https://kevesko.vn/20261001/gni-binh-quan-dau-nguoi-viet-nam-gan-5000-usd-xuat-nhap-khau-hon-187-gdp-2025-44364607.html

GNI bình quân đầu người Việt Nam gần 5.000 USD, xuất nhập khẩu hơn 187% GDP 2025

GNI bình quân đầu người Việt Nam gần 5.000 USD, xuất nhập khẩu hơn 187% GDP 2025

Sputnik Việt Nam

Văn phòng Nghiên cứu Kinh tế Vĩ mô ASEAN+3 (ARMO) vừa công bố báo cáo phân tích cho thấy, trong 2 thập kỷ qua, GDP thực của Việt Nam tăng bình quân 6,6% mỗi... 01.10.2026, Sputnik Việt Nam

2026-10-01T21:48+0700

2026-10-01T21:48+0700

2026-10-01T21:48+0700

việt nam

thông tin

kinh tế

https://cdn.img.kevesko.vn/img/07ea/0a/01/44365001_84:0:3725:2048_1920x0_80_0_0_d61fadfcac7d372374791fe926b9a7b3.jpg

Độ mở của nền kinh tế cũng thuộc nhóm cao nhất thế giới, với tổng kim ngạch xuất nhập khẩu tương đương 187,7% GDP năm 2025. Cùng năm, dòng vốn FDI tăng 9%, tương đương khoảng 5,6% GDP.Muốn tăng trưởng 10%, Việt Nam phải nâng tỷ lệ đầu tư trên 40% như Trung QuốcTheo VietnamFinance dẫn báo cáo của đơn vị này, mức độ hội nhập sâu vào mạng lưới sản xuất khu vực đã giúp Việt Nam hưởng lợi đáng kể từ xu hướng tái cấu trúc chuỗi cung ứng, nhất là chiến lược “China+1”. Theo ARMO, các tập đoàn đa quốc gia trong lĩnh vực điện tử, máy móc và cơ khí chính xác không chỉ góp phần mở rộng năng lực sản xuất mà còn thúc đẩy quá trình hình thành các cụm công nghiệp như Samsung tại Bắc Ninh, Thái Nguyên, LG, Hải Phòng hay Intel ở TP.HCM.Dù vậy, ARMO lưu ý, chính mô hình này sẽ tạo ra cho Việt Nam “những điểm dễ tổn thương”. Nhóm phân tích chỉ ra rằng, khu vực doanh nghiệp FDI hiện giữ vai trò lớn trong xuất khẩu, đặc biệt là điện tử và máy móc, qua đó, khiến nền kinh tế phụ thuộc đáng kể vào vốn ngoại và nhu cầu bên ngoài. Hàm lượng nhập khẩu cao trong hàng xuất khẩu cũng làm Việt Nam “nhạy cảm hơn” trước các biến dộng thương mại toàn cầu và các biện pháp kiểm soát thương mại từ những thị trường lớn.ARMO được cho là sử dụng 4 phương pháp khác nhau để ước tính tăng trưởng tiềm năng của Việt Nam, trong đó đáng chú ý có bộ lọc Hodrick-Prescott, hai mô hình Kalman và hàm sản xuất Cobb-Douglas. Kết quả cho thấy tăng trưởng tiềm năng đã tăng từ khoảng 5,8% năm 2009 lên khoảng 6,6% trong giai đoạn 2015-2019, trước khi bị ảnh hưởng bởi đại dịch và phục hồi sau năm 2022.Ở giai đoạn 2026-2030, các mô hình của AMRO cùng hội tụ về mức tăng trưởng tiềm năng khoảng 7,3-7,5% mỗi năm. Điều này đồng nghĩa mục tiêu tăng trưởng bình quân ít nhất 10% mà Việt Nam đặt ra cho giai đoạn 2026-2030 cao hơn đáng kể so với tốc độ tăng trưởng mà nền kinh tế có thể duy trì theo các điều kiện hiện tại.Đơn vị phân tích lưu ý, vốn vẫn là yếu tố dóng góp lớn nhất vào tăng trưởng tiềm năng nhưng hiệu quả của việc tiếp tục tăng vốn lại đang giảm dần. Trong giai đoạn 2016-2019, tích lũy vốn đóng góp khoảng 3,6 điểm phần trăm vào tăng trưởng tiềm năng, nhưng con số này giảm xuống khoảng 3 điểm phần trăm trong giai đoạn 2020-2025. AMRO lưu ý rằng đây là xu hướng thường thấy khi một nền kinh tế bước sang trình độ phát triển cao hơn và hiệu suất biên của đầu tư giảm dần.Đóng góp của lao động ngày càng hạn chế, tốc độ tăng dân số trong độ tuổi lao động của Việt Nam đã giảm xuống khoảng 0,5% mỗi năm, trong khi nhóm dân số từ 65 tuổi trở lên tăng khoảng 4,9%. Khoảng 1/3 lao động có trình độ giáo dục cao của Việt Nam hiện vẫn đang làm các công việc chỉ đòi hỏi kỹ năng trung bình, điều này cho thấy dư địa cải thiện phân bổ nguồn nhân lực còn rất lớn.ARMO cũng lưu ý đến năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP). Kể từ năm 2017, TFP đã đóng góp hơn 1/3 tăng trưởng tiềm năng, thay vì “gần như không đáng kể” trong thập kỷ trước đó. Các dòng vốn FDI công nghệ cao, mạng lưới nhà cung cấp và hiệu ứng tập trung công nghiệp được xem là những kênh quan trọng giúp thúc đẩy năng suất của khu vực doanh nghiệp trong nước.Theo nhóm phân tích, nếu Việt Nam muốn đạt được mức tăng trưởng khoảng 8,5% trong giai đoạn 2026-2030 thì tỷ lệ đầu tư trên GDP cần tăng từ khoảng 34% năm 2025 lên 35,6%. Tuy nhiên, để đạt mức tăng trưởng 10%, tỷ lệ này phải tăng lên khoảng 40,7% GDP, tức tiến gần mức đầu tư rất cao từng ghi nhận tại Trung Quốc trong giai đoạn cao điểm 2007-2011.Theo đó, ARMO cảnh báo việc đơn thuần tăng lượng vốn là chưa đủ, chỉ số ICOR phản ánh lượng vốn cần thiết để tạo thêm một đơn vị sản lượng của Việt Nam bình quân khoảng 6,43 trong giai đoạn 2021-2025, cao hơn Malaysia và chỉ thấp hơn một chút so với Indonesia. Điều này cho thấy, hiệu quả đầu tư vẫn là bài toán lớn nếu Việt Nam muốn dựa nhiều hơn vào tích lũy vốn để thúc đẩy tăng trưởng.Ở kịch bản tăng trưởng 10%, TFP cũng phải tăng từ mức 3,1% năm 2025 lên khoảng 4,2%. Với kịch bản tăng trưởng 8,5%, TFP cần đạt khoảng 3,6%. Theo ARMO, những mức tăng này đòi hỏi cải cách mạnh về chất lượng nguồn nhân lực, chuyển giao công nghệ và hiệu quả đầu tư.Về yếu tố rủi ro, ARMO lưu ý đến việc tiếp tục dựa nhiều vào tín dụng để đẩy hoạt động kinh tế vượt quá năng lực sản xuất thực tế. Năm 2025, tăng trưởng tín dụng của Việt Nam lên khoảng 19% nhưng dư nợ tín dụng tương đương khoảng 145%. Khoảng cách tín dụng dương ngày càng lớn làm gia tăng nguy cơ tích tụ đòn bẩy và áp lực giá tài sản, đặc biệt tại một số phân khúc bất động sản.Kinh nghiệm quốc tế cũng cho thấy, tăng trưởng dựa trên tín dụng trong thời gian dài có thể dẫn đến phân bổ vốn kém hiệu quả, đầu tư quá mức và hình thành công suất dư thừa. ARMO dẫn trường hợp Trung Quốc, nơi dòng vốn từng bị phân bổ nhiều vào các lĩnh vực năng suất thấp hơn như bất động sản và một số doanh nghiệp Nhà nước.ARMO cũng cảnh báo rủi ro với chính sách tài khoán. Theo đó, dù nợ công Việt Nam hiện vẫn nằm dưới trần luật định và dư địa tài khóa được đánh giá còn tương đối tốt, việc duy trì chi tiêu công lớn trong thời gian dài có thể làm suy giảm bộ đệm tài khóa. Đầu tư công tăng quá nhanh còn làm gia tăng rủi ro trong lựa chọn dự án, năng lực triển khai, đội vốn và phát sinh nghĩa vụ tài chính tiềm ẩn từ doanh nghiệp Nhà nước hoặc các dự án PPP.Thay vì dựa chủ yếu vào mở rộng tín dụng hoặc tài khóa, ARMO cho rằng, Việt Nam cần chuyển dần sang mô hình tăng trưởng dựa nhiều hơn vào năng suất. Các ưu tiên gồm nâng cao kỹ năng lao động, tăng cường đào tạo nghệ, học tập suất đời, thúc đẩy chuyển giao công nghệ và liên kết giữa doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp trong nước, cải thiện môi trường kinh doanh, đồng thời, tháo gỡ các điểm nghẽn về giao thông, năng lượng và hạ tầng số.Nhất là đặt trong bối cảnh Việt Nam vừa được Ngân hàng Thế giới xếp vào nhóm thu nhập trung bình cao từ tháng 7/2026, thách thức càng trở nên rõ ràng. GNI bình quân đầu người của Việt Nam năm 2025 đạt 4.970 USD, vượt ngưỡng 4.636 USD để bước vào nhóm thu nhập trung bình cao, nhưng vẫn chỉ tương đương khoảng một phần ba ngưỡng thu nhập cao hiện nay.Do đó, theo Văn phòng Nghiên cứu ARMO, để tiến tới mục tiêu trở thành quốc gia thu nhập cao năm 2045, Việt Nam không chỉ cần tăng trưởng nhanh mà còn phải nâng cao chất lượng tăng trưởng bởi dư địa vào vốn và lao động sẽ ngày càng thu hẹp.

https://kevesko.vn/20260929/kinh-te-viet-nam-gay-kinh-ngac-gdp-nua-cuoi-nam-co-the-tang-106-44324977.html

https://kevesko.vn/20260921/gdp-ppp-tien-sat-2000-ty-usd-viet-nam-vao-top-22-nen-kinh-te-lon-nhat-the-gioi-44226256.html

https://kevesko.vn/20260904/tung-den-viet-nam-nam-1985-carl-thayer-noi-dieu-bat-ngo-ve-nen-kinh-te-da-vao-top-40-the-gioi-43968249.html

2026

tin thời sự

vn_VN

việt nam, thông tin, kinh tế