Đông Nam Á muôn màu muôn vẻ tại hội nghị quốc tế quy mô lớn ở Moskva

© SputnikHội nghị quốc tế mang chủ đề "Đông Nam Á: Góc nhìn từ Nga và từ nước ngoài"
Hội nghị quốc tế mang chủ đề Đông Nam Á: Góc nhìn từ Nga và từ nước ngoài - Sputnik Việt Nam, 1920, 28.10.2026
Đăng ký
Một trong những trung tâm nghiên cứu phương Đông hàng đầu của Nga - Viện Các nước Á Phi thuộc Đại học Quốc gia Moskva mang tên M.V. Lomonosov (IAAS) - kỷ niệm 70 năm thành lập. Nhân dịp này, hội nghị quốc tế kéo dài 2 ngày mang chủ đề "Đông Nam Á: Góc nhìn từ Nga và từ nước ngoài" vừa diễn ra.
Tại hội nghị, hơn 110 báo cáo của các nhà khoa học, sinh viên và nghiên cứu sinh đến từ Nga, Việt Nam, Indonesia, Thái Lan và Philippines được trình bày. Đây là một trong những hội nghị nghiên cứu phương Đông quốc tế có quy mô đáng chú ý nhất diễn ra tại Nga trong những năm gần đây. Hội nghị có sự tham gia của đại diện 20 viện nghiên cứu và cơ sở giáo dục của Nga; các nhà khoa học từ 10 trường đại học và trung tâm nghiên cứu của Việt Nam, 8 của Philippines và 7 của Indonesia cũng trình bày báo cáo qua hình thức trực tuyến. Công tác tổ chức chủ yếu được giao cho các cán bộ thuộc Khoa Ngữ văn các nước Đông Nam Á, Hàn Quốc và Mông Cổ của IAAS, với sự hỗ trợ đắc lực của các tình nguyện viên từ Câu lạc bộ Sinh viên Đông Nam Á trực thuộc Viện. Lịch trình hội nghị vô cùng dày đặc, chỉ riêng việc trong ngày làm việc đầu tiên, bài báo cáo cuối cùng kết thúc vào khoảng 21 giờ theo giờ Moskva (1 giờ sáng theo giờ Hà Nội) đã nói lên điều đó.
© SputnikHội nghị quốc tế mang chủ đề "Đông Nam Á: Góc nhìn từ Nga và từ nước ngoài". Bài phát biểu chào mừng của Giám đốc IAAS, A.A. Maslov
Hội nghị quốc tế mang chủ đề Đông Nam Á: Góc nhìn từ Nga và từ nước ngoài. Bài phát biểu chào mừng của Giám đốc IAAS, A.A. Maslov - Sputnik Việt Nam, 1920, 28.10.2026
Hội nghị quốc tế mang chủ đề "Đông Nam Á: Góc nhìn từ Nga và từ nước ngoài". Bài phát biểu chào mừng của Giám đốc IAAS, A.A. Maslov

Ngôn ngữ và Xã hội, Chính trị và Kinh tế, Lịch sử, Văn hóa và Tôn giáo

Chủ đề của các báo cáo và thảo luận tại các phiên toàn thể và phiên tiểu ban bao gồm ngôn ngữ và xã hội, chính trị và kinh tế, lịch sử, văn hóa và tôn giáo của cả khu vực Đông Nam Á nói chung cũng như của từng quốc gia nói riêng. Đại đa số các báo cáo được trình bày bằng tiếng Anh. Các chủ đề trải rộng từ những vấn đề vĩ mô như: những thách thức mới đối với nền kinh tế các nước Đông Nam Á trong bối cảnh khủng hoảng ở Trung Đông, quan hệ giữa các nước Đông Nam Á với khối BRICS, những hiện tượng mới trong quan hệ thương mại và đầu tư giữa các quốc gia Đông Nam Á với các nước phương Tây, hay vai trò của Đông Nam Á trong trật tự quốc tế hậu phương Tây... cho đến những vấn đề chuyên sâu như: tiểu thuyết gothic độc đáo trong văn học Philippines, những nhân vật có khả năng tách rời các bộ phận cơ thể trong thần thoại vùng đảo Đông Nam Á, việc tích hợp lịch sinh thái Java vào trí tuệ nhân tạo, hay logistics hàng hải ứng dụng thiết bị bay không người lái (UAV) tại Việt Nam. Trước mắt người nghe là một bức tranh đa chiều, phức tạp và sống động về một khu vực kỳ thú, nơi văn hóa Trung Hoa và Ấn Độ, nền văn minh phương Tây và các truyền thống bản địa đan xen và hòa quyện vào nhau.
© SputnikHội nghị quốc tế mang chủ đề "Đông Nam Á: Góc nhìn từ Nga và từ nước ngoài". Phần dành cho thanh niên của Hội nghị
Hội nghị quốc tế mang chủ đề Đông Nam Á: Góc nhìn từ Nga và từ nước ngoài. Phần dành cho thanh niên của Hội nghị - Sputnik Việt Nam, 1920, 28.10.2026
Hội nghị quốc tế mang chủ đề "Đông Nam Á: Góc nhìn từ Nga và từ nước ngoài". Phần dành cho thanh niên của Hội nghị
Tại các phiên toàn thể, nhiều báo cáo thú vị của các nhà nghiên cứu phương Đông nổi tiếng được trình bày. Nghiên cứu viên chính của Bảo tàng Nhân chủng học và Dân tộc học thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Nga, Yuri Berezkin, trình bày về những huyền thoại chung của Trung Quốc, Ấn Độ và Đông Nam Á. Chủ đề chính trong đó là việc giải cứu người thân ruột thịt sau trận đại hồng thủy, việc họ kết hôn và sinh ra những thế hệ con người mới, cũng như hiện tượng xuất hiện nhiều mặt trời và hành động bắn mặt trời. Nghiên cứu viên hàng đầu của Ban Di sản Thư tịch các Dân tộc Phương Đông thuộc Viện Nghiên cứu Phương Đông (Viện Hàn lâm Khoa học Nga), Lyubov Goryaeva, chia sẻ về các yếu tố thần thoại và lịch sử trong các biên niên sử Mã Lai.
Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Đông Nam Á, Úc và Châu Đại Dương thuộc Viện Nghiên cứu Phương Đông, Dmitry Mosyakov, chọn chủ đề cho báo cáo của mình là "cuộc cách mạng tư liệu" và tầm quan trọng của việc nghiên cứu tài liệu trong việc mô tả lịch sử một cách trung thực. Làm ví dụ, ông đề cập đến cuốn sách "Liên Xô và Việt Nam trong những năm Chiến tranh Đông Dương lần thứ hai. 1959–1975" do Viện Nghiên cứu Phương Đông xuất bản năm 2024, bao gồm hàng chục tài liệu lưu trữ chưa từng được công bố trước đây. Giáo sư Mosyakov cho rằng, ấn phẩm này cho phép soi rọi một cách mới mẻ một trong những giai đoạn quan trọng nhất trong lịch sử quan hệ Nga - Việt. Tiến sĩ Carlos Tabunda, Trưởng khoa Quan hệ Quốc tế và Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Nga thuộc Đại học "New Era" (Philippines), phân tích những cơ hội và thách thức chính mà dự án thị trường chung ASEAN đang phải đối mặt.
© SputnikHội nghị quốc tế mang chủ đề "Đông Nam Á: Góc nhìn từ Nga và từ nước ngoài". Báo cáo của M. Shcherbenko về những thay đổi ở Đồng bằng sông Cửu Long, Việt Nam
Hội nghị quốc tế mang chủ đề Đông Nam Á: Góc nhìn từ Nga và từ nước ngoài. Báo cáo của M. Shcherbenko về những thay đổi ở Đồng bằng sông Cửu Long, Việt Nam - Sputnik Việt Nam, 1920, 28.10.2026
Hội nghị quốc tế mang chủ đề "Đông Nam Á: Góc nhìn từ Nga và từ nước ngoài". Báo cáo của M. Shcherbenko về những thay đổi ở Đồng bằng sông Cửu Long, Việt Nam

Sinh viên nghiên cứu Đông Nam Á

Một trong các tiểu ban của hội nghị được dành riêng cho việc nghiên cứu Philippines tại Nga và Nga tại Philippines, cũng như quan hệ Nga - Philippines. Tham gia hoạt động của tiểu ban có Đại sứ Cộng hòa Philippines tại Liên bang Nga, Igor Bailen. Báo cáo về "thời kỳ Nga" tại Philippines, khi hàng trăm người Nga chạy trốn Cách mạng Văn hóa ở Trung Quốc đến lánh nạn tại một hòn đảo của quần đảo này, thu hút sự chú ý đặc biệt của người nghe. Báo cáo của chuyên gia trẻ về luật quốc tế Yegor Sigauri-Gorsky về chủ đề phân định ranh giới biển - một vấn đề mang tính thời sự đối với khu vực - cũng khơi dậy những cuộc thảo luận sôi nổi.
Một phần quan trọng của diễn đàn khoa học này là các báo cáo của sinh viên trong khuôn khổ "Hội thảo khoa học Guber" truyền thống, năm nay được kết hợp tổ chức cùng hội nghị. Tham gia có hơn 40 sinh viên đến từ IAAS, Đại học Quan hệ Quốc tế Moskva (MGIMO), Đại học Liên bang Viễn Đông (FEFU), Đại học Nhân văn Quốc gia Nga (RSUH), Đại học Quốc gia St. Petersburg, Đại học Nghiên cứu Quốc gia - Trường Kinh tế Cao cấp (HSE), Khoa Lịch sử Đại học Quốc gia Moskva, Đại học Công nghệ và Thiết kế Công nghiệp St. Petersburg và Đại học Quốc gia Saratov, cũng như từ 4 trường đại học Indonesia và 2 trường đại học Malaysia, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội), Học viện Ngoại giao Việt Nam và Đại học Malaya. Các sinh viên thảo luận về sự phát triển chính trị và kinh tế của Đông Nam Á, lịch sử và văn hóa của các nước trong khu vực. Nhìn chung, họ quan tâm đến các vấn đề chung như: chính sách năng lượng của Mỹ trong khu vực, cơ sở hạ tầng logistics như một yếu tố thu hút đầu tư vào các nước Đông Nam Á, triển vọng của "nền kinh tế xanh" ở Đông Nam Á, vai trò của nhóm MIT-PV (Malaysia, Indonesia, Thái Lan, Philippines, Việt Nam) trong chiến lược của Nga tại Đông Nam Á và các vấn đề khác.
Trường Trung học Chuyên ngành Âm nhạc Moscow mang tên Gnesin - Sputnik Việt Nam, 1920, 01.09.2026
Nhạc Việt Nam được trình diễn tại Học viện Âm nhạc nổi tiếng thế giới ở Matxcơva
Tuy nhiên, cũng có không ít báo cáo thú vị về những chủ đề hẹp hơn, chẳng hạn như chính sách môi trường của Tổng thống Joko Widodo, các trung tâm lừa đảo (scam centers) ở Campuchia dưới hình thức tội phạm xuyên quốc gia, hay hồ sơ năng lượng của Lào. Phần lớn các báo cáo được trình bày ở trình độ khoa học khá cao. Người nghe đánh giá cao báo cáo của nữ sinh viên Đại học Nhân văn Quốc gia Nga (RSUH) Phạm Ngọc Minh về "hệ thống triều cống" trong quan hệ giữa các nước Đông Nam Á và Trung Quốc trong quá khứ, cùng sự so sánh của cô với các tiến trình hiện nay trong khu vực, bao gồm hợp tác kinh tế với Trung Quốc, các dự án cơ sở hạ tầng và quan hệ thương mại bất đối xứng. Báo cáo sinh động và được minh họa phong phú của nữ sinh viên Viện Các nước Á Phi (IAAS) Valeria Salmina về các bức tranh của "cha đẻ nền hội họa Philippines" Fernando Amorsolo cũng thu hút sự chú ý đặc biệt.

Việt Nam là tâm điểm chú ý

Một điểm đáng mừng của hội nghị là sự tham gia rất tích cực của các nhà khoa học và sinh viên Việt Nam, với các báo cáo về nhiều chủ đề đa dạng, không chỉ liên quan đến Việt Nam mà còn đến các nước khác trong khu vực. Nhìn chung, chủ đề về Việt Nam có lẽ là chủ đề được thảo luận sôi nổi nhất tại diễn đàn khoa học này. Các báo cáo đề cập đến những suy ngẫm về chiến tranh trong các tác phẩm của nữ nhà văn Việt Nam, các bản dịch tiểu thuyết Trung Quốc hiện đại cũng như tiểu thuyết của Dickens tại Việt Nam ngày nay, các mối quan hệ gia đình ở Việt Nam trong những năm Đổi Mới và chính sách văn hóa của Nhật Bản tại Việt Nam trong Thế chiến thứ hai, trống đồng trong văn hóa dân gian của các dân tộc miền Bắc Việt Nam và các cốt truyện văn học truyền thống trong ngành công nghiệp âm nhạc Việt Nam hiện đại, thuật chiến lược cổ điển trong tư tưởng Hồ Chí Minh và sự chuyển đổi sinh thái nông nghiệp ở đồng bằng sông Cửu Long tại Việt Nam.
Сuốn sách Những vị thần bảo hộ vô hình: Những vị thành hoàng ở Việt Nam hiện đại của Elena Gordienko  - Sputnik Việt Nam, 1920, 23.09.2026
"Một đại diện toàn quyền" của các vị thành hoàng Việt Nam tại Nga
Tiểu ban "Văn hóa và Tôn giáo" gần như dành trọn vẹn cho Việt Nam. Tại đây, các diễn giả trình bày về mối quan hệ giữa tôn giáo và sắc tộc ở các khu vực biên giới Việt Nam, tính dung hợp trong đạo Cao Đài, các thực hành tôn giáo mới ở Hà Nội hiện đại, sự du nhập của Nho giáo vào Việt Nam, và việc lưu trữ số hóa nghệ thuật đương đại Đông Nam Á và Việt Nam. Các báo cáo của Alisher Sharipov về nghi lễ gọi hồn và kết quả nghiên cứu điền dã của Elena Gordienko về thái độ đối với thần linh và ma quỷ ở Việt Nam hiện đại gây được sự quan tâm đặc biệt.

Giảng viên ngành Tôn giáo học tại IAAS và RSUH, Elena Gordienko, một trong những người khởi xướng và tổ chức hội nghị, trả lời phỏng vấn phóng viên hãng tin Sputnik: "Thật vui mừng khi nhận thấy trình độ khoa học của các nhà nghiên cứu Việt Nam nâng cao như thế nào, họ nghiên cứu sâu sắc ra sao về chủ đề chọn và đưa ra những khái niệm thú vị đến mức nào. Chúng ta cần duy trì và củng cố mối liên kết với các viện thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam (VASS) và các cơ sở nghiên cứu khác của Việt Nam".

Hội nghị vừa qua cho thấy nền khoa học Nga có các chuyên gia về Đông Nam Á, và sự quan tâm đến khu vực này đang ngày càng gia tăng, song hành với mong muốn đẩy mạnh hợp tác khoa học quốc tế. Phía trước là những hội nghị mới, nơi quy tụ các nhà khoa học từ nhiều quốc gia, tạo điều kiện lắng nghe những ý kiến đa chiều và hình dung bức tranh thế giới một cách trọn vẹn hơn, nhằm góp phần làm cho thế giới trở nên tốt đẹp hơn.
Buổi giới thiệu sách tại Viện Trung Quốc và Châu Á hiện đại thuộc Viện Hàn lâm Khoa học LB Nga (ICCA RAS) - Sputnik Việt Nam, 1920, 20.06.2026
Hai bộ bách khoa toàn thư về Việt Nam đồng thời chính thức ra mắt độc giả Nga
Tin thời sự
0
Để tham gia thảo luận
hãy kích hoạt hoặc đăng ký
loader
Phòng chat
Заголовок открываемого материала