https://kevesko.vn/20260602/toi-te-hon-chien-tranh-viet-nam-hay-su-kien-tran-chau-cang-iran-dinh-chi-dam-phan-voi-my-42796594.html
“Tồi tệ hơn chiến tranh Việt Nam hay sự kiện Trân Châu Cảng”. Iran đình chỉ đàm phán với Mỹ
“Tồi tệ hơn chiến tranh Việt Nam hay sự kiện Trân Châu Cảng”. Iran đình chỉ đàm phán với Mỹ
Sputnik Việt Nam
Gần hai tháng đã trôi qua kể từ khi Donald Trump tuyên bố ngừng bắn và bắt đầu đàm phán. Công tác ngoại giao đã diễn ra khá chật vật với những báo cáo về việc... 02.06.2026, Sputnik Việt Nam
2026-06-02T20:43+0700
2026-06-02T20:43+0700
2026-06-02T20:43+0700
quan điểm-ý kiến
chuyên gia
thế giới
chính trị
hoa kỳ
iran
vùng vịnh ba tư
trung đông
việt nam
xã hội
https://cdn.img.kevesko.vn/img/07ea/06/02/42797517_0:0:1000:563_1920x0_80_0_0_43889dc38d8316ddf056f51a5dc18b23.jpg
Nhưng, ngày 1/6, Tehran tuyên bố đình chỉ các cuộc đàm phán với Mỹ. Sputnik tìm hiểu điều gì đã thúc đẩy giới lãnh đạo Iran thực hiện bước đi này và tình hình có thể diễn biến như thế nào.Đã có những bước tiến ban đầuThứ Sáu tuần trước, tờ New York Times đã đưa tin hai bên sắp đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột. Hiện tại, đó chỉ là thỏa thuận sơ bộ được cho là bước đầu tiên hướng tới các cuộc đàm phán kỹ lưỡng hơn. Về cơ bản, đó là một bản ghi nhớ nhằm chính thức hóa việc ngừng bắn.Theo tờ NYT, các điều khoản đang được đưa lên bàn đàm phán bao gồm:Hôm thứ Sáu, trong cuộc họp tại Phòng Tình huống tại Nhà Trắng, Tổng thống Trump đã thảo luận chính những điều khoản này với các phụ tá của mình trong hai giờ đồng hồ, nhưng ông rời cuộc họp mà không đưa ra bất kỳ tuyên bố nào. Các hành động tiếp theo của Washington cho thấy phía Mỹ rõ ràng không hài lòng với những điều khoản này.Cụ thể, cuối tuần trước, Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ (CENTCOM) đã tiến hành các cuộc không kích tự vệ nhằm vào các cơ sở quân sự của Iran tại thành phố Goruk và trên đảo Qeshm. Phía Mỹ tuyên bố đây là hành động đáp trả việc lực lượng Iran bắn hạ chiếc máy bay không người lái MQ-1.Về phần mình, vào tuần trước, Tehran tuyên bố tấn công một cơ sở quân sự của Mỹ. Theo Bloomberg, Iran đã bắn một quả tên lửa đạn đạo nhằm vào căn cứ không quân Ali Al Salem bên trong lãnh thổ Kuwait “khiến một số quân nhân Mỹ có mặt ở đó bị thương và 2 máy bay không người lái (UAV) MQ-9 Reaper bị hư hại”.Theo tờ New York Times, trong bối cảnh đó, ông Trump đã siết chặt các điều khoản trong bản khung thỏa thuận nhằm chấm dứt xung đột với Iran và gửi lại các yêu cầu sửa đổi này cho Tehran. Các sửa đổi cụ thể mà ông thực hiện chưa được nêu rõ.Đàm phán bị tạm ngưngNhững dự đoán của tờ New York Times đã được xác nhận: Iran tuyên bố đình chỉ các cuộc đàm phán và trao đổi thông điệp gián tiếp với Hoa Kỳ để đáp trả các hành động của Israel ở Lebanon. Không giống như các cuộc tấn công của Mỹ vào Iran đã chấm dứt vào ngày 8 tháng 4, các cuộc tấn công của Israel vào Lebanon vẫn tiếp diễn, gây ra hàng nghìn thương vong và tình trạng di dời hàng loạt. Để đáp trả, Iran tuyên bố đưa phương án phong tỏa toàn diện eo biển Hormuz cùng eo biển Bab el-Mandeb vào chương trình hành động.Ông Alexey Bobrovsky, Giám đốc Viện Nghiên cứu Thị trường Thế giới, nhận xét, động thái này sẽ có tác động đáng kể đến thị trường toàn cầu.Đồng thời, chuyên gia Alexey Bobrovsky chỉ ra rằng, Hoa Kỳ đang rơi vào tình thế tiến thoái lưỡng nan: một mặt, cuộc khủng hoảng này giúp củng cố ngành dầu khí của Mỹ.Tuy nhiên, nhà kinh tế học Nga cho biết thêm, lợi ích lâu dài này đối với các công ty Mỹ lại đi kèm với những rủi ro chính trị—chủ yếu là nguy cơ thất bại trong cuộc bầu cử, một phần do giá xăng tăng cao ở Hoa Kỳ. Hơn nữa, việc cạn kiệt các kho dự trữ dầu thương mại, vốn được tích cực sử dụng để bán ra nước ngoài, cũng đang gây ra những hậu quả nghiêm trọng.Tồi tệ hơn chiến tranh Việt NamCác cuộc thăm dò dư luận liên tục khẳng định sự sụt giảm uy tín nghiêm trọng của Nhà Trắng. Kết quả các cuộc thăm dò hàng tuần của YouGov và The Economist cho thấy 59% người Mỹ phản đối cách Tổng thống Donald Trump xử lý vấn đề Iran. Trong khi đó, chưa đến một phần ba số người được hỏi tin rằng Hoa Kỳ đang thắng thế trong cuộc xung đột này.Những đánh giá tiêu cực về cuộc khủng hoảng này cũng chiếm ưu thế trong giới chuyên gia Mỹ. Ví dụ, The Atlantic đăng tải bài viết của nhà khoa học chính trị Robert Kagan, ông lập luận rằng thất bại của Mỹ trong cuộc đối đầu hiện tại ở Vịnh Ba Tư gây ra hậu quả chiến lược tồi tệ và có sức tàn phá lớn hơn nhiều so với chiến tranh Việt Nam hay sự kiện Trân Châu Cảng.Trong bối cảnh này, ngày càng có nhiều lời kêu gọi thừa nhận thất bại.Cả hai bài viết này đều được công bố trước khi có thông báo về việc Iran đình chỉ đàm phán. Tuy nhiên, việc phong tỏa thêm một eo biển nữa—một đòn giáng mạnh nữa vào nền kinh tế toàn cầu—khó có thể cải thiện tình hình cho Washington.
https://kevesko.vn/20260602/tuong-iran-cho-rang-viec-noi-lai-chien-su-voi-my-la-khong-the-tranh-khoi-42792831.html
https://kevesko.vn/20260602/dam-phan-duoi-suc-ep--ly-do-my-va-iran-lien-tuc-giang-don-vao-nhau-trong-khi-dam-phan-42791533.html
https://kevesko.vn/20260602/tong-thong-trump-tin-rang-my-va-iran-co-the-dat-duoc-thoa-thuan-ngay-trong-tuan-toi-42788007.html
https://kevesko.vn/20260602/hai-quan-iran-phong-ten-lua-co-canh-tan-cong-tau-cua-my-va-israel-42787671.html
iran
vùng vịnh ba tư
Sputnik Việt Nam
moderator.vn@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
2026
Sputnik Việt Nam
moderator.vn@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
tin thời sự
vn_VN
Sputnik Việt Nam
moderator.vn@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
Sputnik Việt Nam
moderator.vn@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
quan điểm-ý kiến, chuyên gia, thế giới, chính trị, hoa kỳ, iran, vùng vịnh ba tư, trung đông, việt nam, xã hội
quan điểm-ý kiến, chuyên gia, thế giới, chính trị, hoa kỳ, iran, vùng vịnh ba tư, trung đông, việt nam, xã hội
“Tồi tệ hơn chiến tranh Việt Nam hay sự kiện Trân Châu Cảng”. Iran đình chỉ đàm phán với Mỹ
Gần hai tháng đã trôi qua kể từ khi Donald Trump tuyên bố ngừng bắn và bắt đầu đàm phán. Công tác ngoại giao đã diễn ra khá chật vật với những báo cáo về việc sắp đạt được thỏa thuận xen kẽ với những thông tin về việc hai bên vẫn tiếp tục trao đổi đòn tấn công.
Nhưng, ngày 1/6, Tehran tuyên bố đình chỉ các cuộc đàm phán với Mỹ. Sputnik tìm hiểu điều gì đã thúc đẩy giới lãnh đạo Iran thực hiện bước đi này và tình hình có thể diễn biến như thế nào.
Đã có những bước tiến ban đầu
Thứ Sáu tuần trước, tờ New York Times đã đưa tin hai bên sắp đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột. Hiện tại, đó chỉ là thỏa thuận sơ bộ được cho là bước đầu tiên hướng tới các cuộc đàm phán kỹ lưỡng hơn. Về cơ bản, đó là một bản ghi nhớ nhằm chính thức hóa việc ngừng bắn.
Theo tờ NYT, các điều khoản đang được đưa lên bàn đàm phán bao gồm:
Gia hạn lệnh ngừng bắn hiện tại thêm 60 ngày trên các mặt trận, bao gồm cả Lebanon;
Tehran dỡ bỏ phong tỏa eo biển Hormuz và Mỹ dần dần dỡ bỏ lệnh phong tỏa;
Việc thành lập một quỹ quốc tế để phục hồi Iran. Theo nguồn tin của tờ báo, quy mô của quỹ này ước tính khoảng 300 tỷ USD;
Việc "rã băng" 12 tỷ USD (tương đương khoảng một phần tài sản bị phong tỏa của Iran) trong vòng 60 ngày;
Vấn đề chương trình hạt nhân của Tehran, một vấn đề then chốt đối với Trump, nên được đưa vào vòng đàm phán tiếp theo.
Hôm thứ Sáu, trong cuộc họp tại Phòng Tình huống tại
Nhà Trắng, Tổng thống Trump đã thảo luận chính những điều khoản này với các phụ tá của mình trong hai giờ đồng hồ, nhưng ông rời cuộc họp mà không đưa ra bất kỳ tuyên bố nào. Các hành động tiếp theo của Washington cho thấy phía Mỹ rõ ràng không hài lòng với những điều khoản này.
Cụ thể, cuối tuần trước, Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ (CENTCOM) đã tiến hành các cuộc không kích tự vệ nhằm vào các cơ sở quân sự của Iran tại thành phố Goruk và trên đảo Qeshm. Phía Mỹ tuyên bố đây là hành động đáp trả việc lực lượng Iran bắn hạ chiếc máy bay không người lái MQ-1.
Về phần mình, vào tuần trước, Tehran tuyên bố tấn công một cơ sở quân sự của Mỹ. Theo Bloomberg, Iran đã bắn một quả tên lửa đạn đạo nhằm vào căn cứ không quân Ali Al Salem bên trong lãnh thổ Kuwait “khiến một số quân nhân Mỹ có mặt ở đó bị thương và 2 máy bay không người lái (UAV)
MQ-9 Reaper bị hư hại”.
Theo tờ New York Times, trong bối cảnh đó, ông Trump đã siết chặt các điều khoản trong bản khung thỏa thuận nhằm chấm dứt xung đột với Iran và gửi lại các yêu cầu sửa đổi này cho Tehran. Các sửa đổi cụ thể mà ông thực hiện chưa được nêu rõ.
“Việc tiếp tục đàm phán với Lãnh tụ Tối cao Iran vốn phức tạp, do đó mọi sự bổ sung hay sửa đổi trong văn bản được gọi là bản ghi nhớ thỏa thuận đều có nguy cơ kéo dài tiến trình này”, bài báo viết.
Những dự đoán của tờ New York Times đã được xác nhận: Iran tuyên bố đình chỉ các cuộc đàm phán và trao đổi thông điệp gián tiếp với Hoa Kỳ để đáp trả các hành động của Israel ở Lebanon. Không giống như các cuộc tấn công của Mỹ vào Iran đã chấm dứt vào ngày 8 tháng 4, các cuộc tấn công của Israel vào Lebanon vẫn tiếp diễn, gây ra hàng nghìn thương vong và tình trạng di dời hàng loạt. Để đáp trả, Iran tuyên bố đưa phương án phong tỏa toàn diện
eo biển Hormuz cùng eo biển Bab el-Mandeb vào chương trình hành động.
Ông Alexey Bobrovsky, Giám đốc Viện Nghiên cứu Thị trường Thế giới, nhận xét, động thái này sẽ có tác động đáng kể đến thị trường toàn cầu.
"Đây là sự tiếp diễn của xu hướng cạn kiệt dự trữ năng lượng một cách nhất quán và khá nhanh chóng, điều mà giờ đây ai cũng thấy rõ, - ông nói trong cuộc phỏng vấn với Sputnik. - Vấn đề không còn là liệu Mỹ có sẵn lòng nhượng bộ Iran hay không. Thách thức đối với Donald Trump là rút khỏi cuộc xung đột mà không gây tổn hại đáng kể đến hình ảnh. Ngược lại, Tehran muốn củng cố vị thế của mình như một bên chiến thắng, để chứng minh rằng họ mạnh hơn. Do đó, họ không thể kết thúc chiến tranh theo những điều khoản mà, như chúng ta thấy, ông Trump đang soạn thảo vào phút cuối. Trong khi Mỹ cố gắng leo thang, Iran đáp trả bằng đòn phủ đầu".
Đồng thời, chuyên gia Alexey Bobrovsky chỉ ra rằng, Hoa Kỳ đang rơi vào tình thế tiến thoái lưỡng nan: một mặt, cuộc khủng hoảng này giúp củng cố ngành dầu khí của Mỹ.
"Sản lượng và xuất khẩu dầu thô của Mỹ đang ở mức kỷ lục, chính thức vượt qua kỷ lục 5,2 triệu thùng/ngày. Xuất khẩu dầu thô sang châu Âu và Đông Nam Á đang tăng lên. Sự phụ thuộc của châu Âu vào nguồn năng lượng của Mỹ đang ngày càng tăng. Theo tôi, Mỹ có một kế hoạch lớn về vấn đề này. Đồng thời, một yếu tố bị đánh giá thấp về nền kinh tế Iran cũng đang gây ảnh hưởng - nền kinh tế Iran đã chịu thiệt hại nghiêm trọng và, giống như nền kinh tế Mỹ, cần được phục hồi. Nền kinh tế Iran đang bị ảnh hưởng vô cùng nặng nề bởi lạm phát. Ngoài ra, ngân sách Iran gặp khó khăn nghiêm trọng do các lệnh trừng phạt quốc tế siết chặt nguồn thu từ dầu mỏ, đồng thời bị cô lập khỏi hệ thống tài chính toàn cầu", - ông Bobrovsky giải thích.
Tuy nhiên, nhà kinh tế học Nga cho biết thêm, lợi ích lâu dài này đối với các công ty Mỹ lại đi kèm với những rủi ro chính trị—chủ yếu là nguy cơ thất bại trong cuộc bầu cử, một phần do giá xăng tăng cao ở Hoa Kỳ. Hơn nữa, việc cạn kiệt các kho dự trữ dầu thương mại, vốn được tích cực sử dụng để bán ra nước ngoài, cũng đang gây ra những hậu quả nghiêm trọng.
"Iran hiểu rằng Washington đang chịu áp lực thời gian chiến thuật: chính quyền Mỹ muốn kết thúc cuộc xung đột với Iran để đảm bảo sự ổn định trước thềm giải bóng đá và chuỗi sự kiện kỷ niệm 250 năm quốc khánh. Và chắc chắn ông Trump không muốn cuộc xung đột này kéo dài đến mùa thu và cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, bất kể ông ta tỏ ra không quan tâm tới khả năng đàm phán giữa Mỹ và Iran đổ vỡ", - chuyên gia Bobrovsky khẳng định.
Tồi tệ hơn chiến tranh Việt Nam
Các cuộc thăm dò dư luận liên tục khẳng định sự sụt giảm uy tín nghiêm trọng của Nhà Trắng. Kết quả các cuộc thăm dò hàng tuần của YouGov và The Economist cho thấy 59% người Mỹ phản đối cách Tổng thống Donald Trump xử lý vấn đề Iran. Trong khi đó, chưa đến một phần ba số người được hỏi tin rằng Hoa Kỳ đang thắng thế trong cuộc xung đột này.
Những đánh giá tiêu cực về cuộc khủng hoảng này cũng chiếm ưu thế trong giới chuyên gia Mỹ. Ví dụ, The Atlantic đăng tải bài viết của nhà khoa học chính trị Robert Kagan, ông lập luận rằng thất bại của Mỹ trong cuộc đối đầu hiện tại ở
Vịnh Ba Tư gây ra hậu quả chiến lược tồi tệ và có sức tàn phá lớn hơn nhiều so với chiến tranh Việt Nam hay sự kiện Trân Châu Cảng.
"Thất bại (ở Iran) không thể được khắc phục cũng không thể bị bỏ qua. Sẽ không có chuyện quay trở lại nguyên trạng. Cũng sẽ không tồn tại một chiến thắng cuối cùng nào đủ sức xóa nhòa những tổn hại đã xảy ra. Eo biển Hormuz sẽ không còn thông thoáng như trước nữa. Với việc kiểm soát eo biển này, Iran trở thành một nhân tố quan trọng trong khu vực và trên toàn cầu. Vai trò của Trung Quốc và Nga với tư cách là đồng minh của Iran đang ngày càng tăng, trong khi vai trò của Hoa Kỳ đang giảm đi đáng kể", - học giả Robert Kagan nhận định.
Trong bối cảnh này, ngày càng có nhiều lời kêu gọi thừa nhận thất bại.
"Ông Trump lẽ ra có thể bắt đầu bằng cách nhắc nhở mọi người rằng Iran là một vấn đề lâu dài mà không một người tiền nhiệm nào của ông giải quyết được, - Stephen Walt, giáo sư đầu ngành Quan hệ Quốc tế của trường Đại học Harvard, viết trong bài phân tích trên tạp chí Foreign Policy. - Ông ấy có thể tuyên bố - ông đã muốn giải quyết vấn đề một lần và mãi mãi, đồng thời giải thích rằng ông ấy đã có lý do chính đáng để tin rằng một đợt ném bom mới sẽ mang lại kết quả. Ông ấy có thể chỉ ra rằng, chế độ Cộng hòa Hồi giáo tại Iran đối mặt với sự bất bình sâu sắc và đã đàn áp các cuộc biểu tình hồi đầu năm nay. Dù tính toán đó hóa ra lại sai lầm nghiêm trọng, nhưng, với phong cách đặc trưng của mình, ông Trump có thể nhắc nhở mọi người rằng, trong chính trị không có chỗ cho sự đảm bảo tuyệt đối, đôi khi những quyết định khó khăn phải được đưa ra - và sau đó ông có thể đổ lỗi cho các cố vấn bất tài về tất cả những sai lầm".
Cả hai bài viết này đều được công bố trước khi có thông báo về việc Iran đình chỉ đàm phán. Tuy nhiên, việc phong tỏa thêm một eo biển nữa—một đòn giáng mạnh nữa vào nền kinh tế toàn cầu—khó có thể cải thiện tình hình cho Washington.
