Từ năm 1990 chỉ 27 nền kinh tế vượt bẫy thu nhập trung bình, Việt Nam ‘hoá rồng’ thế nào?

© Ảnh : QUANG ĐỊNHCác chuyên gia dự báo lạc quan về tăng trưởng kinh tế Việt Nam 2026
Các chuyên gia dự báo lạc quan về tăng trưởng kinh tế Việt Nam 2026 - Sputnik Việt Nam, 1920, 12.07.2026
Đăng ký
Nhóm Ngân hàng Thế giới (World Bank - WB) vừa chính thức xếp Việt Nam vào nhóm quốc gia có thu nhập trung bình cao sau khi tổng thu nhập quốc dân (GNI) bình quân đầu người năm 2025 đạt 4.970 USD, vượt ngưỡng phân loại 4.636 USD.

Sau khi được WB nâng hạng, Việt Nam đối mặt bài toán chỉ 27 nền kinh tế vượt qua

Như Sputnik cũng đã đưa tin, trong kỳ cập nhật phân loại thu nhập thường niên đối với 218 nền kinh tế, Việt Nam là một trong sáu quốc gia được nâng lên nhóm thu nhập cao hơn. Đây là cột mốc đáng chú ý sau 17 năm Việt Nam thuộc nhóm thu nhập trung bình thấp.
Trả lời báo chí Việt Nam, bà Mariam J. Sherman, Giám đốc Quốc gia WB tại Việt Nam, Campuchia và Lào, việc được nâng hạng phản ánh thành quả của nhiều thập kỷ cải cách, tăng trưởng kinh tế bền bỉ và mức sống của người dân ngày càng được cải thiện.
Theo Thời báo Ngân hàng, WB đánh giá Việt Nam nhiều năm qua luôn nằm trong nhóm các nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất khu vực. Nền tảng của kết quả này là dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) duy trì ổn định, xuất khẩu tăng trưởng mạnh và khu vực dịch vụ tiếp tục mở rộng.
Trong giai đoạn 2021-2025, GNI bình quân đầu người của Việt Nam tăng trung bình khoảng 10% mỗi năm. Riêng hai năm 2024-2025, xuất khẩu tăng hơn 15%, trong khi GDP lần lượt tăng khoảng 7% và 8%. TTXVN dẫn lời bà Sherman, việc gia nhập nhóm thu nhập trung bình cao sẽ góp phần củng cố niềm tin của cộng đồng quốc tế đối với triển vọng dài hạn của nền kinh tế Việt Nam, đồng thời nâng cao sức hấp dẫn của Việt Nam trong mắt các nhà đầu tư.
Tuy nhiên, đại diện WB cho rằng việc được nâng hạng mới chỉ là một cột mốc trên hành trình phát triển. Theo ngưỡng phân loại hiện hành của WB, GNI bình quân đầu người của Việt Nam vẫn cần tăng gần gấp ba lần để trở thành quốc gia có thu nhập cao. Bà Sherman cho biết kể từ năm 1990 mới chỉ có 27 nền kinh tế vượt qua được "bẫy thu nhập trung bình" để gia nhập nhóm thu nhập cao. Hơn một phần ba trong số đó có những điều kiện đặc biệt như gia nhập Liên minh châu Âu hoặc sở hữu nguồn tài nguyên thiên nhiên dồi dào.
“Có thể thấy rằng "bẫy thu nhập trung bình" là một thách thức vô cùng lớn. Thực tế cho thấy nhiều quốc gia phải mất hàng chục năm mới có thể vươn lên nhóm thu nhập cao, trong khi nhiều nước đã và đang bị mắc kẹt rất lâu trong nhóm thu nhập trung bình”, đại diện Ngân hàng Thế giới nhấn mạnh.
Trong suốt 50 năm qua, Thành phố Hồ Chí Minh luôn giữ vai trò trung tâm lớn về kinh tế, văn hóa, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế - Sputnik Việt Nam, 1920, 11.07.2026
Những thành tựu nổi bật của Việt Nam năm 2026
Theo bà, giai đoạn phát triển tiếp theo sẽ không chỉ được quyết định bởi tốc độ tăng trưởng mà còn bởi chất lượng tăng trưởng. Khi dư địa mở rộng theo chiều rộng dần thu hẹp, các động lực như năng suất lao động, đổi mới sáng tạo, sự phát triển của doanh nghiệp trong nước và khả năng tạo ra nhiều giá trị gia tăng sẽ ngày càng đóng vai trò quan trọng.

Việt Nam cần gì để đi tiếp?

WB cho rằng một trong những nhiệm vụ quan trọng nhất là thu hẹp khoảng cách giữa khu vực doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước.
Theo bà Sherman, FDI đã đóng góp lớn cho thành công của Việt Nam trong nhiều năm qua. Tuy nhiên, để bước sang giai đoạn phát triển mới, khu vực doanh nghiệp nội địa, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, cần được nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo, tạo việc làm có chất lượng và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
“Việt Nam cần phải giải quyết bài toán khoảng cách ngày càng lớn giữa doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài và doanh nghiệp nội địa”, đại diện WB lưu ý.
Cùng với đó, là một trong những nền kinh tế có độ mở lớn nhất thế giới, Việt Nam cần tiếp tục tăng cường khả năng chống chịu trước các cú sốc từ bên ngoài, đồng thời đa dạng hóa các động lực tăng trưởng trong bối cảnh môi trường quốc tế đang ngày càng nhiều biến động.
Đối với đầu tư công, bà đánh giá kế hoạch vốn đầu tư công giai đoạn 2026-2030 tăng gần gấp ba lần so với giai đoạn trước là cơ hội quan trọng để tháo gỡ các điểm nghẽn về hạ tầng. Tuy nhiên, trọng tâm cần chuyển từ tốc độ giải ngân sang hiệu quả đầu tư thông qua lựa chọn dự án tốt hơn, nâng cao chất lượng chuẩn bị đầu tư, cải thiện đấu thầu và xây dựng cơ chế chia sẻ rủi ro nhằm thu hút nguồn lực tư nhân.
Theo WB, nguồn vốn ngân sách sẽ không thể đáp ứng toàn bộ nhu cầu phát triển hạ tầng trong dài hạn. Vì vậy, việc kết hợp hiệu quả giữa đầu tư công và đầu tư tư nhân sẽ là yếu tố then chốt.
TP. HCM - Sputnik Việt Nam, 1920, 10.07.2026
7 yếu tố giúp GDP bình quân đầu người Việt Nam có thể đạt 10.000 USD
Ở lĩnh vực tài chính, bà Sherman cho rằng Việt Nam cần tiếp tục phát triển thị trường vốn để giảm sự phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng, qua đó giúp các doanh nghiệp có tiềm năng tăng trưởng tiếp cận nguồn vốn hiệu quả hơn. Theo bà, việc tiếp tục cải cách sau khi thị trường chứng khoán Việt Nam được FTSE Russell nâng hạng sẽ góp phần thu hút thêm nhà đầu tư và nâng cao vị thế của thị trường tài chính Việt Nam.
WB cũng nhấn mạnh vai trò của nguồn nhân lực chất lượng cao. Theo bà Sherman, khi tiến gần hơn tới ngưỡng thu nhập cao, Việt Nam cần tiếp tục đầu tư cho đổi mới sáng tạo, phát triển kỹ năng và ứng dụng công nghệ nhằm giúp doanh nghiệp tham gia vào các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao hơn.
Bên cạnh đó, đại diện WB cho rằng cải thiện môi trường pháp lý là điều kiện cần nhưng chưa đủ. Để duy trì tăng trưởng bền vững, cần có sự phối hợp đồng bộ giữa các cấp chính quyền, cơ quan quản lý và cộng đồng doanh nghiệp trong quá trình thực thi chính sách.
Tựu chung, hiện Việt Nam vẫn sở hữu nhiều lợi thế quan trọng để hướng tới mục tiêu trở thành quốc gia có thu nhập cao vào năm 2045, gồm lực lượng lao động trẻ, nền kinh tế vĩ mô ổn định, vị trí chiến lược tại khu vực tăng trưởng năng động của châu Á cùng năng lực cải cách và khả năng thích ứng đã được chứng minh qua thực tiễn.
Tin thời sự
0
Để tham gia thảo luận
hãy kích hoạt hoặc đăng ký
loader
Phòng chat
Заголовок открываемого материала