẽ có cấu hình bánh xe 6x6 hoặc 8x8. Tốc độ tối đa mong muốn trên đường là 85km/h và xe có thể chở từ 10 đến 11 người. Động cơ được đặt phía trước và cửa dốc phía sau là bắt buộc. Ghế ngồi có khả năng chống mìn, bảo vệ kíp lái và binh lính khỏi thương tích và chấn động trong trường hợp xảy ra vụ nổ. Vấn đề với khả năng lội nước vẫn bỏ ngỏ: một mặt, khả năng lội nước mang lại sự linh hoạt về chiến thuật, nhưng mặt khác, trên thực tế, khả năng này không cần thiết trong chiến dịch quân sự đặc biệt, và tốc độ thấp trên mặt nước khiến xe bọc thép chở quân dễ trở thành mục tiêu của máy bay không người lái khi vượt sông.
Các dự án khác
Bên cạnh dự án đầy hứa hẹn từ KAMAZ, Nga cũng đang phát triển các loại "xe bọc thép chở quân của tương lai" khác.
BTR-22 (GAZ):
Dựa trên mẫu BTR-82A sản xuất hàng loạt và là một bước hiện đại hóa lớn.
Thân xe lớn hơn để tăng khả năng chuyên chở, giáp được gia cố.
Động cơ đặt phía trước với cửa dốc phía sau dành cho binh lính.
Trang bị vũ khí: Xe có một module chiến đấu điều khiển từ xa Berezhok (RCBM) với pháo 30mm 2A42, súng máy đồng trục PKT và súng phóng lựu tự động AGS-17.
Xe đáp ứng các yêu cầu chiến tranh hiện đại, nhưng không có thông tin về hợp đồng hoặc việc giao hàng cho Quân đội Nga — nó chủ yếu được định vị là sản phẩm xuất khẩu.
Xe bọc thép chở quân K-16 trên nền tảng Boomerang:
Các đặc tính hiệu năng của nó vượt trội hơn nhiều so với xe bọc thép chở quân BTR-82A.
Động cơ YaMZ-780 công suất 750 mã lực, giáp chống đạn.
Thiết kế mô-đun cho phép K-16 được sử dụng để tạo ra cả một dòng xe chuyên dụng cao cấp - từ xe chiến đấu bộ binh đến hệ thống phòng không di động và súng cối tự hành.
Hệ thống điện tử hiện đại.
Lần đầu tiên được trưng bày tại lễ duyệt binh Ngày Chiến thắng năm 2015, nhưng chưa được sản xuất hàng loạt — có thể đang được hoàn thiện thêm.
Cơ hội của KAMAZ:
Trong bối cảnh không có đối thủ cạnh tranh trực tiếp, KAMAZ PJSC có mọi cơ hội để chiếm lĩnh vị trí nhà sản xuất xe bọc thép chở quân chủ lực cho Quân đội Nga.
Công ty này có kinh nghiệm đáng kể trong sản xuất xe bọc thép. Ví dụ, Typhoon-K đã chứng minh được hiệu quả trong chiến dịch quân sự đặc biệt.
Điều quan trọng là phải hoàn thiện thiết kế của xe bọc thép chở quân đầy triển vọng này và thiết lập sản xuất quy mô lớn. Quân đội cần rất nhiều loại xe này.
