"Thay đổi luật lệ giao tranh trên biển": Ý kiến chuyên gia Nga về USV cảm tử mini của Việt Nam

© Ảnh : The People's Army of Vietnam /Video frame
Đăng ký
Một số phương tiện truyền thông Nga nhấn mạnh một báo cáo gần đây cho biết quân đội Việt Nam đã trình diễn chiếc tàu cảm tử không người lái thu nhỏ với động cơ đốt trong dung tích nhỏ và vũ khí gắn thân tàu. Chiếc tàu được điều khiển từ xa.
Sputnik yêu cầu các chuyên gia Nga nói lên ý kiến về tàu cảm tử mini như một lĩnh vực phát triển vũ khí hải quân mới.
Chiếc thuyền tấn công không người lái thu nhỏ vừa được quân đội Việt Nam trình diễn vẫn chỉ là một ý tưởng, một mô hình hoạt động. Nó quá nhỏ, kích thước như đồ chơi. Theo đoạn video được lan truyền trên truyền thông, vũ khí của nó là đạn nổ lõm hai tầng từ súng phóng lựu vác vai RPG-7. Vũ khí này quá yếu để phá hủy bất kỳ mục tiêu lớn nào. Khối lượng thuốc nổ trong một quả lựu đạn như vậy chỉ từ 340 đến 730 gram.
Tuy nhiên, do kích thước nhỏ, khả năng tàng hình trước radar (thân tàu làm bằng nhựa), tốc độ tương đối cao và khả năng cơ động tốt, loại USV này rất khó bị phát hiện và tiêu diệt (đặc biệt là vào ban đêm). Nếu động cơ đốt trong được thay thế bằng động cơ điện, xuồng tự sát không người lái cũng có thể đạt khả năng im lặng. Rõ ràng là chiếc tàu do quân đội Việt Nam đề xuất có mớn nước nông. Điều này cho phép nó được sử dụng trên các vùng nước nội địa kín và nhiều cây cối (sông, hồ), thậm chí cả trong ruộng lúa. Nếu khả năng đi biển được cải thiện, nó cũng có thể được sử dụng ở vùng nước ven biển nông. Và cuối cùng, loại tàu này có giá thành cực kỳ rẻ! Một khi thiết kế được hoàn thiện bằng cách tạo ra một mô hình lớn hơn với tải trọng chiến đấu lớn hơn, Việt Nam có thể sản xuất hàng nghìn chiếc.
Nhân tiện, một số quốc gia, trong đó có Nga, đang phát triển USV cảm tử cỡ nhỏ. Ví dụ, vào tháng 4 năm nay, truyền thông Nga đưa tin rằng Viện Hải quân Cao cấp Baltic mang tên Đô đốc Ushakov tại Kaliningrad đã phát triển phương tiện không người lái mặt nước (USV) cỡ nhỏ mang tên Marlin. Nó có khả năng phá hủy USV và các tàu địch khác, bao gồm cả tàu chở quân đổ bộ.
Trong bài bình luận trên Sputnik, chuyên gia Nga về công nghệ hải quân, ông Vladimir Karnozov nhận xét rằng điểm mấu chốt là quân đội Việt Nam đã xác định đúng xu hướng phát triển. Và không chỉ trong công nghệ hải quân:
"Hoàn toàn hợp lý khi Việt Nam bắt đầu phát triển tàu chiến không người lái từ một chiếc thuyền rất nhỏ. Mặc dù trông giống như đồ chơi, nhưng nó là điểm giao thoa hoàn hảo giữa công nghệ hàng hải và chiến thuật chiến đấu. Trên thực tế, tất cả các quốc gia giáp biển đang phát triển tàu chiến không người lái. Tác động của chúng như một loại vũ khí đang làm thay đổi luật chơi của chiến tranh trên biển. Điều này có thể so sánh với tác động của các tàu tên lửa nhỏ vào giữa thế kỷ 20. Trong các cuộc chiến cục bộ năm 1967 và 1971, các tàu tên lửa nhỏ của Ai Cập và Ấn Độ đã chứng minh khả năng đánh chìm các tàu chiến lớn hơn và đắt tiền hơn. Vào thời điểm đó, phương Tây đã gọi các tàu tấn công nhanh mang tên lửa là "vũ khí của người nghèo". Giờ đây, tàu chiến không người lái đang đảm nhận vai trò "vũ khí của người nghèo" (hay chính xác hơn là vũ khí của các quốc gia có nguồn lực hạn chế). Chúng không đắt tiền và có kiến trúc đơn giản. Và, tùy thuộc vào ai sử dụng chúng, sử dụng như thế nào và chống lại ai, tàu USV có thể là mối đe dọa đáng kể đối với thương mại hàng hải, liên lạc trên biển và trực tiếp đối với hải quân của đối phương. Chiến dịch quân sự đặc biệt, trong đó cả hai bên đều sử dụng loại vũ khí này, đã chứng minh điều đó một cách hùng hồn. Các yếu tố then chốt quyết định hiệu quả của USV là công nghệ mà chúng sử dụng và chiến thuật triển khai. Bên nào đạt được nhiều tiến bộ nhất trong lĩnh vực này sẽ thành công trong hải chiến".
Theo chuyên gia Vladimir Karnozov, trong số tất cả các quốc gia ở khu vực châu Á Thái Bình Dương, Trung Quốc, nước láng giềng phía bắc của Việt Nam, đã đạt được nhiều tiến bộ nhất trong lĩnh vực phát triển USV. Trong bảy năm qua, công nghệ này đã phát triển với tốc độ chóng mặt ở đó. Mặc dù ban đầu những tàu không người lái (USV) được phát triển như những công nghệ hoàn toàn vì mục đích hòa bình, nhưng ngày nay công nghệ này đang được ứng dụng trong các hoạt động hải quân.
Chuyên gia Vladimir Karnozov nói tiếp: "Nếu nói về tàu USV của Việt Nam, trong tương lai gần, nếu công nghệ được phát triển một cách đáng tin cậy, nó có thể được sử dụng trên các tàu không người lái lớn hơn. Với thiết kế đơn giản và nguồn nhân lực dồi dào của Việt Nam, việc tổ chức sản xuất hàng loạt các tàu này ngay tại bờ biển sẽ không khó khăn. Điều này có nghĩa là Việt Nam sẽ tạo ra thêm việc làm, và do đó thúc đẩy hơn nữa nền kinh tế quốc gia. Nhân tiện, điều này không chỉ liên quan đến tàu quân sự mà còn cả các tàu không người lái chở hàng cỡ nhỏ, chẳng hạn như những tàu được sử dụng để cung cấp hàng hóa, nhu yếu phẩm và trang thiết bị cho các đảo của Việt Nam ở Biển Đông. Điều này đặc biệt đúng trong điều kiện biển động, khi việc mạo hiểm điều khiển tàu thuyền và thủy thủ đoàn đối mặt với rủi ro rất lớn, nhưng hàng hóa vẫn phải được vận chuyển. Vì vậy, trong trường hợp cụ thể này, quân đội Việt Nam không chỉ đóng góp vào quốc phòng của đất nước mà còn đóng góp vào nền kinh tế!
Xét đến thực tế đặc thù của Đông Nam Á, các tàu không người lái cấp độ chiến đấu có thể được sử dụng để chống lại nạn đánh bắt trộm và buôn lậu trên biển. Tôi không chắc hiện nay vấn đề này được xử lý như thế nào ở Việt Nam, nhưng các quốc gia như Myanmar, Philippines và Indonesia đang triển khai các biện pháp trừng phạt cực kỳ gay gắt đối với nạn đánh bắt trộm và buôn lậu trên biển. Do đó, trong bối cảnh khu vực, loại thiết bị hải quân này có thể thực hiện các nhiệm vụ tuần tra vùng biển, chống đánh bắt trộm, buôn lậu và buôn bán ma túy”.
Đồng thời, chuyên gia Nga tỏ ra dè dặt, mơ hồ về triển vọng sử dụng USV cảm tử cỡ nhỏ cho các mục đích quân sự thuần túy: để chống lại các tàu chiến nhỏ, các USV tấn công cỡ lớn hoặc tàu đổ bộ của đối phương.
"Mặc dù về mặt lý thuyết việc sử dụng như vậy là khả thi và các phương án như vậy đang được nghiên cứu trên toàn thế giới, tôi nghi ngờ về hiệu quả của loại vũ khí này, - chuyên gia Vladimir Karnozov nhận xét. - So với tên lửa và máy bay không người lái FPV, USV có những hạn chế nghiêm trọng về tính thích ứng và rủi ro. Nó không nhanh và cơ động bằng các loại vũ khí trên không. USV có thể được sử dụng như một yếu tố phòng thủ bờ biển hoặc vũ khí tấn công hải quân, nhưng nó không thể là vũ khí chủ lực của chúng! Và tất nhiên, tải trọng chiến đấu của chiếc USV cảm tử cỡ nhỏ cũng phải lớn hơn nhiều so với quả lựu đạn được bắn ra từ súng RPG".



