Mỹ gây sức ép thuế quan, rủi ro năng lượng không làm nản lòng doanh nghiệp Việt Nam

© Ảnh : TTXVN - Đồng Thị ThúyNhiều sáng kiến cải tiến kỹ thuật đã được áp dụng vào sản xuất tại Bắc Ninh
Nhiều sáng kiến cải tiến kỹ thuật đã được áp dụng vào sản xuất tại Bắc Ninh - Sputnik Việt Nam, 1920, 23.06.2026
Đăng ký
Niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp tại Việt Nam đang phục hồi mạnh mẽ, dù môi trường kinh doanh vẫn gặp nhiều sức ép do chi phí gia tăng, căng thẳng địa chính trị kéo dài và những bất ổn trong thương mại toàn cầu. Thông tin được nêu trong báo cáo Nghiên cứu Triển vọng Doanh nghiệp 2026 vừa được UOB công bố.

Năng lượng và AI là ưu tiên chiến lược

TTXVN dẫn khảo sát cho biết, có tới 85% doanh nghiệp Việt Nam đánh giá triển vọng kinh doanh theo hướng tích cực, tăng mạnh so với mức 48% của năm 2025 - giai đoạn niềm tin thị trường chịu tác động từ các biến động liên quan đến chính sách thuế quan của Mỹ.
Các doanh nghiệp tiếp tục duy trì góc nhìn lạc quan đối với tương lai. Có tới 9/10 doanh nghiệp kỳ vọng kết quả kinh doanh sẽ cải thiện trong năm 2026, đồng thời dự báo doanh thu sẽ tăng trưởng mạnh hơn trong giai đoạn 2027-2028.
Tuy nhiên, áp lực từ môi trường vĩ mô vẫn hiện hữu. Gần một nửa số doanh nghiệp cho biết chi phí hoạt động tăng lên do ảnh hưởng của thuế quan và những căng thẳng địa chính trị. Điều này cho thấy nhu cầu ngày càng lớn với các giải pháp giúp nâng cao hiệu quả vận hành, kiểm soát chi phí và hỗ trợ quá trình chuyển đổi bền vững.
Nhà máy xi măng Bình Phước - Sputnik Việt Nam, 1920, 23.06.2026
Việt Nam cho doanh nghiệp lớn “mua quyền phát thải” từ cuối tháng 6
Bên cạnh các yếu tố thương mại và địa chính trị, quản lý năng lượng đang nổi lên như một trong những ưu tiên chiến lược quan trọng nhất của doanh nghiệp Việt Nam. Ngay cả trước khi tình hình Trung Đông leo thang gần đây, khảo sát đã ghi nhận 96% doanh nghiệp trong nước đánh giá cao việc sử dụng năng lượng hiệu quả - cao hơn đáng kể mức trung bình 87% của khu vực.
Trước những biến động của thị trường năng lượng toàn cầu cùng nguy cơ gián đoạn nguồn cung, doanh nghiệp đang tiếp cận vấn đề năng lượng theo hướng chủ động và bài bản hơn. Trong đó, 55% ưu tiên bảo đảm nguồn cung ổn định và bền vững cho hoạt động sản xuất kinh doanh; 53% tập trung tối ưu hóa việc sử dụng năng lượng; còn 47% hướng tới giảm tiêu thụ và nâng cao hiệu suất sử dụng.
Để hiện thực hóa các mục tiêu này, nhiều doanh nghiệp tăng đầu tư vào các giải pháp tiết kiệm năng lượng. Khoảng 43% lựa chọn máy móc tiết kiệm điện, trong khi 42% đầu tư vào điện mặt trời nhằm cân bằng giữa yêu cầu kiểm soát chi phí và phát triển bền vững.
Cùng với đó, quá trình chuyển đổi số tiếp tục được đẩy mạnh và trí tuệ nhân tạo (AI) đang dần trở thành động lực tăng trưởng mới. Dù phần lớn doanh nghiệp vẫn ở giai đoạn đầu, 8/10 doanh nghiệp đã bắt đầu ứng dụng AI. Tuy vậy, chỉ khoảng 25% triển khai công nghệ này ở mức độ nâng cao.
Khảo sát cho thấy mức độ trưởng thành số có vai trò quyết định đối với khả năng ứng dụng AI. Những doanh nghiệp sở hữu hệ thống số hóa đồng bộ và tích hợp toàn diện thường có khả năng triển khai các giải pháp AI cao hơn đáng kể.
Lợi ích từ AI cũng được ghi nhận rõ nét. Có 49% doanh nghiệp cho biết năng suất được cải thiện, 47% đạt hiệu quả tiết giảm chi phí và 46% ghi nhận doanh thu tăng trưởng. Có khoảng hai phần ba doanh nghiệp dự kiến nâng ngân sách dành cho AI thêm hơn 25% trong năm 2026.
Dù vậy, quá trình triển khai vẫn gặp không ít trở ngại. Những thách thức lớn nhất gồm chi phí đầu tư và hạn chế về nguồn lực tài chính (49%), các giới hạn liên quan đến giải pháp AI và hệ sinh thái đối tác (48%), cùng những vấn đề về dữ liệu và mức độ sẵn sàng của hệ thống (47%).

Tăng tốc đa dạng hóa chuỗi cung ứng, mở rộng ra ASEAN

Chuỗi cung ứng tiếp tục được xem là vấn đề chiến lược khi 97% doanh nghiệp Việt Nam đánh giá đây là ưu tiên hàng đầu. Mặc dù mức độ gián đoạn đã giảm so với các năm trước, rủi ro địa chính trị và sự phức tạp trong hoạt động mua sắm vẫn là những thách thức đáng kể. Ngoài ra, sự thiếu rõ ràng của các quy định pháp lý cũng ảnh hưởng tới 88% doanh nghiệp tham gia khảo sát.
Để nâng cao khả năng chống chịu, doanh nghiệp Việt đang chủ động đa dạng hóa nguồn cung. Trung bình cứ 5 doanh nghiệp thì có 4 doanh nghiệp dự kiến mở rộng mạng lưới nhà cung cấp trong năm 2026. Hơn một nửa hướng tới gia tăng số lượng nhà cung cấp tại ASEAN, trong khi 23% tập trung phát triển nguồn cung trong nước.
Xu hướng đưa hoạt động sản xuất về gần thị trường tiêu thụ hơn cũng ngày càng rõ nét. Khoảng một phần ba doanh nghiệp có kế hoạch xây dựng hoặc mở rộng cơ sở sản xuất trong nước, trong khi 43% cân nhắc mở rộng sản xuất sang các quốc gia ASEAN. Điều này tiếp tục củng cố vai trò của khu vực như một trung tâm sản xuất và chuỗi cung ứng quan trọng.
Sự dịch chuyển trong chiến lược sản xuất cũng kéo theo làn sóng mở rộng hoạt động ra nước ngoài. Trong năm 2025, 7/10 doanh nghiệp Việt Nam đã mở rộng kinh doanh tại thị trường quốc tế. Trong ba năm tới, tỷ lệ này dự kiến tăng lên 9/10 doanh nghiệp.
Ứng dụng công nghệ trong sản xuất chế biến tôm tại Tập đoàn thủy sản Minh Phú - Sputnik Việt Nam, 1920, 15.05.2026
Mỹ siết thuế tôm Việt, hàng trăm doanh nghiệp chịu tác động
Tương tự, 80% doanh nghiệp cho biết sẽ đầu tư ra nước ngoài trong vòng hai năm tới, với quy mô đầu tư trung bình dự kiến vượt 28 triệu USD.
ASEAN tiếp tục là điểm đến hấp dẫn nhất khi được 65% doanh nghiệp lựa chọn cho kế hoạch mở rộng. Trong đó, Thái Lan, Singapore và Indonesia là những thị trường thu hút sự quan tâm lớn nhất.
Tuy nhiên, quá trình mở rộng ra nước ngoài vẫn đối mặt nhiều rào cản. Các doanh nghiệp cho biết những khó khăn nổi bật gồm đáp ứng yêu cầu pháp lý, quy định, nghĩa vụ thuế và tuân thủ tại thị trường sở tại (36%); tìm kiếm đối tác địa phương phù hợp (36%); cũng như tiếp cận các cơ hội hợp tác với những doanh nghiệp lớn hoặc tổ chức có liên hệ với Chính phủ.
Bà Phạm Như Anh, Giám đốc Khối Ngân hàng Bán buôn của UOB Việt Nam, nhận định các doanh nghiệp Việt Nam đang thể hiện khả năng thích ứng và sức chống chịu đáng ghi nhận trong bối cảnh thế giới nhiều biến động.
Theo bà, cộng đồng doanh nghiệp không chỉ đang phục hồi sau khó khăn mà còn bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ hơn, thông qua việc tăng đầu tư cho năng lực số, củng cố chuỗi cung ứng và mở rộng hiện diện tại ASEAN nhằm đón đầu các cơ hội tăng trưởng dài hạn.
Tin thời sự
0
Để tham gia thảo luận
hãy kích hoạt hoặc đăng ký
loader
Phòng chat
Заголовок открываемого материала