Pháo bỏ túi: Bộ binh Nga nhận được át chủ bài tầm xa nào tại chiến dịch quân sự đặc biệt
19:38 07.10.2026 (Đã cập nhật: 21:06 07.10.2026)
© Sputnik / Alexey Maishev
Đăng ký
Một công ty vũ khí nhỏ của Nga ở Ural đã bàn giao cho mặt trận 300 bệ phóng phản lực "Kozerog-1", lô kế tiếp đang được chuẩn bị để gửi đi. Loại vũ khí mà tác giả thiết kế là một quân nhân tại ngũ đang được lực lượng vũ trang vô cùng săn đón và đã có được danh tiếng là pháo bỏ túi của bộ binh.
Với loại vũ khí này, các chiến sĩ xạ kích cơ giới có cơ hội khiến hậu phương gần của đối phương phải khiếp sợ trong khi bản thân hầu như không bị phát hiện. Bài viết của Sputnik giới thiệu kỹ hơn về hệ thống "Kozerog".
Đặt trên những bánh xe
Trong phân xưởng rộng rãi của BRT ở ngoại ô Ekaterinburg, trên sàn đang xếp sẵn các chi tiết của những bệ phóng: khung gầm, giá đỡ, bộ phận ngắm và thanh dẫn hướng dành cho đạn phản lực. Tại đây người ta thực hiện việc hàn, căn chỉnh và gia công các chi tiết, lắp ráp hoàn thiện sản phẩm. Công nghệ đã được mài giũa tinh vi - các bệ phóng "Kozerog" được các thợ vũ khí vùng Ural sản xuất từ năm 2023, đã bàn giao cho mặt trận 300 khẩu pháo hoàn chỉnh. Về bản chất, đây là quy trình sản xuất hàng loạt chính quy mà một công ty với đội ngũ nhân sự chưa đến trăm người đã làm chủ được.
Bệ phóng là khẩu pháo không giật để bắn các loại đạn từ hệ thống pháo phản lực phóng loạt "Grad". Về mặt kết cấu, nó gồm ba phần chính: bệ đỡ có "chân", "sừng" để ngắm bắn theo chiều dọc cùng với khung phụ và ống dẫn hướng từ "Grad" - trên bệ máy có thể gắn tối đa 9 ống dẫn hướng như vậy. Khối lượng - 270 kilôgam. Ở trạng thái tháo rời, dễ dàng đặt nó vừa vặn trong xe tải UAZ ("Bukhanka"). Để chuyển pháo sang trạng thái sẵn sàng chiến đấu, khẩu đội gồm 3 người chỉ cần 15 phút.
"Đây đã là phiên bản cải tiến - "Kozerog-1M", ông Artem kỹ sư thiết kế của BRT giải thích. - Chúng tôi đã đặt nó lên hệ thống khung gầm bánh xe. Giờ đây, khẩu pháo có thể dễ dàng vận chuyển trên xe địa hình bốn bánh bằng thiết bị chuyên dụng. Đây là kính ngắm toàn cảnh pháo binh tiêu chuẩn mà các pháo thủ đều quen thuộc - cả người điều khiển nòng pháo lẫn người vận hành tên lửa”.
Để bắn, toàn bộ danh mục đạn phản lực từ BM-21 "Grad" đều phù hợp, bao gồm cả loại 9M22U với tầm bắn lên tới 20 km. Có các bộ phận ngắm dọc thô và bánh đà để ngắm chính xác hơn. Nhờ kết cấu hàn chắc chắn, pháo không bị rung lắc trong quá trình khai hoả, đảm bảo độ chính xác cao. Đã có trường hợp "Kozerog" bắn trúng mục tiêu ngay từ phát đạn thứ hai hoặc thứ ba, điều mà trong pháo binh được coi là kết quả xuất sắc.
Cơ số đạn rất dồi dào
"Đây là công cụ phụ trợ vô cùng cần thiết cho quân đội của chúng ta", - ông Artem nói. - Trong điều kiện đối phương sử dụng rộng rãi UAV, những chiếc "Grad" thông thường quá dễ bị tổn thương, bởi đó là một mục tiêu lớn, thêm vào đó là vị trí phóng có thể bị phát hiện từ trên không ở cự ly nhiều km. Những hệ thống pháo phản lực phóng loạt như vậy không phải có thể sử dụng được ở mọi nơi. Nhưng "Kozerog" là chuyện khác. Móc nó vào xe địa hình bốn bánh, kéo ra vị trí, ngụy trang và thế là sẵn sàng khai hoả ở cự ly 20 km".
Giấu một khẩu pháo như vậy dễ dàng hơn nhiều so với hệ thống phản lực phóng loạt. Chiến thuật đã được kiểm chứng: đào một chiến hào hoàn chỉnh sâu 2 mét, đặt bệ phóng vào đó. Phía trên che phủ bằng những cây gỗ, đất, lưới ngụy trang. Tất cả những gì còn lại là một lỗ hở đạn đạo – là lỗ châu mai cửa bắn. Tại vị trí như vậy, cả khẩu đội có thể cảm thấy tương đối an toàn. Mở lỗ châu mai, nã đạn xong, đóng lại. Đối phương đơn giản là không có thời gian để kịp xác định hỏa lực được dẫn bắn ra từ đâu. Tuy nhiên, cũng đã có kinh nghiệm sử dụng "Kozerog" để bắn trực tiếp – pháo được kéo vào trong một tòa nhà và bắn đối phương qua ô trống trên bức tường.
Ưu thế đặc biệt là tính sẵn có của cơ số đạn dược. Trong vùng chiến sự, các vành đai rừng rải rác những quả đạn gọi là đạn kẹt — những quả đạn phản lực chưa rời khỏi ống dẫn hướng. Không thể sử dụng những quả đạn như vậy trong tổ hợp "Grad" được nữa, nhưng đối với "Kozerog" lại hoàn toàn có thể.
"Kozerog-1" tiêu chuẩn được trang bị một ống dẫn hướng, nhưng theo nguyện vọng của khách hàng, chúng tôi lắp đặt lên tới 9 ống, - ông Evgeny Giám đốc sản xuất của công ty BRT chia sẻ. - Ông Ivan Poryadin sáng chế gia "Kozerog" và cũng là tổng công trình sư của chúng tôi hiện đang có mặt ở vùng chiến dịch quân sự đặc biệt để nghiên cứu phát triển phiên bản 16 nòng. Về cơ bản, đây sẽ là một hệ thống phóng loạt đạn đa nòng hoàn chỉnh. Và nó rẻ hơn nhiều so với tổ hợp truyền thống. Đơn giản, đáng tin cậy và chính xác - không có gì ngạc nhiên khi quân đội rất cần loại vũ khí này".
Kỳ vọng 220 mm
Các hệ thống "Kozerog" được ứng dụng tại các hướng khác nhau của chiến dịch quân sự đặc biệt. Các hệ thống này đóng góp đáng kể vào hỏa lực tổng thể chống đối phương. Tầm bắn 20 km là đủ để lập tức vươn tới hậu phương gần của Lực lượng Vũ trang Ukraina, và quan trọng nhất là tới vị trí của những chiến binh điều khiển máy bay không người lái.
Săn lùng "người điều khiển máy bay không người lái" của đối phương là một trong những nhiệm vụ chính của các khẩu đội "Kozerog". Với đối phương, mỗi toán điều khiển UAV giàu kinh nghiệm đều quý giá như vàng. Việc tiêu diệt các chiến binh này luôn là ưu tiên hàng đầu của quân đội Nga. Trong những nhiệm vụ như vậy, các hệ thống "Kozerog" thường được sử dụng phối hợp với trinh sát đường không và trinh sát kỹ thuật vô tuyến.
“Khi tôi lắp ráp khẩu pháo đầu tiên vào tháng 4 năm 2023, UAV trên mặt trận vẫn còn ít", - nhà sáng chế "Kozerog" Ivan Poryadin nhớ lại. - "Toàn bộ pháo binh đều hoạt động tự do: pháo nòng rãnh/nòng trơn, pháo phản lực, pháo tự hành. Còn ngày nay, phần lớn pháo binh đều rơi vào vùng tiêu diệt của UAV. Ngay cả súng cối hầu như cũng không được sử dụng, trong khi đó lại là pháo binh bỏ túi chính của bộ binh kể từ thời Thế chiến II. Vì vậy "Kozerog" đã trở thành giải pháp tạm thời cho quân đội của chúng ta, cho đến khi chúng ta học được cách diệt UAV của đối phương hiệu quả hơn nữa".
Bên cạnh phiên bản 16 nòng của "Kozerog", sáng chế gia Poryadin dự kiến phát triển phiên bản hạng nặng ký hơn dành cho các loại đạn phản lực của hệ thống pháo phản lực bắn loạt 220 mm "Uragan" với tầm bắn lớn hơn 30 km. Và sức mạnh của phần đầu đạn nổ phá mảnh (hoặc nhiệt áp) nặng 100 kg dư sức huỷ diệt ngay cả những vị trí kiên cố vững chắc của đối phương.
